«КАРА-БУЛУҢ ЖАРЫМ АРАЛЫ» барагынын кодун көрүү

<b type='title'>КАРА-БУЛУҢ ЖАРЫМ АРАЛЫ</b>  Ысык-Көлдүн түштүк-чыгышында. Жети-Өгүз районунун аймагын&shy;да. Батышындагы Кара-Булуң тумшугунан чы&shy;гышындагы Чоң Оргочор тоосуна чейин 12 <i>км</i>ден ашык аралыкка созулат. Туурасы 1,5–9 <i>км</i>. Абсолюттук бийиктиги 1606–1750 <i>м</i>. Төмөнкү төртүнчүлүк мез&shy;гилде пайда болгон тектирлерден турган тай&shy;пак түздүк; бети чыбыр, күдүрлүү (кумдуу  жал&shy;дар, дөбө, чуңкур жерлер ж. б.).  Эң бийик жери  Кичи  Оргочор  тоосу (1751 <i>м</i>),  андан түштүктү, түштүк-батышты көздөй эңкейиштеп кетет. Төртүнчүлүк мезгилде пайда болуу мезгили боюнча көлдүк-тектирлүү түздүк үч геоморфологиялык деңгээл&shy;ге бөлүнөт. Эң бийик жери (биринчи деңгээл) – үстүнкү плейстоцендик тектир; жарым аралдын борбордук ж-а чыгыш жагын ээлейт. Бети өтө бу&shy;дурлуу. Көбү айдоо. Экинчи деңгээл – голоцен&shy;дик тектир, плейстоцендик тектирден 5–10 <i>м</i> төмөн жатат; экөөнүн чеги – жарлуу кашат.<br>Көбүнчө байыркы жээктик жал, сайроон, кум шилендилеринен турат. Ортолору тегиз, такыр; негизги өсүмдүктөрү чекенди, шыбак ж. б. Тек&shy;тирдин көлгө жакын жерлерин чычырканак, камыш баскан. Үчүнчү өтө жапыз деңгээл – азыр&shy;кы тектир, жарым аралдын жээгинен орун алган; жалаң кумдан турат, бети будур: 1–2 <i>м</i> бийиктеги жал&shy;ча, сайроондор ар кандай ичке, майда булуң&shy;-буйткалар (лагуналар), сайроондор (бийиктиги 8–
10 <i>м</i>) м-н тосулган эски (реликт) көлдөр да бар. Тектирлер ачык коңур, түндүк-батыш жээктери шалбаа ж-а шалбаалуу саз, айрым жерлери шор топурактуу. Талаа ж-а сейрек бадал өсүмдүктөрү басымдуу. Жарым аралдын жээктери аккуму&shy;ляциялык кумдан турат, Кара-Булуң тумшугу лагуналуу, мында кумдук такталар да бар. Кум&shy;дуу пляждар кеңири аянтты ээлейт. Жээктеринде чычырканак, булуң-буйткаларда камыш өсөт.<br>Көп жерине кара жыгач, жийде, өрүк отургу&shy;зулган. Экологиялык абалы начарлоодо.
[[Категория:4-том, 51-100 бб]]