КӨК-ЖАЙЫК

Кыргыз Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү

КӨК-ЖАЙЫК – Ысык-Көл ойдуңундагы кооз жер. Жети-Өгүз суусунун ортонку агымында жайгашкан. Жети-Өгүз районунун аймагында. Та­манынын уз. 3 км, туурасы 1 кмдей. К.-Ж. Тес­кей Ала-Тоонун бийик бөлүгү м-н орто бийик­теги Көк-Бел тоосунун ортосунда кеңдик багы­тында созулуп жаткан байыркы өрөөндүн бир бөлүгүн ээлейт. Жети-Өгүз өрөөнүнүн тегиз ж-а жайык бөлүгү. Өрөөн аркылуу Жети-Өгүз суусу агып өтөт. Таманы жантайма (5–10°) түздүк, асты палеогендин кызыл түстүү тектерине, үстү байыркы мореналарга, флювиогляциалдык

Көк-Жайык өрөөнү.

чөкмөлөргө, о. эле аллювий-пролювий тектери­не толгон. К.-Ж-тын башы (түш.-чыгыш тара­бы) байыркы өрөөн мөңгүсү жаткан тепши сы­мал өрөөн, түндүгүндө Көк-Бел тоосун Жети-Өгүз суусу кесип өтүшүнөн пайда болгон антецедент­тик кууш капчыгайга өтөт. Өрөөндүн каптал­дарына кыска кокту, сайлар мүнөздүү. Клима­ты мелүүн континенттик; июлдун орт. темп-расы 13°С, январдыкы –7,5°С. К.-Ж. шиберлүү ж-а токойлуу (карагай, бадалдуу) кооз ландшафты м-н өзгөчөлөнөт. Маанилүү жайкы жайыт. Эс алууга ыңгайлуу. Мында малчылардын майра­мы, улуттук оюндар өткөрүлүп турат. Жайкы туризм өнүккөн. К.-Ж. формасы жагынан чы­гыш жагы ачык табигый стадион сыяктуу жер. Түш. ж-а батыш капталдары калың карагай­луу токой, түндүгү кызыл аскалар, ортосу көк шибердүү түздүк. Кийинки жылдарда түз жер­лерге карагай отургузулуп, табигый кооздук бу­зулган. Түн. жагынан К.-Ж-ка келатканда «жа­рылган жүрөк» деген кооз кызыл аска көрүнөт.
Өрөөнгө автомобиль жолу жетет. К.-Ж-тан 4– 5 км төмөнүрөөк «Жети-Өгүз» курорту жайгаш­кан.


Ад.: Маречек Б. Р. Туристические маршруты по Северу Киргизии. Ф., 1981; Мильков Ф. Н. Физи­ческая география. Учение о ландшафте и географи­ческая зональность. М., 1986; Кыргыз жергеси. Ф., 1990; Касымова В. М. Вода, энергия, экология. Б., 2000.