ИБН АЛ-АСИР: нускалардын айырмасы
No edit summary |
No edit summary |
||
| 1 сап: | 1 сап: | ||
<b type='title'>ИБН АЛ-АСИ́Р</b> Изз-ад-дин Абу-л-Хусайн Али ибн Мухаммад ибн ал-Асир (1160–1233/34) – араб акыны, филолог | <b type='title'>ИБН АЛ-АСИ́Р</b> Изз-ад-дин Абу-л-Хусайн Али ибн Мухаммад ибн ал-Асир (1160–1233/34) – араб акыны, филолог жана тарыхчы. Тигр дарыясынын жээгиндеги Жезират ибн-Омар шаарында туулган. Арабиядан тышкары Сирия жана Палестина өлкөлөрүнө саякат кылган. Жыл саноо систе­масын колдонуп жазган көп томдуу эмгеги «[[Ал-камил фи-т-та’рих]]» («Толук жыйнактуу тарых») деп аталат. Жазма булактар, сурамжылоо же жекече байкоолор аркылуу жазылган бул эм­гектин калган бөлүгү хижранын 628-жылына (1231) чейин баяндалган. Анда бизге жетпей калган чыгармалардан (мисалы, ас-Салламинин, ал-Утбинин) баалуу үзүндүлөр сакталган. Кээ бир белгилүү тарыхый окуялар (мисалы, 751-жылы июл­дагы Талас суусунун жээгиндеги араб-кытай согушу) тууралуу маалыматтар Ибн ал-Асирдин китебинде гана кездешет. Булардан башка Ка­раханиддердин тарыхы же алардын 940-жылы Ба­ласагун (кара: [[Баласагын]]) шаарын басып алышынан баштап, 13-кылымга чейинки окуялар, алардан тышкары кара-кы­тайлардын (кидандардын), уйгурлардын та­рыхы боюнча жана моңголдордун Орто Азияны басып алышына байланыштуу баалуу маалыматтар бар. Ибн ал-Асирдин китеби бир нече жолу ба­сылып, Орто Азия м-н Казакстанга тийиштүү маалыматтары С. Торнбергдин котормосунда чыккан. | ||
03:13, 1 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 -деги абалы
ИБН АЛ-АСИ́Р Изз-ад-дин Абу-л-Хусайн Али ибн Мухаммад ибн ал-Асир (1160–1233/34) – араб акыны, филолог жана тарыхчы. Тигр дарыясынын жээгиндеги Жезират ибн-Омар шаарында туулган. Арабиядан тышкары Сирия жана Палестина өлкөлөрүнө саякат кылган. Жыл саноо системасын колдонуп жазган көп томдуу эмгеги «Ал-камил фи-т-та’рих» («Толук жыйнактуу тарых») деп аталат. Жазма булактар, сурамжылоо же жекече байкоолор аркылуу жазылган бул эмгектин калган бөлүгү хижранын 628-жылына (1231) чейин баяндалган. Анда бизге жетпей калган чыгармалардан (мисалы, ас-Салламинин, ал-Утбинин) баалуу үзүндүлөр сакталган. Кээ бир белгилүү тарыхый окуялар (мисалы, 751-жылы июлдагы Талас суусунун жээгиндеги араб-кытай согушу) тууралуу маалыматтар Ибн ал-Асирдин китебинде гана кездешет. Булардан башка Караханиддердин тарыхы же алардын 940-жылы Баласагун (кара: Баласагын) шаарын басып алышынан баштап, 13-кылымга чейинки окуялар, алардан тышкары кара-кытайлардын (кидандардын), уйгурлардын тарыхы боюнча жана моңголдордун Орто Азияны басып алышына байланыштуу баалуу маалыматтар бар. Ибн ал-Асирдин китеби бир нече жолу басылып, Орто Азия м-н Казакстанга тийиштүү маалыматтары С. Торнбергдин котормосунда чыккан.
Ад.: Материалы по истории кыргызов и Кыргызстана. Т. 1. Б., 2002.
Т. Жуманалиев.