«КОТОРУШТУРУП ЭГҮҮ» барагынын кодун көрүү

<b type='title'>КОТОРУШТУРУП ЭГҮҮ</b> – айыл чарба өсүмдүктөрүн илимий негизде мезгил-мезгили м-н алмаштырып себүү. Которуштуруп  эгүү жерди иштетүү, жер семирткичтерди пай&shy;далануу, топурак эрозиясы, зыянкеч, илдет ж. б. м-н күрөшүүгө байланыштуу болот. Которуштуруп  эгүү топу&shy;рактын күрдүүлүгүн, өсүмдүктүн түшүмдүүлүгүн арттырууда зор мааниге ээ. Эгилүүчү өсүмдүктүн түрүнө жараша 3 типке бөлүнөт: талаа которуштуруп  эгүү, тоют өсүмдүктөрүн которуштуруп  эгүү ж-а атайын Которуштуруп  эгүү. Т а&shy; л а а которуштуруп  эгүүдө аянттын көп бөлүгүн дан эгинде&shy;ри, картөшкө, техникалык өсүмдүктөр (күн карама, зыгыр, пахта ж. б.) ээлейт. Т о ю т  ө с ү м&shy; д ү к т ө р ү н которуштуруп  эгүүдө аянттын көпчүлүк бөлүгүнө тоют өсүмдүктөрү эгилет. А т а й ы н которуштуруп  эгүүдө өсүмдүктүн бир эле түрү же атайын шарт м-н агротехниканы талап кылуучу өсүмдүктөр (жа&shy;шылча, тамеки, шалы ж. б.) эгилет. Которуштуруп  эгүү сис&shy;темасы бир нече түрдө долбоорлонуп, агрономиялык ж-а экономикалык жактан талданат. Ошонун натыйжа&shy;сында жергиликтүү аймак шартына ылайык эгилүүчү өсүмдүктөр аныкталат. Которуштуруп  эгүүнү иш жүзүнө ийги&shy;ликтүү ашырыш үчүн белгиленген агромелиора&shy;циялык иштерди өз убагында жүргүзүү, мыкты сорттогу үрөн алууну уюштуруу, агротехникалык иш чараларды аткаруу зарыл. Которуштуруп  эгүү системасы айыл чарба илими м-н алдынкы тажрыйбанын жетишкен&shy;диктеринин негизинде улам жакшыртылып ту&shy;рат. Жыл сайын бир эле аянтка өсүмдүктүн бир эле түрүн эгүү ошол өсүмдүк үчүн зыяндуу отоо чөптөрдун көбөйүшүнө алып келет, Мисалы, жаз&shy;гы дан эгиндерин <i>кайталап</i> эгүүдө кара сулу, чирче ж. б. көбөйөт. Ал эми жаздык эгиндерди күздүк эгиндер м-н алмаштырып эгүү мындай отоо чөптөрдүн көбөйүшүнө жол бербейт, эгин аянты таза болот, өзгөчө күн карама, зыгыр, уй бедени кайталап себүүгө болбойт. Которуштуруп  эгүүдө химиялык дары-дармектерди пайдалануу отоо чөптөргө каршы күрөштү жеңилдетет. Которуштуруп  эгүү туура жүргүзүл&shy;бөсө, зыянкеч м-н илдет козгогучтар да көбөйөт. Мисалы, күздүк буудайды дайыма бир жерге эгүүдө тамыр чириги, зыгырды эгүүдө фузариоз, кар&shy;төшкөнү эгүүдө фитофтороз ж. б. көбөйөт. Ошон&shy;дуктан которуштуруп  эгүү илимий жактан негизделген система боюнча жүргүзүлөт.


Ад.: <i>Воробьев С. А.</i> Основы полевых севооборотов, М., 1972.
[[Категория:4-том,_453-496_бб]]