«НАЗАР» барагынын кодун көрүү

<p><strong data-text-type="type_1_article_title">НАЗАР </strong>Болот уулу (1828, Ысык-Көл өрөөнү - 1893, ошол эле жер) - манасчы, жомокчу. Бугу УРУУсунун арык тукумунан. Анын <abbr data-short="чыг-лыг" data-full="чыгармачылыг" data-extended="true">чыгармачылыг</abbr>ы <abbr data-short="ж-дө" data-full="жөнүндө" data-extended="true">жөнүндө</abbr> манасчы Тыныбек <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> айтышынан башка так маалымат жок. 1961-ж. «Манас» изилдөөчү 3. Мамытбеков С. Каралаев <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> болгон аңгемесинде: «Валиханов Көкөтөйдүн ашын ЫсыкКөлдөгү чоң манасчы Назар Болотовдон Токсоба Олжобаевдин айылында жазып алган» деп көрсөткөн. Бугу уруусунун башчылары Ч. Валихановго кыргыз элинин көркөм өнөрүн көрсөтүш үчүн Н-ды чакырып келип, «Манас» айттырган болуш керек. Н-дын жомокчулугу <abbr data-short="ж-дө" data-full="жөнүндө" data-extended="true">жөнүндө</abbr> «Назар үнү бийик, эпостун “Семетей”, “Сейтек” бөлүктөрүн толук айткан чоң жомокчу болгон. Ал “Манасты” айтып кызыган учурда топусу шилисине, бирде чекесине келип-кетип турчу» экен деген өңдүү гана сөздөрдү айтышат (КР УИАнын Кол жазмалар фондусу, № 233, 6-6.). Учурунда көлдүн атактуу манабы Чыныбай Н. <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> Тыныбекти айтыштырып көргөн. Манасчыларга Манастын өлгөнүнөн ага күмбөзү салдырууга чейинки эпизоддорду айтуу тапшырылат. Адегенде Н. айтып бир жарым күндө бүтөт. Анын айтуусу <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> Манастын күмбөзүн Надыр аттуу устага салдырганы баяндалат. Н-дын өз учурунун атактуу манасчысы Тыныбек <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> айтышы жогоруда айтылган Н. «Манас» үчилтигин толук билген чоң жомокчу болгон деген эскерүүлөрдү тастыктайт. Н. жарды киши болуп: «Жээрде аттан башка малым жок, Манастан башка жаным жок»,- деп ырдачу экен. С. Каралаевдин устаттары Акылбек, Чоюке сыяктуу манасчылар «Манасты» Н-дан үйрөнгөн дешет.</p><p>Ад.: <em>Мамытбеков 3.</em> Ч. Ч. Валихановдун «Манастан» жазып алган эпизоду// «Манас» эпосун изилдөөнүн кээ бир маселелери. Ф., 1966.</p>

[[Category:5-том,_501-600_бб]]