Difference between revisions of "АЗОТ ЖЕР СЕМИРТКИЧИ"
| (2 intermediate revisions by 2 users not shown) | |||
| 1 -сап: | 1 -сап: | ||
'''АЗОТ ЖЕР СЕМИРТКИЧИ''' – өсүмдүктү азот <span cat='ж.кыск' oldv=' | '''АЗОТ ЖЕР СЕМИРТКИЧИ''' – өсүмдүктү азот <span cat='ж.кыск' oldv='м‑н'>менен</span> азыктандыруучу минералдык <span cat='ж.кыск' oldv='ж‑а'>жана</span> органикалык заттар. Өсүмдүктөрдүн түшүмүн жогорулатуучу негизги каражат. Алар органикалык жер семирткич (кык, чым көң, компост) <span cat='ж.кыск' oldv='ж‑а'>жана</span> минерал жер семирткич (азоттуу аммиак, аммоний нитраты, аммоний сульфаты, натрий селитрасы, калий селитрасы, кальций цианамиди, суусуз аммиак, аммиакаттар) болуп бөлүнөт, ошондой эле азоттуу көк жер семирткич (люпин, сераделла өсүмдүктөрүнүн көк массасы) да бар. Өсүмдүктөр көбүнчө азоттун минералдык кошулмалары - нитраттар <span cat='ж.кыск' oldv='ж‑а'>жана</span> аммоний туздары <span cat='ж.кыск' oldv='м‑н'>менен</span> азыктанат. Амид Азот жер семирткичи мочевина, кальций цианамиди <span cat='ж.кыск' oldv='ж‑а'>жана</span> мочевинаформальдегид семирткичинен турат. Мындан сырткары мочевина <span cat='ж.кыск' oldv='м‑н'>менен</span> аммиак селитрасынын суудагы эритмеси да колдонулууда. Анын артыкчылыгы концентрациясы жогору, арзан өндүрүлөт <span cat='ж.кыск' oldv='ж‑а'>жана</span> оңой колдонулат. Натрий селитрасы щелочтуу болгондуктан кычкыл топурактуу жерде кант кызылчасына, буудайга, арпа жана башкаларга чачылат. Калий селитрасы өсүмдүктү азот, калий <span cat='ж.кыск' oldv='м‑н'>менен</span> камсыз кылат. Кальций цианамиди топурак кычкылдуулугун азайткандыктан органикалык заттарга бай нейтралдуу топуракка чачылса, жакшы натыйжа берет. Анын негизинде комплекстүү жер семирткич даярдоого <span cat='ж.кыск' oldv='ж‑а'>жана</span> курамына микроэлементтерди кошууга мүмкүнчүлүк түзүлөт. Азот жер семирткичин колдонуу өлчөмү өсүмдүктүн биологиялык <span cat='ж.кыск' oldv='ж‑а'>жана</span> топурактын өзгөчөлүгүнө жараша болот. | ||
''Н.Д.Дүйшембиев.''<br> | ''Н.Д.Дүйшембиев.''<br> | ||
[[Категория:1-Том]] | |||
14:34, 26 Декабрь (Бештин айы) 2025 -га соңку версиясы
АЗОТ ЖЕР СЕМИРТКИЧИ – өсүмдүктү азот менен азыктандыруучу минералдык жана органикалык заттар. Өсүмдүктөрдүн түшүмүн жогорулатуучу негизги каражат. Алар органикалык жер семирткич (кык, чым көң, компост) жана минерал жер семирткич (азоттуу аммиак, аммоний нитраты, аммоний сульфаты, натрий селитрасы, калий селитрасы, кальций цианамиди, суусуз аммиак, аммиакаттар) болуп бөлүнөт, ошондой эле азоттуу көк жер семирткич (люпин, сераделла өсүмдүктөрүнүн көк массасы) да бар. Өсүмдүктөр көбүнчө азоттун минералдык кошулмалары - нитраттар жана аммоний туздары менен азыктанат. Амид Азот жер семирткичи мочевина, кальций цианамиди жана мочевинаформальдегид семирткичинен турат. Мындан сырткары мочевина менен аммиак селитрасынын суудагы эритмеси да колдонулууда. Анын артыкчылыгы концентрациясы жогору, арзан өндүрүлөт жана оңой колдонулат. Натрий селитрасы щелочтуу болгондуктан кычкыл топурактуу жерде кант кызылчасына, буудайга, арпа жана башкаларга чачылат. Калий селитрасы өсүмдүктү азот, калий менен камсыз кылат. Кальций цианамиди топурак кычкылдуулугун азайткандыктан органикалык заттарга бай нейтралдуу топуракка чачылса, жакшы натыйжа берет. Анын негизинде комплекстүү жер семирткич даярдоого жана курамына микроэлементтерди кошууга мүмкүнчүлүк түзүлөт. Азот жер семирткичин колдонуу өлчөмү өсүмдүктүн биологиялык жана топурактын өзгөчөлүгүнө жараша болот.
Н.Д.Дүйшембиев.