ЛИМОН: нускалардын айырмасы

Кыргыз Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү
vol5_>KadyrM
No edit summary
vol5_>KadyrM
No edit summary
1-сап: 1-сап:
<p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛИМОН </strong>(СИгиз Итоп) - руталар тукумунун цитрустар уруусундагы, дайыма жашыл, көп жылдык субтропиктик өсүмдүк. Бийикт. 1,5- 7 <em>м.</em> Шагы негизинен тикендүү. Жалбырагы ка­лын, сүйрү, ачык жашыл, учу ичке. Гүлү кош жыныс­туу, ак, жыттуу, чачыкта бир же экиден жайгашат. Мөмөсү - сүйрү, тоголок жемиш (диаметри 5-6 <em>см, </em>салмагы 120 г). Кабыгынын ка­лындыгы 2-5 <em>мм,</em></p><p>ачык сары. Сулпу саргыч, ар мөмөдө 20 гдай урук[[File:ЛИМОН_1.jpg|thumb]] болот. Ширелүү келип, өтө кычкыл. Л. жылуу, күнөстүү жерде жакшы өсөт. Жазында орт. 10°С <abbr data-short="темп-ра" data-full="температура" data-extended="true">температура</abbr>да өсүп, вегетация мезгили 200-220 күнгө созулат. 17-18°С жылуулукта жакшы гүлдөйт. <abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr>-Чыгыш Азияда таралган. Жер Ортолук деңиздин, АКШ, Мексика, Арген­тинанын ж. б. субтропиктеринде, КМШ өлкөлө­рүндө өстүрүлөт. Кавказдын Кара деңиз жээгин­де, Азербайжанда ачык жерде, <abbr data-short="Борб." data-full="Борбордук" data-extended="true">Борбордук</abbr> Азияда жылытмада (теплицада) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> үйдө өстүрүлөт. Мөмөсүндө 3,5-8,1% лимон <abbr data-short="к-та" data-full="кислота" data-extended="true">кислота</abbr>сы, 1,9-3% кант, С (100 гда 45-140 <em>мг),</em> Р <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> В витаминде­ри, пектин заттары, темир, фосфор, калий, каль­ций, магний туздары, кабыгында эфир майы бар. Мөмөсү желет <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> андан лимон <abbr data-short="к-та" data-full="кислота" data-extended="true">кислота</abbr>сы, шире ж. б. алынат. Кыйыштыруу жолу <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr>, <abbr data-short="о. эле" data-full="ошондой эле" data-extended="true">ошондой эле</abbr> калемчесинен көбөйтүлөт. Ар түбүнөн 150-300 мөмө алынат. Зыянкеч, илдеттери <abbr data-short="ж-дө" data-full="жөнүндө" data-extended="true">жөнүндө</abbr>, к. <em>Цитрус өсумдуктөру.</em></p>
<p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛИМОН, </strong>П у э р т о-Л и м о н - Коста-Рикадагы шаар. Лимон провинциясынын <abbr data-short="адм." data-full="администрациялык" data-extended="true">администрациялык</abbr> борбору. Кариб деңизинин жээгинде жайгашкан. Калкы 67,5 миң (2010; шаар айланасы <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> 100 миң); чоңдугу <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> калкынын саны <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> өлкөнүн бор­бору Сан-Хоседен (т. ж. аркылуу байланышат) кийинки 2-шаар. 1871-ж. негизделген. Шаардын экономикасынын негизин транспорт <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ло­гистика кызматы түзөт. Л. - өлкөнүн сырткы соодасын жүргүзүүчү башкы порт. Сыртка не­гизинен банан, кофе, жыгач <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> электроника ө. ж-нын продукциясын чыгарып, сырттан нефть (Венесуэла <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> Мексикадан), машина <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> анын жабдууларын, <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr> продукция (<abbr data-short="а. и." data-full="анын ичинде" data-extended="true">анын ичинде</abbr> жер се­мирткичтер) алат. Жеңил, тамак-аш <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> жы­гаччылык ө. ж. ишканалары иштейт. Туризм­дин борбору.</p>


[[Category:5-том,_50-100_бб]]
[[Category:5-том,_50-100_бб]]

15 октябрь 2026, саат 10:45 учурдагы нуска

ЛИМОН, П у э р т о-Л и м о н - Коста-Рикадагы шаар. Лимон провинциясынын администрациялык борбору. Кариб деңизинин жээгинде жайгашкан. Калкы 67,5 миң (2010; шаар айланасы менен 100 миң); чоңдугу жана калкынын саны боюнча өлкөнүн бор­бору Сан-Хоседен (т. ж. аркылуу байланышат) кийинки 2-шаар. 1871-ж. негизделген. Шаардын экономикасынын негизин транспорт жана ло­гистика кызматы түзөт. Л. - өлкөнүн сырткы соодасын жүргүзүүчү башкы порт. Сыртка не­гизинен банан, кофе, жыгач жана электроника ө. ж-нын продукциясын чыгарып, сырттан нефть (Венесуэла менен Мексикадан), машина жана анын жабдууларын, химиялык продукция (анын ичинде жер се­мирткичтер) алат. Жеңил, тамак-аш жана жы­гаччылык ө. ж. ишканалары иштейт. Туризм­дин борбору.