КОРДИЛЬЕРА ТООЛОРУ

КОРДИЛЬЕ́РА ТООЛОРУ (исп. Cordilleras – тиз­мек) – Жер шарындагы эң узун тоо тармагы.
Түн. ж-а Түш. Американын батыш четтери м-н 66° түн. кеңдиктен (Аляскадан) 56° түш. кеңдик­ке (Оттуу Жер а-на чейин) узата созулуп жатат. Уз. 18 миң кмден ашык, туурасы Түн. Америка­да 1600 кмге, Түш. Америкада 900 кмге чейин. Канада, АКШ, Мексиканын, Борб. Америкада­гы өлкөлөрдүн, Венесуэла, Колумбия, Эквадор, Перу, Боливия, Аргентинанын ж-а Чилинин ай­магында жайгашкан. Тынч ж-а Атлантика оке­андарынын алаптарынын суу бөлгүчү, о. эле климаттык чек болуп саналат. Бийикт. б-ча Ги­малайдан ж-а Борб. Азиядагы тоо системала­рынан гана кийин турат. Эң бийик чокулары: Түн. Америкада Мак-Кинли (6193 м), Түш. Амер­када Аконкагуа (6960 м). К-нын бүт системасы экиге бөлүнөт – Түндүк Америка Кордильерасы ж-а Түштүк Америка Кордильерасы же Анд тоо­лору. Тоо пайда болуу процесстери Түн. Амери­када юра мезгилинде, Түш. Америкада бор мез­гилинин аягында башталган ж-а башка мате­риктердеги тоо пайда болуу процесстери м-н тыгыз байланышта болгон (мис., Альп бүк­төлүүсүнө).