КОШ БИЙЛИК

Кыргыз Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
10:17, 10 Июнь (Кулжа) 2026 карата Temirkan (талкуу | салымы) тарабынан жасалган версия
(айырма) ← Мурунку нускасы | Соңку нускасы (айырма) | Жаңыраак нускасы → (айырма)
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү

КОШ БИЙЛИК – Февраль буржуазиялык-демократиялык революциясынан (1917) кийин Россияда бири-бирине карама-каршы эки бийликтин өзгөчө шартта ка­тар жашашы (1917-жылы 1–2-март – 5-июль); буржуазиялык, Убактылуу өкмөт м-н пролетариат ж-а дыйкан­дардын революциячыл демократиялык диктатурасы – Жу­мушчу, солдат ж-а дыйкан депутаттары совет­теринин бийлиги. Революциячыл масса Петроградда ж-а жер-жерлерде Жумушчу ж-а солдат депу­таттарынын советтерин уюштурган. Ошол эле убакта ири буржуазия м-н помещиктер Мамлекеттик думанын убактылуу аткомун түзгөн. Советтер куралданган калкка таянып, бийликти өз колу­на алууга тийиш эле. Бирок Советтерде эсерлер м-н меньшевиктер көпчүлүк кылгандыктан, ал жүзөгө ашкан эмес. Петроград советинин атко­мундагы эсер, меньшевик жетекчилер Мамлекеттик ду­манын убактылуу комитети м-н көпчүлүгү кадет, ок­тябристтерден турган Убактылуу өкмөт түзүүгө макулдашкан. Өлкөнүн борборундагы бийлик Петроград совети м-н Убактылуу өкмөттүн ко­миссарларынын ж-а коомдук уюмдардын комитетте­ринде болгон. Кош бийликтеги ич ара келишпестик аны узакка жашаткан жок. Большевиктердин «Бар­дык бийлик Советтерге» урааны кош бийликти жоюу­га чакырып, бүткүл бийликти тынчтык жол м-н эмгекчилерге берилишин талап кылган. Меньшевиктер м-н эсерлер 1917-жылы июль күндө­рүндө ачык эле контрреволюциячыл тарапка өтүшкөн. 9(22)-июлда Жумушчу ж-а солдат депутаттар со­веттеринин БАКы ж-а Дыйкан депутаттар со­веттеринин бүткүл россиялык аткому Убакты­луу өкмөттүн чексиз укуктуулугун кубатташ­кан. Өлкөдөгү бардык бийликке ээ болгон Убак­тылуу өкмөт контрреволюциячыл диктатураны ор­ноткондо кош бийлик жоюлган. Жумушчулар бийлик­ке 1917-жылы 24–25-октябрдагы (6–7-ноябрь) ку­ралдуу көтөрүлүш м-н жеткен.

Ад.: Минц И. И. История Великого Октября. Т. 1–2, М., 1967–68.