https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A0%D0%90%D0%93%D0%A3%D0%90 2026-11-09T13:19:46Z Бул барактын викидеги өзгөртүү тарыхы MediaWiki 1.40.4 https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A0%D0%90%D0%93%D0%A3%D0%90&diff=104918&oldid=prev 2026-11-09T12:21:23Z

<p>1 версия</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">9 ноябрь 2026, саат 12:21 учурдагы нуска</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div> </td></tr></table>

Kadyrm https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9D%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A0%D0%90%D0%93%D0%A3%D0%90&diff=104917&oldid=prev 2026-11-01T18:00:00Z

<p></p> <p><b>Жаңы барак</b></p><div>&lt;p&gt;&lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&gt;НИКАРАГУА, &lt;/strong&gt;Никарагуа Республи­к а с ы - &lt;abbr data-short=&quot;Борб.&quot; data-full=&quot;Борбордук&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Борбордук&lt;/abbr&gt; Америкадагы мамлекет. &lt;abbr data-short=&quot;Түн.&quot; data-full=&quot;Түндүк&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Түндүк&lt;/abbr&gt;- чыгышынан Гондурас,[[File:НИКАРАГУА_1.png|thumb]] түштүгүнөн Коста-Рика &lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;менен&lt;/abbr&gt; чектешет. &lt;abbr data-short=&quot;Түш.&quot; data-full=&quot;Түштүк&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Түштүк&lt;/abbr&gt;-батышын Тынч океан, чы­гышын Кариб деңизи чулгайт. Аянты 130,4 миң&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;em&gt;км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;.&lt;/em&gt; Калкы 5,9 &lt;abbr data-short=&quot;млн&quot; data-full=&quot;миллион&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;миллион&lt;/abbr&gt; (2010). Борбору - Манагуа. &lt;abbr data-short=&quot;Адм.-айм.&quot; data-full=&quot;Администрациялык-аймактык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Администрациялык-аймактык&lt;/abbr&gt; жактан 15 департаментке &lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;жана&lt;/abbr&gt; 2 авто­номия облусуна бөлүнөт. Акча бирдиги - кор­доба.&lt;/p&gt;&lt;table&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;4&quot;&gt;&lt;p&gt;&lt;strong data-text-type=&quot;type_2_section_header&quot;&gt;Администрациялык-аймактык бөлүнүшү (2005)&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Департамент­тери&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Аянты, миң &lt;em&gt;км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;&lt;/em&gt;&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Калкы, миң&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;&lt;abbr data-short=&quot;Адм.&quot; data-full=&quot;Администрациялык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Администрациялык&lt;/abbr&gt; борборлору&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Боако&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;4,24&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;150,64&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Боако&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Карасо&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;1,08&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;166,08&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Хинотепе&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Чинандега&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;4,93&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;378,97&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Чинандега&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Чонталес&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;6,38&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;153,94&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Хуигальпа&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Эстели&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;2,34&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;201,55&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Эстели&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Гранада&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;1,04&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;168,19&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Гранада&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Хинотега&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;9,76&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;331,34&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Хинотега&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Леон&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;5,11&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;355,78&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Леон&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Мадрис&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;1,6&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;132,46&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Сомото&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Манагуа&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;3,67&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;1 262,98&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Манагуа&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Масая&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;0,59&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;289,99&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Масая&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Матагальпа&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;6,8&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;469,18&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Матагальпа&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Нуэва-Сеговия&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;3,5&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;208,53&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Окоталь&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Ривас&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;2,16&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;156,29&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Ривас&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Сан-Хуан&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;7,47&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;95,60&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Сан-Карлос&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;&lt;abbr data-short=&quot;Түн.&quot; data-full=&quot;Түндүк&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Түндүк&lt;/abbr&gt; Атлаттика&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;32,16&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;314,13&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Пуэрто-Ка-&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;(авт.)&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;бесас&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;&lt;abbr data-short=&quot;Түш.&quot; data-full=&quot;Түштүк&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Түштүк&lt;/abbr&gt; Атлаттика&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;27,41&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;306,51&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;Блуфилдс&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p&gt;(авт.)&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;&lt;p&gt;Н. - БУУнун (1945), ЭВФтин (1946), Бүткүл дүйнөлүк соода уюмунун (1995), Бүткүл дүйнөлүк метеорол. уюмдун (1959), Америкалар үчүн Боли­вия альянсынын (2007), ИНТЕРПОЛдун (1965), Улуттук өндүрүшчүлөр ассоциациясынын ж. б. уюмдардын мүчөсү.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong data-text-type=&quot;type_2_section_header&quot;&gt;Мамлекеттик түзүлүшү.&lt;/strong&gt; Н. - унитардык мамлекет. Башкаруу формасы - пре­зиденгтик республика. Мамлекет &lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;жана&lt;/abbr&gt; өкмөт баш­чысы - президент. Мыйзам чыгаруу бийлиги­нин жогорку органы - бир палаталуу Улуттук Ассамблея. Н-да көп партиялуу саясий система орун алган. Негизги партиялары: Сандино Улут­тук боштондук фронту, Либералдык-конститу­циялык партия, Никарагуалык демокр. блок, Никарагуалык либералдык альянс ж. б.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong data-text-type=&quot;type_2_section_header&quot;&gt;Т а б и я т ы.&lt;/strong&gt; Өлкө ландшафтынын өзгөчө­лүгүнө байланыштуу 4 табигый облуска бөлүнөт. Аймагынын көпчүлүк бөлүгүн түштүктү көздөй кууштап кеткен Никарагуа тайпак тоосу ээлейт. Чыгышын Кариб деңизин жээктей ойдуңдардан турган 2-облус (Желимчелүү жээк), 3-облус Фон­сека булуңунан &lt;abbr data-short=&quot;түш.&quot; data-full=&quot;түштүк&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;түштүк&lt;/abbr&gt;-чыгышты көздөй кеткен Кариб жээк тилкеси, 4-облус көптөгөн аракет­теги жанартоолору бар аймак. &lt;abbr data-short=&quot;Борб.&quot; data-full=&quot;Борбордук&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Борбордук&lt;/abbr&gt; тоолуу об­лус (Никарагуа тайпак тоосу) жогорудан төмөндү көздөй багытталган бүктөлүштү элестеткен та­таал системалуу кырка тоолорду түзөт. &lt;abbr data-short=&quot;Түш.&quot; data-full=&quot;Түштүк&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Түштүк&lt;/abbr&gt;- батыштагы тоолордун бийикт. 1500 лгге чейин жетип, чыгышты көздөй 600 лгге чейин төмөн­дөйт. Өлкөнүн чыгышы дарыя өрөөндөрү &lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;менен&lt;/abbr&gt; тилмеленген. Желимчелүү (москитный) жээктеги ойдундардын туурасы айрым жерлеринде 80 &lt;em&gt;кмге &lt;/em&gt;жетип, Сан-Хуан д-нан түндүктү көздөй Гонду­растын чек арасына чейин созулат. Бул ойдуң аркылуу көптөгөн дарыялар (Коко, Рио-Эскон­до ж. б.) агып, жери саздак келет. Жер тити­рөөлөр тез-тез болуп турат. Консепсьон (бийикт. 1557 &lt;em&gt;м),&lt;/em&gt; Момотомбо (1259 &lt;em&gt;м)&lt;/em&gt; жанартоолору бар. Эң бийик жери - Моготон чокусу (2438 &lt;em&gt;м).&lt;/em&gt; Кли­маты тропиктик пассаттык (&lt;abbr data-short=&quot;түн.&quot; data-full=&quot;түндүк&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;түндүк&lt;/abbr&gt;-чыгышы) &lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;жана&lt;/abbr&gt; субэкватордук (&lt;abbr data-short=&quot;түш.&quot; data-full=&quot;түштүк&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;түштүк&lt;/abbr&gt;-батышы). Орт. айлык темп­расы 25-28°С (тоолордо 16-22°С). Жылдык жаан­чачыны 1000=6200 &lt;em&gt;мм&lt;/em&gt; (тоолордо). Ири дарыя­лары: Сан-Хуан, Рио-Эскондо, Морейра, Индель-&lt;/p&gt;&lt;div class=&quot;imageCaption&quot;&gt;[[File:НИКАРАГУА_2.jpg|thumb|НИКАРАГУА]]&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class=&quot;imageCaption&quot;&gt;[[File:НИКАРАГУА_3.jpg|thumb|Никарагуа көлү.]]&lt;/div&gt;&lt;p&gt;та ж. б. Көлдөрү - Манагуа, Никарагуа ж. б. Аймагынын көпчүлүк бөлүгүн тропиктик да­йыма жашыл жазы жалбырактуу токой &lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;жана&lt;/abbr&gt; ба­далдар ээлейт. Волькан-Масая, Саслая улуттук парктары, Апанас резерваты уюштурулган.&lt;/p&gt;&lt;div class=&quot;imageCaption&quot;&gt;[[File:НИКАРАГУА_4.jpg|thumb|К а л к ы н ы н негизин метистер (72%) түзөт. &lt;abbr data-short=&quot;О. эле&quot; data-full=&quot;Ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Ошондой эле&lt;/abbr&gt; европалыктар (15%), негр (7%), индейлер (6%) да бар. Расмий тили - испан тили.]]&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&lt;/p&gt;&lt;div class=&quot;imageCaption&quot;&gt;[[File:НИКАРАГУА_5.jpg|thumb|Матагальпа шаарындагы көчөлөрдүн бири.]]&lt;/div&gt;&lt;p&gt;Калкынын 80%тен ашыгы католик, калганда­ры протестант ж. б. диндерди тутат. Төрөлүүнүн деңгээли жогору (1000 кишиге 33,73), өлүм-жи­тим орт. (ЮООге 6,45). Жаш балдардын өлүмү да өтө жогору (ЮООге 50,3). Орт. жыштыгы 1 &lt;em&gt;км&lt;sup&gt;2 &lt;/sup&gt;&lt;/em&gt;44,0 киши (2009). Калкынын жашынын орт. узактыгы эркектериники - 69,6 жаш, аялдары­ныкы - 74. Шаар калкы 57% (2008). Ири шаар­лары: Манагуа, Матагальпа, Чинандега ж. б.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong data-text-type=&quot;type_2_section_header&quot;&gt;Т а р ы х ы.&lt;/strong&gt; Н. аймагын Мексикадан келген индей уруулары (никарао, мискихо ж. б.) эзел­тен мекендеген. Өлкө ошол уруулардын башчы­ларынын бири Никараонун ысымынан аталган. 1502-ж. Н-га биринчи жолу испандар келип, аны колониялаган: 1523-ж. Н. аймагын Сан­то-Домино ауденсиясына, 1539-ж. Панамага, 1573-ж. Гватемал генерал-губернаторлугуна кошкон. Америкадагы испан колонияларынын&lt;/p&gt;&lt;div class=&quot;imageCaption&quot;&gt;&lt;p&gt;Никарагуа акчасы - кордоба.[[File:НИКАРАГУА_6.jpg|thumb|Shape 4621]][[File:НИКАРАГУА_7.jpg|thumb|Shape 4619]]&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;&lt;p&gt;боштондук согушунун учурунда 1821-ж. 15- ноябрда Н. көз карандысыздыгын алган. 1823- 38-ж. Н. &lt;abbr data-short=&quot;Борб.&quot; data-full=&quot;Борбордук&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Борбордук&lt;/abbr&gt; Америка бириккен провинция­лар федерациясынын (башында Мексика турган) бир бөлүгү болгон. 1838-жылдан Н. өз алдынча респ. 1912-жылдан Н-да &lt;abbr data-short=&quot;амер.&quot; data-full=&quot;америкалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;америкалык&lt;/abbr&gt; монополиянын таасири күчөп, иш жүзүндө анын колониясына айланган. 1920-ж. А. С. Сандино жетектеген ча­кан отряд &lt;abbr data-short=&quot;амер.&quot; data-full=&quot;америкалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;америкалык&lt;/abbr&gt; интервенттерге каршы күрөшкө чыгып, 1934-ж. америкалыктарды тынчтык пактыга кол коюуга мажбурлаган. 1934-ж. Улуттук гвардиянын башчысы А. Самоса Сан­динону өлтүрүп, узак убакытка диктатура ор­ноткон. 1979-ж. июлда Сандино &lt;abbr data-short=&quot;атн.&quot; data-full=&quot;атындагы&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;атындагы&lt;/abbr&gt; Улуттук боштондукка чыгаруу фронту (СУБЧФ) дик­татор Самосаны өлкөдөн кууп чыгып, Н-нын улуттук кайра жаралуусунун Убактылуу де­мокр. өкмөтүн түзгөн. Жарандык согушка байланыштуу өлкөдөгү оор &lt;abbr data-short=&quot;экон.&quot; data-full=&quot;экономикалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;экономикалык&lt;/abbr&gt; кырдаалдан улам, 1990-ж. февралдагы шайлоодо оппози­циячыл блок бийликке келип, 1996-жылдан ЛКП (Либералдык-конституциялык партия) башында турган оңчул оппозиция бийликте. 2006-жылдан президенти — Даниэль Ортега.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong data-text-type=&quot;type_2_section_header&quot;&gt;Экономикасы.&lt;/strong&gt; Н. — Латын Америка­сындагы жакыр мамлекеттердин бири (калкы­нын 48% и өтө жакыр). Экономикасы чет элдик финансынын жардамы &lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;менен&lt;/abbr&gt; өнүгүүдө. ИДПнин көлөмү 16,5 &lt;abbr data-short=&quot;млрд&quot; data-full=&quot;миллиард&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;миллиард&lt;/abbr&gt; долларды (2009, АКШ) түзгөн. Аны киши башына бөлүштүргөндө 2,8 миң дол­лардан туура келет. Андагы тейлөө чөйрөсүнүн үлүшү (% &lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;менен&lt;/abbr&gt;) 56,4, ө. ж-дыкы 25,8, а. ч-ныкы 17,8. Алтын, күмүш, жез, коргошун, цинк ж. б. казылып алынат. 2007-ж 3,3 &lt;abbr data-short=&quot;млрд&quot; data-full=&quot;миллиард&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;миллиард&lt;/abbr&gt; &lt;em&gt;кВт-с&lt;/em&gt; электр энергиясы өндүрүлгөн. Анын көпчүлүгүн ЖЭБ­ден алынат. А. ч. сырьёсун кайра иштетүүчү, металлургия, химия, текстиль, суусундук, та­мак-аш ө. ж. ишканалары иштейт. Экспорттук а. ч. продуктулары: пахта, кофе, бал камыш, банан, тамеки ж. б. Башкы а. ч. өсүмдүктөрү - кофе, бал камыш, тамеки; андан тышкары ко­кос пальмасы, ананас, какао, цитрустар, манго өстүрүлөт. Мал чарбачылыгы._анча жакшы өнүккөн эмес. Бодо мал, чочко асыралат, үй куш­тары багылат. &lt;abbr data-short=&quot;О. эле&quot; data-full=&quot;Ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Ошондой эле&lt;/abbr&gt; балык уулоо &lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;жана&lt;/abbr&gt; дениз продуктулары даярдоо жүргүзүлөт. Автомобиль жолунун уз. 19,1 миң &lt;em&gt;км&lt;/em&gt; (2009; &lt;abbr data-short=&quot;а. и.&quot; data-full=&quot;анын ичинде&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;анын ичинде&lt;/abbr&gt; асфальттал­ганы 2 мин &lt;em&gt;км),&lt;/em&gt; т. ж. жок. Никарагуа &lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;жана&lt;/abbr&gt; &lt;/p&gt;&lt;p&gt;Ма­нагуа көлдөрүндө кеме жүрөт. Башкы портто­ру: Коринто (Тынч океанында), Пуэрто-Кабесас, Блуфилдс (Атлантика океанында). Сыртка кофе, бал камыш, банан, тамеки, эт, сүт азыктарын, алтын, жер жаңгак, креветка, омар ж. б. чыга­рат. Негизги соода шериктештери: АКШ, Кос­та-Рика, Сальвадор, Венесуэла, Мексика ж. б.&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong data-text-type=&quot;type_2_section_header&quot;&gt;Маданияты.&lt;/strong&gt; Билим берүүсү мектепке чейинки тарбиялоону, 6 жылдык милдеттүү башталгыч, орто, кесиптик-&lt;abbr data-short=&quot;тех.&quot; data-full=&quot;техникалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;техникалык&lt;/abbr&gt; &lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;жана&lt;/abbr&gt; жогорку би­лим берүүнү камтыйт. 15 жаштан жогору калктын сабаттуулугу 88% ти түзөт (2008). Леон ш-ндагы Улуттук автономия &lt;abbr data-short=&quot;ун-т&quot; data-full=&quot;университет&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;университет&lt;/abbr&gt;и &lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;жана&lt;/abbr&gt; &lt;abbr data-short=&quot;Борб.&quot; data-full=&quot;Борбордук&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;Борбордук&lt;/abbr&gt; америка &lt;abbr data-short=&quot;ун-т&quot; data-full=&quot;университет&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;университет&lt;/abbr&gt;и сыяктуу ири окуу жайлары, &lt;abbr data-short=&quot;ил.&quot; data-full=&quot;илимий&quot; data-extended=&quot;true&quot;&gt;илимий&lt;/abbr&gt; мекемелери, китепканалары, музейлери бар. «Га­сета», «Новедадес», «Пренса», «Нуэво диарио», «Универсаль» ж. б. _ири гезиттери чыгат. Ра­диоуктуруу 1953-жылдан, телекөрсөтүү 1956- жылдан иштейт. 10 улуттук телеканалы, 30 ра­диостанциясы бар (2012).&lt;/p&gt;<br /> <br /> [[Category:5-том,_501-600_бб]]</div>

vol5_>KadyrM