«КВАНТТЫК ХИМИЯ» барагынын кодун көрүү

<b type='title'>КВАНТТЫК ХИ&#769;МИЯ</b> – хим. реакцияларда би&shy;рикмелердин түзүлүшүн, касиетин, алардын бири-бири м-н болгон аракетин ж-а айлануусун кванттык механиканын көз карашынын ж-а анын ыкмаларынын негизинде кароочу химия&shy;нын теор. бөлүгү. Ал хим. байланыштардын та&shy;бияты, валенттүүлүк, молекулалардын электрон&shy;дук түзүлүшү ж-дөгү окууну камтуу м-н, моле&shy;кулалардын спектрскопиялык, электрдик, маг&shy;ниттик касиеттери, алардын өз ара аракеттенүү күчүн, реакцияга кирүү жөндөмдүүлүгүн квант&shy;тык механиканын ыкмаларынын негизинде тү&shy;шүндүрөт. Кванттык механикада атом-мол. сис&shy;теманын касиетин Шрёдингер теңдемеси, Пау&shy;ли принциби ж-а универсалдуу физ. туруктуу&shy;луктардын негизинде эсептөөгө болот. Бул тең&shy;деме көп электрондуу системалар үчүн так чык&shy;пайт. Мындай системалар үчүн жакындашты&shy;рылган ыкмалар – валенттик байланыш ж-а
молекул. орбитал ыкмалары пайдаланылат. Объектинин татаалдыгына, изилдөөнүн макса&shy;тына жараша эмпириялык эмес же андан да жөнөкөй жарым эмпириялык эсептөө ыкмала&shy;ры колдонулат. Эмпириялык эмес ыкмалар ар&shy;кылуу системадагы ядролордун ж-а электрон&shy;дордун саны, о. эле ядролордун заряддары ж-а фундаменталдык турактуулардын маанилери берилет. Жарым эмпириялык ыкмаларда, ко&shy;шумча түрүндө, эсептөөгө кирүүчү айрым чоң&shy;дуктардын маанилери тажрыйбадан алынат. Молекуланын электрондук түзүлүшүнүн анали&shy;зи, хим. байланыштын ар кандай түрлөрүн, классикалык хим. түзүлүш теориясынын ж-а хим. кинетиканын көпчүлүк түшүнүктөрүн тал&shy;куулоого мүмкүндүк берди. К. х-нын негизинде молекуланын электрондук спектрлеринин жуту&shy;лушу ж-а люминесценциянын теориялары, фо&shy;тоэлектрондук ж-а рентгенэлектрондук спектр&shy;лер теориялары иштелип чыккан. Молекулалар&shy;дын электрдик ж-а магниттик касиеттеринин кванттык теориясы химияга изилдөөнүн физ. методдорун жайылтууга көмөк берди ж-а таж&shy;рыйбалык натыйжаларды талкуулоону бир кыйла жеңилдетти. К. х-нын ыкмалары мол. биологияда, биол. мембраналардын моделдерин эсептөөдө, булчуңдардын иштешин моделдөөдө ж. б. колдонулат.


Ад.: <i>Степанов Н. Ф.</i> Квантовая механика и кван&shy;товая химия. М., 2001; <i>Майор И.</i> Избранные главы квантовой химии. Доказательства теорем и вывод формул. М., 2006.
[[Категория:4-том, 204-256 бб]]