МААРАК СЫМАЛДАР

МААРАК СЫМАЛДАР (СЬагабгШогтез) — куш­тар түркүмү. Көбүнчө сууда жана суу жээгинде жашайт. Сырткы кебетеси өтө ар түрдүү. Асман­дан ылдый кудуганда куйругу жазылып, желге желбирегенде эчкинин маараганындай үн чыгат (аты ошондон улам). 3 түркүмчөсү (тартак тар­тарлар, чулдуктар жана чардак-чулдуктар) бар. Чардак чулдуктар 8 тукумга (ача куйруктар, чул­дуктар, жөө күлүк чулдуктар, ак маарактар, ка­ракчы чулдуктар, чардактар, чистиктер ж. б.) бөлүнөт. М. с-дын ЗООдөн ашык, КМШ өлкөлө­рүндө 134 түрү кездешет. Арктикадан Антарк-

Маарак сымалдар: 1 - үрпөк маарак; 2 - күлүк маа­рак; 3 - орок тумшук; 4 - ийри тумшук; 5 - ичке тумшук крашнеп; 6 - күрөк тумшук чулдук.

тиканын жээктерине чейин таралган. Өтө суук жерлерде келгин куштар, уясын ачык жерге, аскага, чанда ийиндерге же таш арасына салат. Көбү моногамдар, 2-4 жумуртка тууйт. Бала­пандары көбүнчө жумурткадан чыгары менен эле уяны таштайт. Көпчүлүк М. с. колония түзүп уялашат. Негизинен майда жандыктар менен азык­танат. ТКЭСтин Кызыл китебине 14 түрү, 3 түр­чөсү катталган.