КАМЧЫ барагынын баштапкы кодун көрүү

<b type='title'>КАМЧЫ</b> – ат чабуу, мал айдоо үчүн колдонулуу&shy;чу жабдык. Ал сап, бүлдүргө, баш, алакан, чачы, өрүм, өзөк жана түшкүндөн турат. Камчы сап табыл&shy;гы, четин жана ыргайдан тандап алынып, ке&shy;ректүү узундукта кесилип, көлөкөдө кургаты&shy;лат. Ошондой эле камчы сап сөөктөн (эликтин шыйрагы, териси жана туягы менен кошо катырылат), мүйүз&shy;дөн да жасалат. Камчынын бүлдүргөсү бугунун же ара малдын терисинен тилинип алынган ичке кайыштан даярдалып, эки учу бирдей кабатта&shy;лып,

[[File:КАМЧЫ55.png | thumb | а – сый камчы; б – жөнөкөй камчы; в – кыз-келин&shy;дер камчысы: 1– өрүмү; 2 – түшкүнү; 3– жез башы; 4 – алаканы; 5 – табылгы сабы; 6 – капталган булгаа&shy;рысы; 7 – бүлдүргөсү.]]
камчы саптын кармоочундагы көзөнөгүнөн өткөрүлүп, чие байланып түйүлөт. Ал камчыны кол&shy;го кармап жүрүүгө же илип коюуга ылайыктал&shy;ган. Камчынын алаканын бекиткенде, камчылан&shy;ганда камчы. саптын башы жарылбас үчүн ага сары же кызыл түстөгү жез түтүкчөнү кийгизет. Өрүм менен өзөктүн башталышындагы көктүн учуна улаштырыла бекитилген калың булгаары ала&shy;кан деп аталып, ал өрүмдү сапка бекитет. Өрүм, өзөк менен алакандын бириккен жери жиксиз бо&shy;луш үчүн жука кара булгаары менен капталып, өрүм жагы чачыланып, кооздолот. Камчы 4–16 та&shy;рам ичке тилинип, сыдыргыга салынган көктөн өрүлөт. Өрүмдүн ичине салынган калың кайы&shy;шы – өзөгү челденип, сыдыргыланып, жумур&shy;ланат да, ийчиге (өрүүгө колдонулчу курал) ке&shy;рилип, анын сыртын каптай көк өрүлөт. Өрүм бүткөндө көктүн учу – өзөккө бекитилген учу түшкүн деп аталат. Жоокерчилик заманда чоң камчылардын түшкүнүнүн ичине өзөк менен бирге кор&shy;гошун салынып жасалган. Камчылардын жоондугу анын узундугуна жараша болгон. Камчынын чоң камчы, кичине камчы, асем камчы, уй мурун камчы, жылан боор камчы жана башка түрү болот.
[[Категория:4-том, 1-50 бб]]