«КОЛОРАДО (АКШ м-н Мексикадагы дарыя)» барагынын кодун көрүү

<b type='title'>КОЛОРА&#769;ДО</b> – АКШ м-н Мексикадагы дарыя. Узундугу 2334 <i>км</i> (оң салаасы Грин-Ривер м-н 3200 <i>км</i>), алабынын аянты 635 миң <i>км</i><sup>2</sup>. Аска&shy;луу тоолордон башталат да, жарым чөл ж-а чөлдүү аймактар аркылуу агып, Калифорния бу&shy;луңуна куят. Дельтасынын аянты 8000 <i>км</i><sup>2</sup>. Дарыя <i>Колорадо</i> платосунда жалпы узундугу 800 <i>км</i>ге жеткен терең (1800 <i>м</i>ге чейин) шаңшаарларды (Чоң Каньон ж. б.) пайда кылат. Куймалары: Сан-Хуан, Литл-Колорадо, Хила (сол), Грин- Ривер, Дерти-Девил, Эскаланте, Пария, Канаб-Крик, Вержин (оң). Кар ж-а жамгыр суусунан куралат. Суусу апрелден июлга чейин ташкын&shy;дап, күзүндө ж-а кышында азаят. Орточо чыгымы ортонку агымында 677 <i>м</i><sup>3</sup>/<i>сек</i>, сугат каналда&shy;рына ж-а шаарларды суу м-н камсыз кылуу үчүн таралгандыктан, чатында чыгымы 5 <i>м</i><sup>3</sup>/<i>сек</i> гана болуп калат. Калифорния булуңунда суу кир&shy;генде анын ташкыны (бийиктиги 10 <i>м</i>ге чейин) дарыя өрөөнү боюнча 56 <i>км</i>ден ашык аралыкка че&shy;йин жетет. Дарыянын суу ресурстары энергети&shy;када, ирригацияда ж-а суу м-н камсыз кылуу&shy;да пайдаланылат. Колорадого ири суу сактагычтар ж-а ГЭСтер курулган. Колорадо – АКШдагы агымы жөнгө салынган бирден бир дарыя; анын суусу өлкөнүн башка дарыяларына караганда сугат&shy;ка ж. б. чарбалык муктаждыктарга арбын пай&shy;даланылат. Натыйжада Колорадонун суусу Мексикага дээрлик жетпейт. Төмөнкү агымында деңиз ке&shy;мелери ж-а биржалар каттайт, бирок дарыянын транспорттук мааниси чектелүү гана. Колорадонун ала&shy;бында улуттук парктар (мисалы, Гранд-Каньон, Каньонлендс, Арчес) ж-а эс алуу зоналары бар.
[[Категория:4-том, 353-402 бб]]