ИОНДОШТУРУУЧУ КАМЕРА: нускалардын айырмасы
No edit summary |
No edit summary |
||
| 1 сап: | 1 сап: | ||
<b type='title'>ИОНДОШТУРУУЧУ КА́МЕРА</b> – заряддалган бөлүкчөнүн газды иондоштуруу аракетине негиз­делген детектор. Иондоштуруучу камера түрдүү нурлануунун изин түшүрүүдө ж-а изилдөөдө колдонулат. Ал газ тол­турулган эки электроддуу (жалпак, сфера же цилиндр түрүндөгү) жылчыксыз идиштен турат. Электроддорго 100–1000 В турактуу чыңалуу берилет. Нурлануу болбосо, газдын каршылыгы жогорулайт да чынжырда ток пайда болбойт. Заряддалган бөлүкчө иондоштуруучу камера аркылуу өткөндө газдын атомдорун иондоштурат. Электр талаасынын таасиринен ион ж-а электрон электродго которулат ж-а иондоштуруучу камеранын чынжырынан электр тогу өтөт. Эгерде чыңалуу аз болсо, иондун ж-а электрондун көп бөлүгү аралашат да, чыңалуу­нун сызыктуу арбышы м-н ток көбөйөт. Кан­дайдыр бир U<sub>1 </sub>чыңалууда иондор м-н электрон­дор электродго өтөт да ток каныгат. Чыңалуу­нун андан ары көбөйүшү токту көбөйтпөйт. Ал турактуу бойдон калат ж-а нурлануу булагынын ургалдуулугу м-н аныкталат. U<sub>1</sub>>U<sub>2 </sub>болсо, ток­тун чоңдугу газдагы атом ионунун электрон м-н кагылышуусунан өсөт. Ток турактуу ток­тун күчөткүчтөрү аркылуу күчөтүлөт. Эгерде за­ряддалган бөлүкчөлөр иондоштуруучу камерага аз түшсө, анда ток үзгүлтүксүз акпастан, айрым кыймыл саны түрүндө агат. Иондоштуруучу камера дозиметрияда, ядролук ж-а космос техникасында колдонулат. | <b type='title'>ИОНДОШТУРУУЧУ КА́МЕРА</b> – заряддалган бөлүкчөнүн газды иондоштуруу аракетине негиз­делген детектор. Иондоштуруучу камера түрдүү нурлануунун изин түшүрүүдө ж-а изилдөөдө колдонулат. Ал газ тол­турулган эки электроддуу (жалпак, сфера же цилиндр түрүндөгү) жылчыксыз идиштен турат. Электроддорго 100–1000 В турактуу чыңалуу берилет. Нурлануу болбосо, газдын каршылыгы жогорулайт да чынжырда ток пайда болбойт. Заряддалган бөлүкчө иондоштуруучу камера аркылуу өткөндө газдын атомдорун иондоштурат. Электр талаасынын таасиринен ион ж-а электрон электродго которулат ж-а иондоштуруучу камеранын чынжырынан электр тогу өтөт. Эгерде чыңалуу аз болсо, иондун ж-а электрондун көп бөлүгү аралашат да, чыңалуу­нун сызыктуу арбышы м-н ток көбөйөт. Кан­дайдыр бир U<sub>1 </sub>чыңалууда иондор м-н электрон­дор электродго өтөт да ток каныгат. Чыңалуу­нун андан ары көбөйүшү токту көбөйтпөйт. Ал турактуу бойдон калат ж-а нурлануу булагынын ургалдуулугу м-н аныкталат. U<sub>1</sub>>U<sub>2 </sub>болсо, ток­тун чоңдугу газдагы атом ионунун электрон м-н кагылышуусунан өсөт. Ток турактуу ток­тун күчөткүчтөрү аркылуу күчөтүлөт. Эгерде за­ряддалган бөлүкчөлөр иондоштуруучу камерага аз түшсө, анда ток үзгүлтүксүз акпастан, айрым кыймыл саны түрүндө агат. Иондоштуруучу камера дозиметрияда, ядролук ж-а космос техникасында колдонулат. | ||
[[Категория:3-том, 544-607 бб]] | [[Категория:3-том, 544-607 бб]] | ||
08:13, 9 Сентябрь (Аяк оона) 2025 -га соңку нускасы
ИОНДОШТУРУУЧУ КА́МЕРА – заряддалган бөлүкчөнүн газды иондоштуруу аракетине негизделген детектор. Иондоштуруучу камера түрдүү нурлануунун изин түшүрүүдө ж-а изилдөөдө колдонулат. Ал газ толтурулган эки электроддуу (жалпак, сфера же цилиндр түрүндөгү) жылчыксыз идиштен турат. Электроддорго 100–1000 В турактуу чыңалуу берилет. Нурлануу болбосо, газдын каршылыгы жогорулайт да чынжырда ток пайда болбойт. Заряддалган бөлүкчө иондоштуруучу камера аркылуу өткөндө газдын атомдорун иондоштурат. Электр талаасынын таасиринен ион ж-а электрон электродго которулат ж-а иондоштуруучу камеранын чынжырынан электр тогу өтөт. Эгерде чыңалуу аз болсо, иондун ж-а электрондун көп бөлүгү аралашат да, чыңалуунун сызыктуу арбышы м-н ток көбөйөт. Кандайдыр бир U1 чыңалууда иондор м-н электрондор электродго өтөт да ток каныгат. Чыңалуунун андан ары көбөйүшү токту көбөйтпөйт. Ал турактуу бойдон калат ж-а нурлануу булагынын ургалдуулугу м-н аныкталат. U1>U2 болсо, токтун чоңдугу газдагы атом ионунун электрон м-н кагылышуусунан өсөт. Ток турактуу токтун күчөткүчтөрү аркылуу күчөтүлөт. Эгерде заряддалган бөлүкчөлөр иондоштуруучу камерага аз түшсө, анда ток үзгүлтүксүз акпастан, айрым кыймыл саны түрүндө агат. Иондоштуруучу камера дозиметрияда, ядролук ж-а космос техникасында колдонулат.