ЛИ ЛИН: нускалардын айырмасы
vol5_>KadyrM No edit summary |
vol5_>KadyrM No edit summary |
||
| 1-сап: | 1-сап: | ||
<p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛИ ЛИН </strong>(<abbr data-short="т. ж. б." data-full="туулган жылы белгисиз" data-extended="true">туулган жылы белгисиз</abbr> - <abbr data-short="б. з. ч." data-full="биздин заманга чейинки" data-extended="true">биздин заманга чейинки</abbr> 74) - Хан династиясынын (<abbr data-short="б. з. ч." data-full="биздин заманга чейинки" data-extended="true">биздин заманга чейинки</abbr> 206 - <abbr data-short="б. з." data-full="биздин замандын" data-extended="true">биздин замандын</abbr> 205) аскер башчысы; <abbr data-short="б. з. ч." data-full="биздин заманга чейинки" data-extended="true">биздин заманга чейинки</abbr> 99-жылдан кийин <em>хунн</em> урууларын бийлөөчүлөрдүн бири. <abbr data-short="Б. з. ч." data-full="Биздин заманга чейинки" data-extended="true">Биздин заманга чейинки</abbr> 99-ж. Алтай тоосундагы салгылашууда 30 миң атчан аскери <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> хунндардын курчоосунда калып, өзү колго түшкөн. Хунндардын <em>шануйу</em> ага кызын берип, башкы кеңешчи (жуку-князь - | <p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛИ ЛИН </strong>(<abbr data-short="т. ж. б." data-full="туулган жылы белгисиз" data-extended="true" data-static="true">туулган жылы белгисиз</abbr> - <abbr data-short="б. з. ч." data-full="биздин заманга чейинки" data-extended="true" data-static="true">биздин заманга чейинки</abbr> 74) - Хан династиясынын (<abbr data-short="б. з. ч." data-full="биздин заманга чейинки" data-extended="true" data-static="true">биздин заманга чейинки</abbr> 206 - <abbr data-short="б. з." data-full="биздин замандын" data-extended="true" data-static="true">биздин замандын</abbr> 205) аскер башчысы; <abbr data-short="б. з. ч." data-full="биздин заманга чейинки" data-extended="true" data-static="true">биздин заманга чейинки</abbr> 99-жылдан кийин <em>хунн</em> урууларын бийлөөчүлөрдүн бири. <abbr data-short="Б. з. ч." data-full="Биздин заманга чейинки" data-extended="true" data-static="true">Биздин заманга чейинки</abbr> 99-ж. Алтай тоосундагы салгылашууда 30 миң атчан аскери <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true" data-static="true">менен</abbr> хунндардын курчоосунда калып, өзү колго түшкөн. Хунндардын <em>шануйу</em> ага кызын берип, башкы кеңешчи (жуку-князь - tuqi) кылып </p><p>дайындаган. <em>Кытай тарыхый даректеринде </em>Л. Л-дин «биротоло хунндардын ичинде калганы <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true" data-static="true">жана</abbr> Кыргыз (Хягас) өлкөсүн каратканы, анын тукуму бул өлкөнү <em>Чыңгыз ханга</em> чейин бийлегени» маалымдалат. Император Ву-Цзун (840-46) 840-ж. уйгур мамлекетин талкалаган кыргыз каганын (к. <em>Кыргыз кагандыгы)</em> Л. Л-дин тукуму деп тааныган. Император Сюань-Цзун (846-47) кыргыз каганынын ысмын өзүнүн генеал. тукумуна теңештирүүнү ойлогон. 860-ж. жазылган Дуань Чэншинин тарыхында (Юян Цзацзу) кыргыздар (цзянькунь) «чачы ак саргыл, көздөрү көк, сакалмуруту сары» болсо, Л. Л-ден кийин же кытай жоокердин тукумунан тарагандар «сакал-муруту кара» болуп калганы тууралуу айтылган. Кээ бир изилдөөчүлөр (П. П. Азбелев) Л. Л-дин тушунда Кыргыз өлкөсү Түркстанда (Чыгыш) жайгашканын белгилейт.</p><div class="imageCaption">[[File:ЛИ_ЛИН_1.jpg|thumb|Сүрөтчүсү Р. Исаков.]]</div><p>Ад.: <em>Бичурин Н. Я. (Иакинф).</em> Собрание сведений о народах, обитавших в Средней Азии в древние времена. Т. 1. А., 1998; Материалы по истории кыргызов и Кыргызстана. Т. 2. Б., 2000; <em>Кызласов Л. Р.</em> Гуннский дворец на Енисее: Проблема ранней государственности Южной Сибири. М., 2001; <em>Азбелев П. П.</em> Кыргызы и Китай; о пределах доверия к летописям//Природные условия, история и культура Западной Монголии и сопредельных регионов (Материалы VIII международной конференции, г. Горно-Алтайск, 19-23 сентября 2007 года). Т. 1. Горно-Алтайск, 2007.</p><p>Э. <em>Турганбаев. </em></p> | ||
[[Category:5-том,_50-100_бб]] | [[Category:5-том,_50-100_бб]] | ||
15 октябрь 2026, саат 10:45 учурдагы нуска
ЛИ ЛИН (туулган жылы белгисиз - биздин заманга чейинки 74) - Хан династиясынын (биздин заманга чейинки 206 - биздин замандын 205) аскер башчысы; биздин заманга чейинки 99-жылдан кийин хунн урууларын бийлөөчүлөрдүн бири. Биздин заманга чейинки 99-ж. Алтай тоосундагы салгылашууда 30 миң атчан аскери менен хунндардын курчоосунда калып, өзү колго түшкөн. Хунндардын шануйу ага кызын берип, башкы кеңешчи (жуку-князь - tuqi) кылып
дайындаган. Кытай тарыхый даректеринде Л. Л-дин «биротоло хунндардын ичинде калганы жана Кыргыз (Хягас) өлкөсүн каратканы, анын тукуму бул өлкөнү Чыңгыз ханга чейин бийлегени» маалымдалат. Император Ву-Цзун (840-46) 840-ж. уйгур мамлекетин талкалаган кыргыз каганын (к. Кыргыз кагандыгы) Л. Л-дин тукуму деп тааныган. Император Сюань-Цзун (846-47) кыргыз каганынын ысмын өзүнүн генеал. тукумуна теңештирүүнү ойлогон. 860-ж. жазылган Дуань Чэншинин тарыхында (Юян Цзацзу) кыргыздар (цзянькунь) «чачы ак саргыл, көздөрү көк, сакалмуруту сары» болсо, Л. Л-ден кийин же кытай жоокердин тукумунан тарагандар «сакал-муруту кара» болуп калганы тууралуу айтылган. Кээ бир изилдөөчүлөр (П. П. Азбелев) Л. Л-дин тушунда Кыргыз өлкөсү Түркстанда (Чыгыш) жайгашканын белгилейт.
Ад.: Бичурин Н. Я. (Иакинф). Собрание сведений о народах, обитавших в Средней Азии в древние времена. Т. 1. А., 1998; Материалы по истории кыргызов и Кыргызстана. Т. 2. Б., 2000; Кызласов Л. Р. Гуннский дворец на Енисее: Проблема ранней государственности Южной Сибири. М., 2001; Азбелев П. П. Кыргызы и Китай; о пределах доверия к летописям//Природные условия, история и культура Западной Монголии и сопредельных регионов (Материалы VIII международной конференции, г. Горно-Алтайск, 19-23 сентября 2007 года). Т. 1. Горно-Алтайск, 2007.
Э. Турганбаев.
