КЕТЕНДЕР
КЕТЕНДЕР , RR,–С=С=О – реакцияга өтө тез кирүүчү каныкпаган органикалык бирикмелер. Альдокетендер (R=Н, R–– органикалык радикал) ж-а кетокетендер (R ж-а R–– органикалык радикал) деп айырмаланат. Кетендердин 1-мүчөсү газ; кайноо t 56°С, эрүү t 151,6°С. Суу м-н оңой кошулуп, уксус кислотасын ж-а кетонду пайда кылат. Спирт, амин, кислота ж. б. заттарды жакшы ацетилдөөчү бирикмелер. Өнор жайда катализатордун катышуусунда уксус киислотасын же ацетонду пиролиздөө жолу м-н алынат. Кетендер эфирде, ароматтык ж-а хлордуу каныккан углеводороддордо эрийт. Алар нуклеофилдүү реагенттерди, минералдык кислоталарды, металлорганикалык бирикмелерди оңой кошуп алат. С=С ж-а С=О байланыштары бар бирикмелер м-н реакцияга кирип, азот ж-а циклопропанды пайда кылат. Өнөр жайда уксус кислотасын ангидридге айландырууда, ацетилцеллюлоза ж. б. алууда колдонулат.