«МОЛЕКУЛА ФИЗИКАСЫ» барагынын кодун көрүү

<p><strong data-text-type="type_1_article_title">МОЛЕКУЛА ФИЗИКАСЫ - </strong>физиканын ар кандай агрегаттык абалдагы заттардын <abbr data-short="физ." data-full="физикалык" data-extended="true">физикалык</abbr> касиеттерин микроскопиялык деңгээлде изилдөөчү бөлүмү. Газ, суюктук, катуу заттардын микроскопиялык түзүлүштөрүн изилдөө <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ар кандай фазалык өтүүлөрдү (эрүү, буулануу, кристаллдашуу, конденсация, сублимация ж. б.) өздөштүрүү - М. ф-нын негизги милдети. М. ф-нда заттын сырткы таасирлерден (басым, <abbr data-short="темп-ра" data-full="температура" data-extended="true">температура</abbr>, электр-магнит <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> гравитациялык талаалар) өзгөрүшү, <em>диффузия, илээшкектик, жылуулук өткөрумдуулук</em> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> беттик кубулуштар изилденет. Бул маселелерди чечүүдө М. ф-нда <abbr data-short="термод." data-full="термодинамикалык" data-extended="true">термодинамикалык</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> статикалык ыкмалар колдонулат <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> алар бөлүкчөлөрдүн <em>(атом, молекула, иондор)</em> кыймылын, өз ара аракеттешүүсүн талдоо <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> тыгыз байланышкан. М. ф-нын алгачкы калыптанган бөлүмү - <em>газдардын кинетикалык теориясы.</em> Анын өнүгүшү <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> англ. физик Ж. </p><p>Максвелл, австр. физик Л. Больцмандын эмгектеринин негизинде классикалык статистикалык физика түптөлгөн. 20-к-дын башынан М. ф. өнүгүүнүн жаңы этабына түшкөн. <em>А. Эйнштейн </em>баштаган окумуштуулардын эмгектери микробөлүкчөлөрдүн броун кыймылына арналган <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> анын негизинде молекуланын бар экендиги далилденген. Электронография <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> рентген структуралык анализ ыкмаларынын негизинде катуу <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> суюк заттардын түзүлүшү, фазалык өтүүдө <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> сырткы факторлордун (<abbr data-short="темп-ра" data-full="температура" data-extended="true">температура</abbr>, басым, электр <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> магнит талаалары) таасири аркасында алардын өзгөрүшү изилденген. Термодинамикалык ыкма <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> заттардын макроскопиялык касиеттери (басым, <abbr data-short="темп-ра" data-full="температура" data-extended="true">температура</abbr>, курамы, энтальпия ж. б.), статистикалык ыкма <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> заттарды түзгөн бөлүкчөлөрдүн касиеттери <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> өз ара аракеттенишүүлөрү изилденет. Статистикалык физикадан тышкары М. ф-дан <abbr data-short="физ." data-full="физикалык" data-extended="true">физикалык</abbr> кинетика, <abbr data-short="физ." data-full="физикалык" data-extended="true">физикалык</abbr> химия, катуу заттардын физикасы, молекула биологиясы бөлүнүп чыкты. М. ф-нын закондорунун негизинде металл, полимер, плазма физикалары, кристалл физикасы ж. б. илимдер өнүгүүдө.</p><p>Ад.: <em>Ландау Л. Д„ Ахиезер <abbr data-short="А. И." data-full="Анын Ичинде" data-extended="true">Анын Ичинде</abbr>, Лифшиц Е. М. </em>Курс общей физики: Механика и молекулярная физика. 3-е изд. М., 2011.</p>

[[Category:5-том,_401-500_бб]]