КЫРГЫЗСТАН ПРОФСОЮЗДАР ФЕДЕРАЦИЯСЫ

Кыргыз Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү

КЫРГЫЗСТАН ПРОФСОЮЗДАР ФЕДЕРАЦИЯСЫ (1990-ж. чейин Кырг-н профсоюздарынын совети) – өлкөдөгү эмгекти коргоо б-ча иш ал­паруучу коомдук уюм; КРдин профсоюздарынын аткаруучу органы. Негизги милдеттери: мүчө болуп кирген уюмдардын ишмердүүлүгүн кам­сыздоо, координациялоо; эмгекчилер ж-а эмгек­ти коргоо ж. б. маселелер б-ча мыйзам долбоор­лорун, нормативдик актыларды иштеп чыгып, мамл. бийлик органдарына сунуштоо; эмгек, жашоо-тиричилик, социалдык камсыздоолорго (иш күнү, эс алуу, дарылануу, пенсия ж. б.) байланыштуу кабыл алынган мыйзамдардын аткарылышын контролдоо; профсоюздук уюм­дарга укуктук, методикалык ж. б. жардам көр­сөтүү; чет өлкөдөгү профсоюз уюмдары м-н ты­гыз байланыш түзүү; профсоюз мүчөлөрүнүн ж-а алардын үй-бүлөсүнүн ден соолугун чыңдоо б-ча мүмкүнчүлүктөрдү пайдалануу ж. б. Проф­союздардын советин түзүү ж-дө 1924-ж. 11-де­кабрда Кара-Кыргыз АОнун рев-ялык к-ти че­чим кабыл алган. 1925-ж. 31-марттан 3-апрелге чейин Кырг-н профсоюздарынын 1-уюштуруу съезди болуп, профсоюздардын обл. совети түзүлгөн. 2-дүйнөлүк согуштун алдындагы сая­сий абалга байланыштуу Кырг-н профсоюзда­рынын совети 1937-ж. жоюлуп, 1948-ж. кайра­дан калыбына келген. 1990-ж. октябрь айында Кырг-н профсоюздарынын 16-съездинин чечи­мине ылайык жаңы Устав кабыл алынып, К. п. ф. болуп түзүлгөн. 2007-ж. 1-январга ка­рата К. п. ф-нын 23 борб. ж-а респ. профсоюз

к-ти иштеген, 6 обл. профсоюз уюмдарынын 660 000 мүчөсү болгон. К. п. ф-нын жогорку органы – съезд (5 жылда бир чакырылат). К. п. ф-нын төрагалары: Г. Н. Петров (1925–26), М. Токобаев (1926–37), М. Дөгдүров (1948–58), С. Сыдыгалиев (1958–62), Т. Балтагулов (1962– 66), Э. Абакиров (1966–73), Б. Салиева (1973– 95), С. Саспеков (1995–2000), С. Бозгунбаев (2000–08), Т. Т. Иманалиев (2008–09), И. З. Ры­салиев (2009–10), К. Осмонов (2010-жылдан).