«ДЭН СЯОПИН» барагынын кодун көрүү

'''ДЭН СЯОПИ&#769;Н''' , Д ы ң С и-

[[File:ДЭН СЯОПИН96.png | thumb | none]]
с я н, Д ы ң C я у п и н (22. 8. 1904, Кытай, Сычуань провинциясы, Пайфан – 19. 2. 1997, Пекин) – Кытайдын мамлекеттик ж-а коомдук ишмери. 1920-жылы Франциядан билим алган. 1922-жылдан Кытай Коммунисттик Жаштар Сою&shy;зуна, 1924-жылдан Кытай КПнын мүчөсү. 1925-жылы сая&shy;сий ишмердүүлүгү үчүн Франциядан куулуп, Москвадагы Чыгыш эмгекчилеринин Комму&shy;нисттик университетинде, кийин Сунь Ятсен атындагы университетте окуган. 1927-жылы Кытайга кайтып, 1929–30-жылдарда Бпайсек ж-а Лунчжоу көтөрүлүшүн жетектеп, ошол эле учурда Кытай кызыл армияcынын ка&shy;тарына кошулган. Япония м-н болгон согушта 8-армиянын бөлүктөрүндө комиссар болуп кыз&shy;мат кылган. 1945-жылы Кытай элдик-боштондук армиясына караштуу 2-армиянын комиссарлы&shy;гына дайындалган. Ушул жылдары Дэн Сяопин Кы&shy;тай КП БКга мүчөлүккө кабыл алынып, 1949- жылдагы революцияга активдүү даярдык көргөн. Революция жеңгенден кийин Мамлекеттик Советтин (өкмөт) премьеринин орун басары болуп дайындалган. 1956–66-жылдарда Кытай КП БКнын Генералдык сек&shy;ретары болуп иштеген. 1960-жылдардын экин&shy;чи жарымында Кытайда «Маданий революция&shy;нын» башталышына байланыштуу пикир ке&shy;лишпестиктерден улам Дэн Сяопин кызматынан ажы&shy;рап, трактор заводуна жиберилген. 1973-жылы Чжоу Эньлайдын кийлигишүүсү м-н мурунку кызма&shy;ты кайтарылып берилген, бирок Чжоу Эньлай өлгөндөн (1976) кийин кайрадан куугунтуктал&shy;ган. 1977-жылы Кытай КПнын 11-съездинде «төр&shy;төөнүн тобунун» жоюлушу м-н кайрадан ак&shy;талган. Дэн Сяопиндин сунушу б-ча Кытай КП БКнын 3-пленумунда (1978-жылы декабрь) кытайлык өзгө&shy;чөлүк м-н социализм куруу ж-а экономикалык реформа жүргүзүү багыты кабыл алынган. Анын демил&shy;геси м-н «маданий революция» саясаты, Мао Цзэдундун жаңылыштыктары сынга алынып, жеке ишмердикке жол ачылган ж-а ММКга ка&shy;рата цензуралар жоюлган. 1980-жылдардын башында Кытай м-н Тайванды тынчтык жолу аркылуу бириктирүү үчүн «бир өлкө – эки түзү&shy;лүш» аттуу идея киргизген. Өз эрки м-н 1987-жылы Кытай КП БКнын мүчөлүгүнөн, 1989-жылы Кытай КП БКнын Борбордук согуш кеңешинин баш&shy;чылыгынан баш тарткан. Ага карабастан өмүрү&shy;нүн акырына чейин КЭРдин жетекчилигинде не&shy;гизги күч болуп саналган. Бишкек шаарындагы кө&shy;чөгө ысмы берилген. 
[[Категория:3-том, 86-170 бб]]