«453-бет 2-бөлүк» барагынын кодун көрүү

<b type='title'>453-бет 2-бөлүк</b>

бир жылдык тарбиялоо жөнүндө мыйзам кабыл алынган. Окутуунун жаңы системасы 4 жыл&shy;дык башталгыч ж-а 6 жылдык орто мектеп. 1974–75-окуу жылында жалпыга милдеттүү 10 жылдык орто билим алууга мектеп окуучула&shy;рынын 95%и тартылган. 1975-жылдан кайра жалпыга милдеттүү 11 жылдык билим берүү башталган. 1980-жылы КЭДРде 4780 башталгыч,
4 125 толук орто, 600дөн ашуун жог. атайын орто билим берүүчү мектеп иштеген. 1990-жыл&shy;дары 250гө жакын ЖОЖдору иштеп турган, а. и. Ким Ир Сен атн. Мамл. ун-ти (1946), Ким
Чхек атн. Политех ин-ту, Вонсан а. ч. ин-ту, Хыннам политех. ин-ту бар. КЭДРде 1951-жыл&shy;дары Борб. тоо-кен ин-ту, Табигый ж-а тех. илимдер б-ча Борб хим ин-ту, түзүлгөн. 1952-ж. КЭДР ИА негизделген. Пхеньянда Мамл. борб. китепкана (1945), Корея рев-я музейи (1948), Борб. тарых музейи (1928), Көркөм сүрөт
өнөрүнүн борб. музейи (1954) бар. 1991-жылдан
баштап ЖОЖдордо реформанын жаңы долбоо&shy;ру иштелип чыккан. Окуу жайлардын ичинде ин-ттар, атайын коллеждер ачыла баштаган. Калктын сабаттуулугу 99%ти түзөт (2008).

==Массалык-маалымат каражаттары==
. 5 млндон ашык гезит-журналдар чыгарылат (2008). «Мин&shy;чжу Чосон», «Нодом синмун», «Чосон инмин&shy;гун», «Нодон чхоннен» ж. б. күн сайын чыгуу&shy;чу гезиттери, «Кыллоджа», «Чхоллима», «Чо&shy;сон есуль», «Корея» сыяктуу ай сайын чыгуучу журналдары бар. 1945-жылдан Борб. ж-а Пхе&shy;ньян радиостанциялары пайда болгон. Ал эми 1967-жылдан Борб. ж-а 1971-жылдан Кэсон те&shy;лекөрсөтүүсү, о. эле Мамл. маалымат агентти&shy;ги – Корея телеграф агенттиги негизделген.

==Адабияты==
. 1945-ж. Түш. Корея япон. баскын&shy;чылыгынан бошотулгандан кийин 1950-жылдар&shy;дын башына чейин Түш. Корей ад-тында улут&shy;тук көз карандысыздык үчүн күрөш ж-а Түш. Корей табиятынын кооздугу ж-дө жазышкан (Юн Тон Жу, Пак Ту Жин, Пак Мог Воль). Кээ бир жазуучулар ад-т аркылуу идеол. ж-а тап&shy;тык карама-каршылыктарды көрсөтүүгө умту&shy;лушса (Ли Тхэ Жун), башкалары адам жашоо&shy;сунун маани-маңызын түшүнүүгө аракеттениш&shy;кен (Ким Тон Ни ж. б.). 1950-жылдардагы про&shy;зада Түн. м-н Түштүктүн ортосундагы согуш
(1950–53), анын терс таасири (Хван Сун Вон
ж. б.) ж-а улуттук салт унутулуп баратканды&shy;гы (Со Ки Вон) чагылдырылган. Поэзияда со&shy;гуш темасына арналган (Чо Чи Хун, Ку Сан).
1960–70-жылдардагы прозалык чыгармаларда
жаңы пессимисттик мотивдер пайда болгон (Чхве Ин Хун, Ким Сын Ок). Поэзия өзүнө батыш модернизм м-н салттуу лиризмди (Ли Хён Ги)
айкалыштырылган. 1970–80-жылдардагы (ин&shy;дустриялаштыруу ж-а саясий куугунтуктоолор мезгили) ад-ттын негизги темалары – байлык
м-н жакырлыктын ортосундагы айырмалар, ин&shy;сандын деградациясы, ата-эне м-н баланын ор&shy;тосундагы мамилелер (Чо Се Хи, Чхве Ин Хо, Пак Ван Со ж. б.). Поэзияда өкмөткө каршы маанай басымдуулук кылган (Ким Чи Ха ж. б.)
1980–90-ж. прозада адам м-н саясий система&shy;нын өз ара мамилеси, адамдын руханий, идеол. ж-а саясий зомбулуктарга каршылык көрсөтүүсү, корей элинин өткөндөгү, учурдагы башынан кечирип жаткан окуялары ж-дөгү (Хван Со Гён,
Чо Чон Нэ, Пак Кён Ни) тарыхый романдары жазылган. Поэзияга эмгек темасы (Пен Но Хе), урбанизация мотивдери (Чхве Сып Хо) мүнөздүү
болгон. 1990–2000-жылдардагы ад-тта корей жа&shy;зуучуларынын корей улутунун экиге бөлүнүшү, салттык дөөлөттөр м-н индустриялыктан ки&shy;йинки коомдун идеалдарынын ортосундагы ке&shy;лишпестик мамилеси чагылдырылган (Ли Мун
Ёль ж. б.), акындар тарыхка (Ко Ын ж. б.), о. эле корейлердин заманбап жашоосуна (Чон Хён Джон) кайрылышкан. Корей Респ-нын по&shy;эзиясында адамдын руханий (буддисттик) таза&shy;руу мотиви көрүнүктүү орунга ээ.

==Архитектура жана сүрөт искусствосу==
. 1950- жылдарда түзүлгөн КРда оор экон. жагдай 1960- жылдарда арх-ранын жаңы өнүгүү этабы чет
өлкөлүк арх-ранын тажрыйбасын өздөштүрүүгө модернизм арх-расынын жетишкендиктерин бай&shy;ланыштуу таасирленүү м-н өнүгө баштаган. Чет
өлкөдөн билим алган арх. Ким Чхунг Он. Ле
Корбюзенин эмгектерине Сеулда Франция элчи&shy;лигинин имараты (1962), «Самилло Билдинг»
асман тиреген имаратын (1968–70) – корей арх&shy;расынын салттык элементтерин колдонуп, ин&shy;тернационалдык стилде долбоорлогон. Ким Су Гун экспрессионизм ж-а брутализм агымында&shy;гы арх-ралык курулуштарды долбоорлогон: Сеул&shy;дагы «Эркиндик Борбору» ансамбли (1962–65),
Олимпиадалык стадион (1977–84), Чхонжуда&shy;гы Улуттук музей (1979–87) салттык корей арх&shy;расына жакын. 1980-жылдарда К-да негизинен постмодернизм Түш. Чхунчхон провинциясын&shy;дагы «Көз карандысыз залы» комплекси ж. б., стилиндеги курулуштар долбоорлонгон: Роден Музейи (1997). Самсунг Лиум иск-во музейи (2004, арх-лор М. Ботта, Ж. Пувель, Р. Кол&shy;хаз), Сеулдагы кампусунун борбору Ихва аял&shy;дар ун-тинин (2008, Д. Перро) ж. б. 1950-жыл&shy;дары көркөм сүрөт иск-восунда бир нече агым&shy;дар өкүм сүргөн. Салттык тушь живописинде иштеген сүрөтчүлөр пейзаж ж-а «гүл-чымчык» жанрында реалисттик батыш иск-восунун ык&shy;маларын колдонушкан (Но Су Хён, Хо Паек Нён) 1957-ж. түзүлгөн «Жаш сүрөтчүлөрдүн ассоциа&shy;циясы» бирикмесине абстракттык экспрессио&shy;низмге ыктаган живописчилер кирип, кийин&shy;черээк «Формалдуу эмес искусство» көркөм кый&shy;мылына кошулушкан (Пак Со Бо, Ким Чхан Йол, Юн Мён Но) алар Корей Респ-нын иск-во&shy;сун 1960-жылдардагы өнүгүүсүн аныктаган о. эле
салттык багыттагы сүрөтчүлөргө таасир берген. Скульптура да өнүккөн, көрүнүктүү өкүлдөрү: Юн Хе Жун, Квон Жин Гю, Ким Ген Сын. 1970- жылдары К-нын сүрөт иск-восунда «Монохром» бирикмеси чоң роль ойногон. 1980-жылдары Сон Су Нам ж-а Хон Сок Чан жетектеген «Сумукх&shy;ва» («Тушь») кыймылы тушь живописи техни&shy;касына ыкташкан.

==Музыкасы==
. Муз. мад-ты негизинен батыш
үлгүсүнө багытталган. Театр сахналарында ев&shy;роп. классикалык опералар коюлган (1948, «Тра&shy;виата», Ж. Верди). Көптөгөн кореялык музы&shy;канттар чет өлкөдөн (АКШ, 1980-жылдары
СССР, Россия) билим алышкан. 1980–90-жыл&shy;дары мамлекеттин колдоосунда салттык клас&shy;сикалык ж-а элдик муз. мад-т кайрадан жарал&shy;ган. Элдик музыканын мурастарын сактоо ж-а
өнүктүрүү иштерин Сеулдагы Мамл. салттык
музыка ж-а бий борбору жүргүзөт (1951-ж. клас&shy;сикалык музыканын Улуттук ин-ту катары түзүлгөн); муз. окуу жайларында корей класси&shy;калык аспаптарында ойноого үйрөтүшөт. Салт&shy;тык аткаруучулардын арасынан ырчылар Ли Чу Ван, Ан Пи Чхви, Ким Ок Сим; аспапчылар Сон Кым Рен, Син Кве Дон (цитра каягым), Ли
Сон Ге (чоор тэгым). КРда 1960–70-жылдары жаз
музыкасы таралган, америкалык үлгүдөгү элек&shy;тргитара ж-а рок-музыка, электрондук аспап&shy;тар ж-а синтезаторлор колдонулган, поп-музы&shy;канын өзгөчө формасы өнүккөн. 1980-жылдары К-нын муз. мад-тына заманбап япон музыкасы таасир берген. Көп сандаган театрлар, ар кыл коллективдер, концерттик, ил. ж-а билим берүү
мекемелери жайгашкан Сеул – муз. мад-тын очо&shy;гу. Седжон атн. Мад-т борборунун концерттик залында чоң орган орнотулган (1978). Ири муз.-
мад-т борборлору: Сеул иск-во борбору (1988–
93); Опера үйү (Опера театры, чоң ж-а кичине концерттик залдары м-н); о. эле Корей Респ-нын Улуттук театры, 30дан ашуун симф. оркестрлер иштейт. 1993-ж. Улуттук муз. мектеп (батыш тибиндеги биринчи консерватория) ачылган. Жыл сайын музыка, театр фестивалдары өтүп турат.

==Театры==
. 1945-ж Сеулда театр бирикмеси уюшу&shy;луп, ага коммунисттик идеологияны карман&shy;ган коллективдер кирген. Ушул жылы Ли Кван Ре «Улуттук сцена» театрын түзгөн. 1950-ж. Сеулда К. Улуттук театры уюшулган. Анын не&shy;гизги репертуарын заманбап драмалар, тарыхый пьесалар ж-а дүйнөлүк классика түзгөн (У. Шек&shy;спир, Мольер, Ф. Шиллер). 1958-ж. Сеулда «Вон&shy;гакса» театры ачылып, анда эксперименттик труппалар заманбап батыш драмаларын коюш&shy;кан (Т. Ульямс, Ж. Осборн). 1962-ж. драма бор&shy;бору, 1973-ж. ошол кездеги Борб. Азия б-ча эң
ири театр борбору – улуттук мад-тты кайра жа&shy;ратуу сарайы ачылган. 1970-ж. башында Ма&shy;дангык театры өнүккөн (маданг – ачык аянт).

[[File:453-бет 2-бөлүк1.png | thumb | Барабан менен бийлөө. Корея улуттук балети.
]]Актуалдуу маселелерди козгогон спектаклдер ачык асман алдында жасалгасыз, бийи муз. коштоосу жок өтөт. 21-к-дын башындагы театр ишмерлери: Пак Ге Бе, Чоң Вун Бонг, Джо Хен Гон ж. б. Ар жыл сайын эл аралык театр фес&shy;тивалдары Сеулда (1977-жылдан), Кочханда (1989), Сувондо (1996), «Сеул фринж фести&shy;вал»(1998) өтүп турат. 1980–2000-ж. Сеулда
«Конган Саранъ» театрынын Кичи залында,
«Сэмто Паренсе» ж-а «Кумнаму» театрларында профессионал куурчак труппалары иштейт. Сеулда ж-а Пусанда эл аралык куурчак театр&shy;ларынын фестивалдары өтөт.

==Киносу==
. 1940-жылдардын Корей кинематогра&shy;фиясынын өнүгүшүнө Түштүк м-н Түндүктүн ор&shy;тосундагы согуш тоскоолдук кылган. Киноин&shy;дустрия 1953-ж. кийин жандана баштаган. Не&shy;гизги жанры мелодрама болгон. «Чхунхай жө&shy;нүндө аңгеме» (1955, реж. Ли Гю Хван) фильми ийгиликке жетишкен. Көпчүлүк фильмдердин негизги каармандары өз тагдырын өзү аныкта&shy;ган эрки күчтүү аялдар болгон. 1960-ж. фильм&shy;дердин жанрдык диапазону кеңейип, турмуш&shy;тук комедиялар, жоокердик өнөрдүн элемент&shy;терин камтыган курч окуялуу фильмдер, аскер&shy;дик драмалар чыгарылган. Корей кинематогра&shy;фисттери Голливуддун ж-а итал. неореализм&shy;дин тажрыйбасын үйрөнүшкөн. 1960-жылдар&shy;дагы алдынкы режиссёрлор: Ким Ки Ён («Кыз&shy;матчы аял», 1960), Кан Де Жин («Арабакеч», 1961, ЭКФ сыйл., Батыш Берлин), Ю Хен Мок («Жаздым тийген ок», 1961) Ким Су Ён («Деңиз жээгиндеги кыштак», 1965) ж. б. 1970-жылда&shy;ры кинематография кризиске учураган. 1980- жылдары көңүл бурулуп, көпчүлүк фильмдер&shy;дин авторлору динге – буддизмге, руханий из&shy;денүүгө, салттык тажрыйбага кайрылышкан («Мандала», 1981, реж. Им Квон Тэк; «Эмне
үчүн Бодхидхарма чыгышка кетти», 1989, реж. Пе Ён Гюн). 1990–2000-ж. Корей Респ-нын фильм&shy;дери улуттук прокатта Голливуддун фильмдери м-н теңтайлашкан. Көп фильмдер 1950–53-ж.
согушка, Кореянын бөлүнүп калуу трагедиясы&shy;на арналган. 20–21-к-дагы Корея кино тар&shy;магынын чеберлери: Пак Хван Су («Күндүн чы&shy;гышы», 1999, ЭКФ сыйл., Локарно), Чан Сон У («Калп», 1999), Ли Чхан Дон («Оазис», 2002,
ЭКФ сыйл., Венеция), ж. б. 1996-жылдан Пу&shy;санда, 2000-жылдан Чонжоуда жыл сайын Эл аралык кинофестивалдар өтүп турат.


Ад.: <i>Юн И.</i> 80 лет истории корейской архитектуры
западного стиля. Сеул, 1966 (на кор. языке); Страны и народы Зарубежной Азии. Восточная и Центральная Азия. М., 1982; Алексеева Н. Н. Современные ланд&shy;шафты зарубежной Азии. М., 2000; Корея. Карман&shy;ная энциклопедия. М., 2000; <i>Ли Ги Бек.</i> История Кореи: новая трактовка. М., 2000; <i>Курбанов С. О.</i> Курс лекций по истории Кореи: с древности до конца XX века. СПб., 2002; <i>Толстокулаков И. А.</i> Очерк истории Корейской культуры. Владивосток, 2002; <i>Марков В. М.</i> Искусство Республики Корея второй половины ХХ в. Владивосток, 2002; <i>Чжин Хо О.</i> Истоки корейского театра. М., 2003; Корея. Корей&shy;ская Республика//Большая Российская энциклопедия. Т. 15. М., 2010.
[[Категория:4-том,_453-496_бб]]