ИОНОСФЕРА
ИОНОСФЕ́РА (иондор жана sphaira – шар) – Жер атмосферасынын 75 кмден 1000 кмге чейинки иондошкон калың катмары. Ионосферанын бар экендиги жөнүндөгү ойду англиялык физик Б. Стюарт 1882-жылы алгачкылардан болуп сунуштаган. Ионосферада Күндүн ультра кызгылт көк жана корпускулалык нурлары, ошондой эле космос нурлары газ молекулаларын кескин ажыратып, иондорду жана электрондорду пайда кылат. Алар Күн нурун өзүнө сиңирип алгандыктан, бийиктеген сайын ионосферада температура жогорулап, 800–1000°Сге жетет. Ионосферанын өткөрүмдүүлүгү жогору болгондуктан, радиотолкундарды бүткүл диапазондо, кыскасынан узунуна чейин чагылтат жана алыскы байланышты түзүүнү камсыз кылат.