КИШИ СЫМАЛ МАЙМЫЛДАР

КИШИ СЫМАЛ МАЙМЫЛДАР , г о м и н о и д­ д е р, а н т р о п о и д д е р (Hominoidea, Antropomorphidea) – тар таноолуу маймылдар­дын чоң тукуму. Аларга горилла., шимпанзе, орангутан, гиббондор кирет. Африка, Азияда Суматра, Калимантан аралдарында кездешет. Киши сымал маймылдардын көпчүлүк белгилери мартышка сымалдар­га караганда адамга жакын. Мисалы, денеси чоң, куйругу ж-а көчүк чору жок, кулак калканы да кишиникине окшош, мээси ж-а мээ кыртышы­нын бети чоң, быткылдары жакшы өрчүгөн, маң­дайы жазы, тиши кишиникиндей. Ички орган­дарынын (бөйрөк, өпкө, аппендикстин болушу) түзүлүшү да окшоштукту көрсөтөт. Кан топто­ру, анын иммун касиеттери, зат ж-а энергия алмашуусунун да кишиники м-н жалпылыгы бар. Анатомиялык түзүлүшү ж-а бир катар көрсөткүчтөрү боюнча, айрыкча шимпанзе м-н горилла адамга өтө жакын, мисалы, ДНКны молекулалык гибриддештирүү ме­тоду м-н мартышка сымалдардын гени адамды­кы м-н 66%, шимпанзеники 91% окшош экен­диги далилденген. Биологиялык ж-а медициналык изилдөөнүн негизинде патологиялык процесстер, жугуштуу оорулар­дын өтүшү да адамдын организми м-н бирдей экенин көрсөткөн. Киши сымал маймылдарда гана тажрыйба жолу м-н котон жараны, проказаны пайда кы­лышкан. Ошондой эле киши сымал маймылдар жыныстык жактан же­тилүү, боюнда көтөрүү мөөнөтү боюнча да адамга жакын. Алардын жүрүм-туруму, баамдоо ара­кети жагынан да башка маймылдарга караган­да кыйла артыкчылыгы бар.