«ГЕЙГЕР-МЮЛЛЕР ЭСЕПТЕГИЧИ» барагынын кодун көрүү

'''ГЕ&#769;ЙГЕР-МЮ&#769;ЛЛЕР ЭСЕПТЕГИЧИ–''' заряддуу бөлүкчөлөрдү, нурларды каттоого ж-а изилдөөгө ылайыкталган прибор. Немец физиктери Х. Гейгер м- н В. Мюллердин ысымынан аталган. Ал ичинен абасы сордурулган узун айнек баллондон турат. Баллондун ички бети металл м-н капталып, ал катоддун, баллондун узуну боюнча тартылган ичке зым аноддун милдетин аткарат. Баллон басымы 100–150 ''сым. мам. мм'' аргон же неон газы м-н толтурулган. Катод м-н аноддун ортосуна жетишерлик чоӊ чыӊалуу берилгенден кийин баллонго кирген бөлүкчө өзүнүн зарядына, массасына ж-а ылдамдыгына <br/>
[[File:ГЕЙГЕР-МЮЛЛЕР ЭСЕПТЕГИЧИ–99.png | thumb | Гейгер-Мюллер эсептегичи: 1 – жылчыксыз (герметикалык) айнек түтүк; <br/>2 – катод (дат баспаган болоттон жасалган түтүк бетиндеги жездин жука катмары); 3 – катод; 4 – анод (катоддун огу боюнча тартылган ичке зым).]]
жараша газды иондоштуруп, чынжырда ток импульсун пайда кылат. Ал импульс күчөтүү м-н атайын санагычка берилет. Пайда болгон ток импульсуна жараша бөлүкчөнүн бир катар мүнөздөмөлөрүн да аныктоого болот. Гейгер-Мюллер эсептегичи ядролук изилдөөдө, радиоактивдүү минералдар кенин чалгындоодо, рентген нурларынын ургаалдуулугун өлчөөдө, биология, медицина, химия, металлография ж. б. кеӊири колдонулат.
[[Category: 2-том]]