«ЖАЗА» барагынын кодун көрүү

<b type='title'>ЖАЗА</b> – кылмыш кылгандыгы үчүн күнөөлүү деп табылган адамга колдонулуучу мамл. маж&shy;бурлоо, о. эле коомдук мамилелерди коргоонун каражаты. Мурда адат укугу б-ча кыргыздарда
өлүм, <i>кун, айып,</i> маскаралоочу Ж., денеге за&shy;лал келтирүү, айыпкерди жабыр тарткан адам&shy;дын же анын туугандарынын колуна берүү, кү&shy;нөөкөрдүн бардык мүлкүн тартып алуу, элден кууп жиберүү ж. б. Ж. колдонулган. Өлүм жа&shy;засы кыргыздарда өтө эле чанда колдонулган. Жабыр тарткан жактын макулдугу б-ча кээде
өлүм жазасы кун м-н алмаштырылган. КРдин мыйзамдарынын негиздеринде Ж. кылмышкер&shy;ди жазалоо гана эмес, аны оң жолго салуу, эм&shy;гекке ак ниеттүү мамиле кылууга, мыйзамдар&shy;ды туура, так аткарууга ж-а жашоо эрежеле&shy;рин урматтоого тарбиялоо, кылмыш жасоонун алдын алуу максатын көздөйт. Ж. өлчөмү кыл&shy;мыштуу ишке байланышкан бардык жагдайды, кылмышкердин керт башын, күнөөнүн деңгээ&shy;лине жараша ж. б. жагдайларды эске алуу м-н аныкталат. Ж-нын негизги Ж. (эркинен ажы&shy;ратуу, сүргүнгө айдоо, жер которуу, эркинен ажыратпаган түзөтүү эмгеги, кандайдыр бир бел&shy;гиленген кызматта иштөө укугунан ажыратуу, кызматтан бошотуу, штраф, коомдук уяткаруу ж. б.) ж-а кошумча Ж. (мүлктү конфискация&shy;лоо, аскердик же атайын наамдан, ата-энелик укуктан ажыратуу ж. б.) сыяктуу түрлөрү бар. [[Категория:3-том, 215-326 бб]]