НЕОКАНТЧЫЛЫК

НЕОКАНТЧЫЛЫК - 20-к-дын башында И. Кант­тын философиясын кайрадан ырааттуу иштеп чыгууга умтулган агым. О. Либмандын «Кант­ка кайрылгыла!» (1865) урааны бир топ өлкө­лөргө тараган. Н-тын чыгышына И. Мюллер, Г. Гельмгольц ж. б. физиолог илимпоздордун тышкы сезим жөнүндөгү талдоолору түрткү болгон. Г. Коген Кантты «оңцоп», ырааттуу, логикалык, гнесеол. окуу катары көрсөтүүгө тырышкан. Н-ты марксчыл философиянын негиздерин ре­визиялоо үчүн пайдаланышкан жана марксизм­ди аны менен бириктирүүгө аракеттенишкен. 1980- жылдары Н-тын Баден мектеби пайда болуп, анын көңүлүнүн борборунда гуманитардык про­блема, эң оболу тарыхый таанып билүү турган. Өкүлдөрү: В. Виндельбанд, Г. Риккерт илимдерди изилдөө объектиси боюнча (жаратылыш жана рух жөнүндө) эмес, илимдерди изилдөө методу боюнча: та­бият таануу илимдери жана маданият жөнүндөгү илим­дер деп бөлүштүрүүнү сунушташат.