«КОЛА ЖАРЫМ АРАЛЫ» барагынын кодун көрүү

<b type='title'>КО&#769;ЛА ЖАРЫМ АРАЛЫ</b> Россиянын европ.
бөлүгүнүн түн.-батышында. Мурма обл-нда. Ба&shy;сымдуу бөлүгү уюлдук тегеректин түн. бөлүгүндө. Баренц ж-а Ак деңиздери м-н чулганат. Аянты 100 миң <i>км</i><sup>2</sup>дей. Түн. жээги бийик, жардуу, түш&shy;түгү түзөң, жантайыңкы; Терск жээги деп ата&shy;лат. Батыш бөлүгүндө Хибин тоолору (жа&shy;рым аралдын эң бийик жери – Юдычвумчор
чокусу, бийикт. 1200,6 <i>м</i>) ж-а Ловозеро тундра&shy;сы (1116 <i>м</i>ге чейин), борб. бөлүгүндө Кейвы жал&shy;чалары жайгашкан. К. ж. а. тектон. жактан
Балтика калканынын түн.-чыгыш четин түзөт. Апатит рудасы (Хибин), глинозём сырьёсу (Кей-



вы), никель (Печенга, Мончетундра) ж. б. кен&shy;дери бар. Климаты Атлантика жылуу агымы&shy;нын таасиринен салыштырмалуу жылуу. Ян&shy;вардын орт. темп-расы түндүгүндө –8°С, борб. бөлүгүндө –13°С, июлдуку 8–14°С. Босоголуу
дарыялары (Поной, Вазуга, Умба, Нива, Туло&shy;ма) ж-а көлдөрү (Имандра, Умбозеро, Ловозеро) көп. Түндүгүнө мамык чөп-эңилчектүү тундра, түштүгүнө токойлуу тундра ж-а тайга (негизи&shy;нен мырза карагай, карагай, кайың) мүнөздүү. Күл ж-а саз, түндүгүндө тундра топурактары басымдуу. Жарым аралдын аймагында Канда&shy;лакша ж-а Лапландия коруктары жайгашкан.
[[Категория:4-том, 353-402 бб]]