«КОШ БОЙЛУУЛУК» барагынын кодун көрүү

<b type='title'>КОШ БОЙЛУУЛУК</b> – аял организминде урук&shy;танган энелик клеткасынын (түйүлдүктүн)
өөрчүшү м-н мүнөздөлгөн физиол. процесс. Ал орто эсеп м-н 40 жума же 280 күнгө созулат. Энелик клетка жатын түтүгүндө уруктанып, жа&shy;тынды карай жылат. Ал назик түкчөлөр м-н капталган көп клеткалуу түйүлдүккө айланат. Түкчөлөрү м-н жатындын былжыр челине жа&shy;бышат. Түйүлдүк бекиген жерде түкчөлөр жыш
өсүп, алардан киндик аркылуу түйүлдүк м-н ту&shy;ташкан баланын тону пайда болот. Түйүлдүк киндик кан тамырлары б-ча энеден азык зат, кычкылтек алып, зат алмашуу продуктуларын
чыгарып турат. Жатын түтүгүнүн ар кандай ооруларында уруктанган энелик клетка жыл&shy;бай, жатын түтүгүнө жабышып калышы мүмкүн (к. <i>Жатындан тышкары бойго бүтүү</i>). Кош бойлуу аялдын борб. нерв системасында өзгө&shy;рүүлөр жүрүп, ошондон улам жатын булчуңун бошоңдотуучу жүлүндүн козголгучтугу төмөн&shy;дөп, жатынды тынч абалга келтирет. Ал кезде жаңы ичке секреция бездери пайда болуп, алар К. б-ка жардам берүүчү гормон иштеп чыгарат. Баланын тону чыгарган гормон эмчек безинин
чоңоюшуна таасир этет. Жатын бир кыйла чо&shy;ңоёт, баланын тонуна кан жеткирүүчү кан та&shy;мырлар көбөйүп, дем алуу тереңдейт, жүрөктүн жыйрылышы күчөп, маанилүү органдарга, жа&shy;тынга канды тез-тез жеткирет. Бөйрөк иши, газ алмашуу күчөйт, кан тамырлар кеңейет. Кош бойлуу аялдын организминдеги органдар м-н сис&shy;темалардын иштешин камсыздоо ж-а түйүл&shy;дүктүн өөрчүшүнө жагымдуу шарт түзүү үчүн азык зат м-н кычкылтек көбүрөөк талап кы&shy;лынат. К. б-тун алгачкы жумаларында аялдын ден соолугу ж-а жүрүм-туруму түйүлдүктүн ан&shy;дан ары өөрчүшү ж-а болочок баланын ден соо&shy;лугу үчүн чоң мааниге ээ. Түрдүү ооруларга (<i>грипп, туберкулёз, кызыл жүгүрүк, ангина, кант диабети, аз кандуулук, боор, бөйрөк,</i> жү&shy;рөк-кантамыр системасынын жабыркашы ж. б.)
чалдыгуу, туура эмес тамактануу, тамеки тар&shy;туу, ичкилик ичүү К. б-ка ж-а түйүлдүккө чоң зыян келтирет.
[[Категория:4-том, 497-546 бб]]