ДЕБАЙ ЗАКОНУ

Кыргыз Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү

ДЕБА́Й ЗАКОНУ , Д е б а й д ы н ж ы л у у ­л у к с ы й ы м д у у л у к з а к о н у – кристаллдык жөнөкөй катуу заттын төмөнкү температурадагы жылуулук сыйымдуулугунун температурага көз карандылык формуласы: С= Failed to parse (SVG (MathML can be enabled via browser plugin): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \frac{2}{5}} π2kV(Failed to parse (SVG (MathML can be enabled via browser plugin): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \kappa\tau/\hbar\bar\upsilon} ), мында k – Больцман турактуулугу, V – заттын көлөмү, Т – термодинамикалык температура, Failed to parse (SVG (MathML can be enabled via browser plugin): Invalid response ("Math extension cannot connect to Restbase.") from server "https://wikimedia.org/api/rest_v1/":): {\displaystyle \bar{\upsilon} } – кристаллда үндүн орточо ылдамдыгы, η =h/2π – Планк турактуулугу. Бул формуланы голландиялык физик П. Дебай 1912-жылы теориялык жол м-н тапкан. Дебай закону турактуу көлөмдөгү жылуулук сыйымдуу­лугуна (Сv), ошондой эле турактуу басымдагы жылуу­лук сыйымдуулугуна (Сp) да колдонулат. Ант­кени, төмөнкү температурадагы Сp-Сv айырмасы температуранын жетинчи даражасына (Т7) пропор­циялуу болуп өзгөрөт.