«МЕТЕОРИТТЕР» барагынын кодун көрүү

<p>
<strong data-text-type="type_1_article_title">МЕТЕОРИТТЕР - </strong>
<em>Кун системасындагы</em> майда планеталардын өз ара кагылышуусунда пайда болуп, <em>Жерге</em> түшкөн темир <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> таш сыныктары; метеор тулкуларынын атм-рага киргенде, толук талкаланбай жер бетине түшкөн калдыктары. Жерге бир суткада түшкөн М. <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> алардын чаңдары 10 тга жетет. М-дин салмагы гдын үлүшүнөн ондогон тга чейин жетет. Өтө кичине өлчөмдөгү М. микрометеориттер деп аталып, салмагы 8-12 гга жетет <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> атм-га анча чоң эмес ылдамдык <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кирет. Мындай шартта да жалпы М-дин 25%и гана Жерге чейин жетет <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="геогр." data-full="географиялык" data-extended="true">географиялык</abbr> аймагына жараша ат берилет. Таш М-дин массасы 100 гдан 1500 гга жетип, </p>
<p>курамында 47% кычкылтек, 21% кремний, 16% темир, 14% магний <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> 2% башка <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr> элементтер болот, ал эми темир М-дин өлчөмү бир канча гдан 20 миң гдан ашып, курамы 91% темир, 8% никель, 0,5% кобальт, жез, фосфор, күкүрт <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> кремнийден турары аныкталган. Чоң М. Жер бетинде кратерлерди пайда кылат <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> кагылышуудан талкаланат. М. астероид калдыктарынын орбитасы Жердики <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кесилишкен учурда келип түшөт. М-ди Жердин <em>жасалма жандоочуларына</em> орнотулган атайы приборлор гана каттайт.</p>
<p>Ад.: <em>Додд Р. Т.</em> Метеориты: Петрология и геохимия. М., 1986.</p>

[[Category:5-том,_301-400_бб]]