БОГОК: нускалардын айырмасы

Кыргыз Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү
No edit summary
No edit summary
 
1 сап: 1 сап:
''' БОГОК''' а д а м д а – калкан сымал бездин ш<font color='green'>и</font>шип чоӊоюшу. Мында бездин кызматы бузулуп, организмдин жалпы абалы начарлайт. Сырттан караганда моюндун алдында томпоюп шиш<font color='green'>и</font>генсип байкалып турат. Анын бир нече түрү бар. Эндемиялык Б. тоолуу р-ндордо жашаган элде учурайт. Оорунун пайда болушуна сууда, топ<font color='green'>у</font>ракта ж-а абада иоддун жетишсиздиги бездин иштешин начарлатып, тироксин гормонун аз бөлүп чыгарат (''гипотиреоз''). Бул балдарда өтө оор психикалык ж-а дене түзүлүшүнүн бузул<font color='green'>у</font>шуна алып келиши мүмкүн. Калкан сымал без
''' БОГОК''' а д а м д а – калкан сымал бездин ш<font color='green'>и</font>шип чоӊоюшу. Мында бездин кызматы бузулуп, организмдин жалпы абалы начарлайт. Сырттан караганда моюндун алдында томпоюп шиш<font color='green'>и</font>генсип байкалып турат. Анын бир нече түрү бар. Эндемиялык богок тоолуу райондордо жашаган элде учурайт. Оорунун пайда болушуна сууда, топ<font color='green'>у</font>ракта ж-а абада иоддун жетишсиздиги бездин иштешин начарлатып, тироксин гормонун аз бөлүп чыгарат (''гипотиреоз''). Бул балдарда өтө оор психикалык ж-а дене түзүлүшүнүн бузул<font color='green'>у</font>шуна алып келиши мүмкүн. Калкан сымал без кээде өтө чоӊоюп кекиртекти, кан тамырларды ж-а нервдерди кысат. Эндемиялык богоктунтун себ<font color="green">е</font>бин табуу, аны дарылоо чараларын иштеп ч<font color="green">ы</font>гууга мүмкүндүк берди. Кыргызстанда ага каршы ч<font color="green">а</font>раларды жүргүзгөндөн (1955-жылдан) кийин ал оору кыйла азайган. Эндемиялык богокту алдын<font color="green">а</font>лууда ичилүүчү сууну коргоо, туура тамактануу, санитария-гигиеналык шартты жакшыртуу, ио<font color="green">д</font>долгон туз пайдалануу жакшы натыйжа берет. Диффузиялык ууландыруучу богокто (''Базедов оор<font color="green">у</font>су'') без абдан чоӊоюп, функциясы күчөйт (''г<font color="green">и</font>пертиреоз''). Богоктун бардык түрүн врач ар кандай дары ж-а гормон м-н дарылайт. Керек учурда хирургиялык операция жасалат.
 
кээде өтө чоӊоюп кекиртекти, кан тамырларды ж-а нервдерди кысат. Эндемиялык Б-тун себ<font color='green'>е</font>бин табуу, аны дарылоо чараларын иштеп ч<font color='green'>ы</font>гууга мүмкүндүк берди. Кырг-нда ага каршы ч<font color='green'>а</font>раларды жүргүзгөндөн (1955-жылдан) кийин ал оору кыйла азайган. Эндемиялык Б-ту алдын<font color='green'>а</font>лууда ичилүүчү сууну коргоо, туура тамактануу, санит.-гигиеналык шартты жакшыртуу, ио<font color='green'>д</font>долгон туз пайдалануу жакшы натыйжа берет. Диффузиялык ууландыруучу Б-то (''Базедов оор<font color='green'>у</font>су'') без абдан чоӊоюп, функциясы күчөйт (''г<font color='green'>и</font>пертиреоз''). Б-тун бардык түрүн врач ар кандай дары ж-а гормон м-н дарылайт. Керек учурда хирург. операция жасалат.
[[Category: 2-том ]]
[[Category: 2-том ]]

09:03, 14 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 -га соңку нускасы

БОГОК а д а м д а – калкан сымал бездин шишип чоӊоюшу. Мында бездин кызматы бузулуп, организмдин жалпы абалы начарлайт. Сырттан караганда моюндун алдында томпоюп шишигенсип байкалып турат. Анын бир нече түрү бар. Эндемиялык богок тоолуу райондордо жашаган элде учурайт. Оорунун пайда болушуна сууда, топуракта ж-а абада иоддун жетишсиздиги бездин иштешин начарлатып, тироксин гормонун аз бөлүп чыгарат (гипотиреоз). Бул балдарда өтө оор психикалык ж-а дене түзүлүшүнүн бузулушуна алып келиши мүмкүн. Калкан сымал без кээде өтө чоӊоюп кекиртекти, кан тамырларды ж-а нервдерди кысат. Эндемиялык богоктунтун себебин табуу, аны дарылоо чараларын иштеп чыгууга мүмкүндүк берди. Кыргызстанда ага каршы чараларды жүргүзгөндөн (1955-жылдан) кийин ал оору кыйла азайган. Эндемиялык богокту алдыналууда ичилүүчү сууну коргоо, туура тамактануу, санитария-гигиеналык шартты жакшыртуу, иоддолгон туз пайдалануу жакшы натыйжа берет. Диффузиялык ууландыруучу богокто (Базедов оорусу) без абдан чоӊоюп, функциясы күчөйт (гипертиреоз). Богоктун бардык түрүн врач ар кандай дары ж-а гормон м-н дарылайт. Керек учурда хирургиялык операция жасалат.