МОНЕТА: нускалардын айырмасы
vol5_>KadyrM No edit summary |
м (1 версия) |
||
| 1-сап: | 1-сап: | ||
<p><strong data-text-type="type_1_article_title">МОНЕТА - </strong>белгилүү бир формада металлдан (алтын, күмүш, жез) ж. б. материалдан жасалган акча белгиси (тыйын). Ал жүгүртүү <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> төлөө каражаты катары колдонулат. М- | <p><strong data-text-type="type_1_article_title">МОНЕТА - </strong>белгилүү бир формада металлдан (алтын, күмүш, жез) ж. б. материалдан жасалган акча белгиси (тыйын). Ал жүгүртүү <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> төлөө каражаты катары колдонулат. М-ын өңү <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> арткы бети, тегерек кыры болот. Бетине атьг, чыгарылган жылы, тиешелуү шаардын, мамлекеттин наамы, оймо-чийме сүрөт түшүрүлөт. М-ын алдынкы жагы аверс <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> арткысы реверс деп аталат. Болжол <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> <abbr data-short="б. з. ч." data-full="биздин заманга чейинки" data-extended="true">биздин заманга чейинки</abbr> 685-ж. Лидия мамлекетинде (Ардиз падышасы учурунда) алтын же күмүш М-лар пайда болгон. Анын бир бетине проба коюлуп, экинчисине ассирия арстанынын келбети түшүрүлгөн. Кийинчерээк акча-товар мамилелери <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> сооданын өнүгүшүнө байланыштуу. М. Грекия, Байыркы Рим, Индия, Кытай ж. б. өлкөлөрдө кеңири тараган. <abbr data-short="Кырг-н" data-full="Кыргызстан" data-extended="true">Кыргызстан</abbr>да алгачкы М. коллекциялык түрдө 100 сомдук номиналда алтын <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> 10 сомдук номиналда күмүштөн жасалып, 1995-ж. 11-августта</p><p></p><div class="imageCaption">[[File:МОНЕТА_1.jpg|thumb|«Улуу Жибек жолу» эстелик коллекциялык монетасы (2011). Сүрөтчү-дизайнерлер: Сагымбаев М. К., Турумбеков К. Э.]]</div><p>«Манас» эпосунун 1000 жылдыгына арналып чыгарылган. <abbr data-short="О. эле" data-full="Ошондой эле" data-extended="true">Ошондой эле</abbr> Ош ш-нын 3000 жылдыгына, Курманжан датканын 200 жылдык мааракесине, Улуу жибек жолу, Чыңгыз Айтматовдун элесине, анын чыгармаларына арналган ж. б. коллекциялык М-лар латун <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> никелден жасалган. Коллекциялык М-ларда негизинен <abbr data-short="арх-ра" data-full="архитектура" data-extended="true">архитектура</abbr>лык эстеликтер, <abbr data-short="Кырг-н" data-full="Кыргызстан" data-extended="true">Кыргызстан</abbr>дын жаратылыш дүйнөсү чагылдырылган. Ч. Айтматовдун чыгармаларына арналган жогорку чеберчиликтеги М-лар топтому Санкт-Петербург ш-нда өткөрүлгөн эл аралык сынакта «БИВЛИО-ГЛОБУС» Соода үйүнүн ардак дипломуна (2010), «Улуу жибек жолу» М-сы Берлинде «Жылдын мыкты монетасы» сынагынын лауреаты (2013) болгон. М-ы иштеп чыгуу ж=а чыгаруу - КР улуттук банкынын негизги милдети.</p> | ||
[[Category:5-том,_401-500_бб]] | [[Category:5-том,_401-500_бб]] | ||
4 ноябрь 2026, саат 03:16 учурдагы нуска
МОНЕТА - белгилүү бир формада металлдан (алтын, күмүш, жез) ж. б. материалдан жасалган акча белгиси (тыйын). Ал жүгүртүү жана төлөө каражаты катары колдонулат. М-ын өңү жана арткы бети, тегерек кыры болот. Бетине атьг, чыгарылган жылы, тиешелуү шаардын, мамлекеттин наамы, оймо-чийме сүрөт түшүрүлөт. М-ын алдынкы жагы аверс жана арткысы реверс деп аталат. Болжол менен биздин заманга чейинки 685-ж. Лидия мамлекетинде (Ардиз падышасы учурунда) алтын же күмүш М-лар пайда болгон. Анын бир бетине проба коюлуп, экинчисине ассирия арстанынын келбети түшүрүлгөн. Кийинчерээк акча-товар мамилелери менен сооданын өнүгүшүнө байланыштуу. М. Грекия, Байыркы Рим, Индия, Кытай ж. б. өлкөлөрдө кеңири тараган. Кыргызстанда алгачкы М. коллекциялык түрдө 100 сомдук номиналда алтын жана 10 сомдук номиналда күмүштөн жасалып, 1995-ж. 11-августта
«Манас» эпосунун 1000 жылдыгына арналып чыгарылган. Ошондой эле Ош ш-нын 3000 жылдыгына, Курманжан датканын 200 жылдык мааракесине, Улуу жибек жолу, Чыңгыз Айтматовдун элесине, анын чыгармаларына арналган ж. б. коллекциялык М-лар латун жана никелден жасалган. Коллекциялык М-ларда негизинен архитектуралык эстеликтер, Кыргызстандын жаратылыш дүйнөсү чагылдырылган. Ч. Айтматовдун чыгармаларына арналган жогорку чеберчиликтеги М-лар топтому Санкт-Петербург ш-нда өткөрүлгөн эл аралык сынакта «БИВЛИО-ГЛОБУС» Соода үйүнүн ардак дипломуна (2010), «Улуу жибек жолу» М-сы Берлинде «Жылдын мыкты монетасы» сынагынын лауреаты (2013) болгон. М-ы иштеп чыгуу ж=а чыгаруу - КР улуттук банкынын негизги милдети.