АБД АР-РАЗЗАК САМАРКАНДИ: нускалардын айырмасы
imported>Kerimova-59 No edit summary |
No edit summary |
||
| (11 intermediate revisions by 7 users not shown) | |||
| 1 сап: | 1 сап: | ||
'''АБД АР-РАЗЗАК САМАРКАНДИ,''' Камал ад-Дин абд-ар-Раззак ибн Жалал ад-Дин Исхак ас-Самарканди (1413, [[Афганистан]], Герат шаары – 1482, ошол эле жерде) – орто азиялык тарыхчы. Атасы Маулана Жалал ад-Дин Исхак [[Самарканд]] шаарынан болуп, ал [[Тимур]]дун тукуму [[Шахрух]]тун (1405–1447) ордосунда кызмат кылган. Aбд ар-Раззак Самарканди атасынын жолун улап, Шахрух жана Абу-Саид султандын (1451–1469) кол алдында иштеген. 1442-жылы Шахрухтун элчилери <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> Түштүк [[Индия]]га жөнөтүлгөн. 1446–1447-жылдары [[Иран]]дын түндүк провинциясы Гиланга элчилик тапшырма <span cat='ж.кыск' oldv='м-н'>менен</span> барган. 1463-жылы Абу Саид аны Шахрух негиздеген Герат ханакасына (дербишчиликти тутунгандардын ибадат жайы) шейх кызматына дайындаган. Өмүрүнүн акыркы мезгилдери Гератта өткөн. Ал белгилүү акын, вазир жанa меценат Мир Алишер [[Навои]]нин колдоосуна ээ болгон. Самарканди 1467–1471-жылдары фарси (перс) тилинде «Матла ас-са дайн ва мажма ал-бахрайн» («Кош кут жылдызынын аткан жери жана кош деңиздин кошулган жери») деген тарыхый эмгегин жазган. Чыгарма моңгол-татарлардын басып алышынан башталып, 1304-жылы Тимур жана анын тукумдарынын 1471-жылга чейинки тарыхын камтыйт. Ушул мезгилдерге тиешелүү [[Орто Азия]], Иран жанa Афганистандын тарыхын окуп үйрөнүп, изилдөөдө бул эмгек баалуу булактардан болуп эсептелет. Чыгармада [[Моголстан]]га жасаган Тимур жанa тимуриддердин жортуулдарына байланыштуу кыргыздар тууралуу эскерүүлөр кезигет. 1969-жылы бул эмгекти А. Урунбаев [[өзбек тили]]не которгон. | |||
Ад.: Сборник материалов, относящихся к истории Золотой Орды, Т. II. /Извлечения из персидских сочинений, собранные В. Г. Тизенгаузеном. М.-Л., 1941; Бартольд В. В. Двенадцать лекций по истории турецких народов Средней Азии //Работы по истории и филологии тюркских и монгольских народов. М., 2002. | |||
''Т. Асанов.'' | |||
<br> | |||
[[Категория:1-Том]] | |||
08:50, 10 Март (Жалган куран) 2026 -га соңку нускасы
АБД АР-РАЗЗАК САМАРКАНДИ, Камал ад-Дин абд-ар-Раззак ибн Жалал ад-Дин Исхак ас-Самарканди (1413, Афганистан, Герат шаары – 1482, ошол эле жерде) – орто азиялык тарыхчы. Атасы Маулана Жалал ад-Дин Исхак Самарканд шаарынан болуп, ал Тимурдун тукуму Шахрухтун (1405–1447) ордосунда кызмат кылган. Aбд ар-Раззак Самарканди атасынын жолун улап, Шахрух жана Абу-Саид султандын (1451–1469) кол алдында иштеген. 1442-жылы Шахрухтун элчилери менен Түштүк Индияга жөнөтүлгөн. 1446–1447-жылдары Ирандын түндүк провинциясы Гиланга элчилик тапшырма менен барган. 1463-жылы Абу Саид аны Шахрух негиздеген Герат ханакасына (дербишчиликти тутунгандардын ибадат жайы) шейх кызматына дайындаган. Өмүрүнүн акыркы мезгилдери Гератта өткөн. Ал белгилүү акын, вазир жанa меценат Мир Алишер Навоинин колдоосуна ээ болгон. Самарканди 1467–1471-жылдары фарси (перс) тилинде «Матла ас-са дайн ва мажма ал-бахрайн» («Кош кут жылдызынын аткан жери жана кош деңиздин кошулган жери») деген тарыхый эмгегин жазган. Чыгарма моңгол-татарлардын басып алышынан башталып, 1304-жылы Тимур жана анын тукумдарынын 1471-жылга чейинки тарыхын камтыйт. Ушул мезгилдерге тиешелүү Орто Азия, Иран жанa Афганистандын тарыхын окуп үйрөнүп, изилдөөдө бул эмгек баалуу булактардан болуп эсептелет. Чыгармада Моголстанга жасаган Тимур жанa тимуриддердин жортуулдарына байланыштуу кыргыздар тууралуу эскерүүлөр кезигет. 1969-жылы бул эмгекти А. Урунбаев өзбек тилине которгон.
Ад.: Сборник материалов, относящихся к истории Золотой Орды, Т. II. /Извлечения из персидских сочинений, собранные В. Г. Тизенгаузеном. М.-Л., 1941; Бартольд В. В. Двенадцать лекций по истории турецких народов Средней Азии //Работы по истории и филологии тюркских и монгольских народов. М., 2002.
Т. Асанов.