https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9C%D0%A3%D0%9B%D0%AC%D0%A2%D0%98%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%ACМУЛЬТИПОЛЬ - Түзөтүүлөр тарыхы2026-11-04T21:10:43ZБул барактын викидеги өзгөртүү тарыхыMediaWiki 1.40.4https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%A3%D0%9B%D0%AC%D0%A2%D0%98%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%AC&diff=103018&oldid=prevvol5_>KadyrM, 04:00, 4 ноябрь 2026 карата2026-11-04T04:00:00Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 04:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>vol5_>KadyrMhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%A3%D0%9B%D0%AC%D0%A2%D0%98%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%AC&diff=103019&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-11-04T03:35:38Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:35 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1-сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1-сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">МУЛЬТИПОЛЬ </strong>(<abbr data-short="лат." data-full="латынча" data-extended="true">латынча</abbr> тиИшп - көп <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="гр." data-full="грекче" data-extended="true">грекче</abbr> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ро1о5 </del>- уюл) электрдик - белгилүү симметрияга ээ болгон <em>электр заряддарынын</em> (уюлдар) системасы. Татаалдыгына жараша М-дун нөл тартиби бир заряд, 1-тартиптегиси - диполь, 2 - квадруполь, 3 - октуполь ж. б. деп аталат. М-дун негизги мүнөздөөчүсү - М-дук момент <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ал сырткы талаалар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> болгон энергиялык байланышын, талаанын бурчтук көз карандылыгын, негизги-чондуктарын аныктайт. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">МУЛЬТИПОЛЬ </strong>(<abbr data-short="лат." data-full="латынча" data-extended="true">латынча</abbr> тиИшп - көп <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="гр." data-full="грекче" data-extended="true">грекче</abbr> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">polos </ins>- уюл) электрдик - белгилүү симметрияга ээ болгон <em>электр заряддарынын</em> (уюлдар) системасы. Татаалдыгына жараша М-дун нөл тартиби бир заряд, 1-тартиптегиси - диполь, 2 - квадруполь, 3 - октуполь ж. б. деп аталат. М-дун негизги мүнөздөөчүсү - М-дук момент <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ал сырткы талаалар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> болгон энергиялык байланышын, талаанын бурчтук көз карандылыгын, негизги-чондуктарын аныктайт. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<strong data-text-type="type_2_section_header">МУМБАИ (1995-ж. </strong>==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<strong data-text-type="type_2_section_header">МУМБАИ (1995-ж. </strong>==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чейин Б о м б е й) - Индиянын батышындагы шаар. Араб деңизинин жээгинде, Соллет а-нда жайгашкан. <abbr data-short="Адм." data-full="Администрациялык" data-extended="true">Администрациялык</abbr> жактан эки бөлүктөн - <abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Мумбаи (Арал шаар аталат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Шаар айланасы округунан турат. Экөө</p><p></p><div class="imageCaption">[[File:МУЛЬТИПОЛЬ_1.jpg|thumb|Шаардын деңиз жээги.]]</div><p>биригип, Чоң Мумбаи шаар корпорациясын түзөт. Өлкөнүн негизги ө. ж., соода-финансы, <abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> маданий борборлорунун бири. Махараштра штатынын <abbr data-short="адм." data-full="администрациялык" data-extended="true">администрациялык</abbr> борбору. Калкы 12,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2011; шаар айланасы <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> 18,4 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr>); калкынын саны <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> Индиядагы 2 ири порт (жылына 54,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> тга жакын жүк ташылат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дүйнөдөгү эң ири шаарлардын бири. Бомбей порту «Индиянын дарбазасы», ал аркылуу өлкөнүн сырткы деңиз соодасынын '/^ине жакыны, импорттун <sup>х</sup>/<sub>4</sub>и өтөт. Эл аралык аэропорту (<abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Азиядагы эң чоң; 24,3 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> жүргүнчү, 530,3 миң <em>т</em> жүк) бар. Дүйнөдөгү кебез-кездеме чыгаруучу ө. ж-нын ири борборлорунун бири (жалпы Индия өндүрүшүнүн <em><sup>1</sup>/<sub>4</sub>и).</em> Шаардын экономикасынын негизин тейлөө чөйрөсү түзөт. Өлкөнүн финансы-<abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> борбору. Резерв банкы, монета сарайы (Индиядагы 4өөнүн бирөө), <abbr data-short="мамл." data-full="мамлекеттик" data-extended="true">мамлекеттик</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> жеке банктардын кеңселери, көптөгөн эл аралык компаниялардын өкүлчүлүктөрү, товар, фонд (1875; Азиядагы эң эски) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> пахта биржалары жайгашкан. Ар кыл машина, кеме, станок куруу, металл иштетүү, <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, текстиль, нефть-<abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, <abbr data-short="полигр." data-full="полиграфиялык" data-extended="true">полиграфиялык</abbr> ө. ж. өнүккөн <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> күндөлүк керектелүүчү товарлардын бардык түрү чыгарылат. Неоготика стилинде салынган т. ж. (карапа такталар колдонулган; 1878-76) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Бомбей бухтасындагы Элефанта а-ндагы үңкүр храмдар <em>Буткул дуйнөлук мурастын</em> тизмесине киргизилген. Эки <abbr data-short="ун-т" data-full="университет" data-extended="true">университет</abbr>, <abbr data-short="ин-т" data-full="институт" data-extended="true">институт</abbr>тар, Эл аралык индия киносу академиясы, музейлер, сүрөт галереясы иштейт. Кино ө. ж. (Индиядан чыккан кинофильмдердин <sup>2</sup>/<sub>3</sub>сине жакыны) алдыңкы орунда. М-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ын </del>качан негизделгени белгисиз. 1534-ж. аны португалиялыктар басып алган. 1661-ж. португалиялык хан кызы англ. король Карл Пге турмушка чыкканда, жээктеги аралдар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кошо сеп катары Англияга өткөн. 1668-ж. англ. ОстИндия компаниясына берилген. Мурун (1661- жылдан) М. Британиянын Батыш Индиядагы башкы факториясы <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> таяныч пункту болгон. 2008-ж. М-де бир нече жолу терракт (195 адам каза болуп, ЗООдөйү жабыркаган) болгон. Эки жылда бир кино, документ, кыска метраждуу, анимациялык фильмдердин фестивалы (1990- жылдан) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дерби (ат спорту, 1798-ж. алгачкы жарыш болгон; 2004-жылдан марафон) өткөрүлүп турат. М-га жакын жерде Тарапур АЭСи (кубаттуулугу 1400 <em>МВт)</em> курулган. Туризмдин (маданий-оюн-шоок, спорт, пляжда эс алуу) ири борбору. <abbr data-short="Ботан." data-full="Ботаникалык" data-extended="true">Ботаникалык</abbr> бак уюштурулган.</p></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чейин Б о м б е й) - Индиянын батышындагы шаар. Араб деңизинин жээгинде, Соллет а-нда жайгашкан. <abbr data-short="Адм." data-full="Администрациялык" data-extended="true">Администрациялык</abbr> жактан эки бөлүктөн - <abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Мумбаи (Арал шаар аталат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Шаар айланасы округунан турат. Экөө</p><p></p><div class="imageCaption">[[File:МУЛЬТИПОЛЬ_1.jpg|thumb|Шаардын деңиз жээги.]]</div><p>биригип, Чоң Мумбаи шаар корпорациясын түзөт. Өлкөнүн негизги ө. ж., соода-финансы, <abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> маданий борборлорунун бири. Махараштра штатынын <abbr data-short="адм." data-full="администрациялык" data-extended="true">администрациялык</abbr> борбору. Калкы 12,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2011; шаар айланасы <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> 18,4 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr>); калкынын саны <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> Индиядагы 2 ири порт (жылына 54,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> тга жакын жүк ташылат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дүйнөдөгү эң ири шаарлардын бири. Бомбей порту «Индиянын дарбазасы», ал аркылуу өлкөнүн сырткы деңиз соодасынын '/^ине жакыны, импорттун <sup>х</sup>/<sub>4</sub>и өтөт. Эл аралык аэропорту (<abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Азиядагы эң чоң; 24,3 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> жүргүнчү, 530,3 миң <em>т</em> жүк) бар. Дүйнөдөгү кебез-кездеме чыгаруучу ө. ж-нын ири борборлорунун бири (жалпы Индия өндүрүшүнүн <em><sup>1</sup>/<sub>4</sub>и).</em> Шаардын экономикасынын негизин тейлөө чөйрөсү түзөт. Өлкөнүн финансы-<abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> борбору. Резерв банкы, монета сарайы (Индиядагы 4өөнүн бирөө), <abbr data-short="мамл." data-full="мамлекеттик" data-extended="true">мамлекеттик</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> жеке банктардын кеңселери, көптөгөн эл аралык компаниялардын өкүлчүлүктөрү, товар, фонд (1875; Азиядагы эң эски) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> пахта биржалары жайгашкан. Ар кыл машина, кеме, станок куруу, металл иштетүү, <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, текстиль, нефть-<abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, <abbr data-short="полигр." data-full="полиграфиялык" data-extended="true">полиграфиялык</abbr> ө. ж. өнүккөн <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> күндөлүк керектелүүчү товарлардын бардык түрү чыгарылат. Неоготика стилинде салынган т. ж. (карапа такталар колдонулган; 1878-76) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Бомбей бухтасындагы Элефанта а-ндагы үңкүр храмдар <em>Буткул дуйнөлук мурастын</em> тизмесине киргизилген. Эки <abbr data-short="ун-т" data-full="университет" data-extended="true">университет</abbr>, <abbr data-short="ин-т" data-full="институт" data-extended="true">институт</abbr>тар, Эл аралык индия киносу академиясы, музейлер, сүрөт галереясы иштейт. Кино ө. ж. (Индиядан чыккан кинофильмдердин <sup>2</sup>/<sub>3</sub>сине жакыны) алдыңкы орунда. М-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">нын </ins>качан негизделгени белгисиз. 1534-ж. аны португалиялыктар басып алган. 1661-ж. португалиялык хан кызы англ. король Карл Пге турмушка чыкканда, жээктеги аралдар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кошо сеп катары Англияга өткөн. 1668-ж. англ. ОстИндия компаниясына берилген. Мурун (1661- жылдан) М. Британиянын Батыш Индиядагы башкы факториясы <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> таяныч пункту болгон. 2008-ж. М-де бир нече жолу терракт (195 адам каза болуп, ЗООдөйү жабыркаган) болгон. Эки жылда бир кино, документ, кыска метраждуу, анимациялык фильмдердин фестивалы (1990- жылдан) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дерби (ат спорту, 1798-ж. алгачкы жарыш болгон; 2004-жылдан марафон) өткөрүлүп турат. М-га жакын жерде Тарапур АЭСи (кубаттуулугу 1400 <em>МВт)</em> курулган. Туризмдин (маданий-оюн-шоок, спорт, пляжда эс алуу) ири борбору. <abbr data-short="Ботан." data-full="Ботаникалык" data-extended="true">Ботаникалык</abbr> бак уюштурулган.</p></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category:5-том,_401-500_бб]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category:5-том,_401-500_бб]]</div></td></tr>
</table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%A3%D0%9B%D0%AC%D0%A2%D0%98%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%AC&diff=102199&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-11-04T03:30:48Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:30 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%A3%D0%9B%D0%AC%D0%A2%D0%98%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%AC&diff=101379&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-11-04T03:30:35Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:30 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%A3%D0%9B%D0%AC%D0%A2%D0%98%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%AC&diff=100559&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-11-04T03:16:38Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:16 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1-сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1-сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">МУЛЬТИПОЛЬ </strong>(<abbr data-short="лат." data-full="латынча" data-extended="true">латынча</abbr> тиИшп - көп <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="гр." data-full="грекче" data-extended="true">грекче</abbr> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">polos </del>- уюл) электрдик - белгилүү симметрияга ээ болгон <em>электр заряддарынын</em> (уюлдар) системасы. Татаалдыгына жараша М-дун нөл тартиби бир заряд, 1-тартиптегиси - диполь, 2 - квадруполь, 3 - октуполь ж. б. деп аталат. М-дун негизги мүнөздөөчүсү - М-дук момент <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ал сырткы талаалар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> болгон энергиялык байланышын, талаанын бурчтук көз карандылыгын, негизги-чондуктарын аныктайт. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">МУЛЬТИПОЛЬ </strong>(<abbr data-short="лат." data-full="латынча" data-extended="true">латынча</abbr> тиИшп - көп <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="гр." data-full="грекче" data-extended="true">грекче</abbr> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ро1о5 </ins>- уюл) электрдик - белгилүү симметрияга ээ болгон <em>электр заряддарынын</em> (уюлдар) системасы. Татаалдыгына жараша М-дун нөл тартиби бир заряд, 1-тартиптегиси - диполь, 2 - квадруполь, 3 - октуполь ж. б. деп аталат. М-дун негизги мүнөздөөчүсү - М-дук момент <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ал сырткы талаалар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> болгон энергиялык байланышын, талаанын бурчтук көз карандылыгын, негизги-чондуктарын аныктайт. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<strong data-text-type="type_2_section_header">МУМБАИ (1995-ж. </strong>==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<strong data-text-type="type_2_section_header">МУМБАИ (1995-ж. </strong>==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чейин Б о м б е й) - Индиянын батышындагы шаар. Араб деңизинин жээгинде, Соллет а-нда жайгашкан. <abbr data-short="Адм." data-full="Администрациялык" data-extended="true">Администрациялык</abbr> жактан эки бөлүктөн - <abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Мумбаи (Арал шаар аталат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Шаар айланасы округунан турат. Экөө</p><p></p><div class="imageCaption">[[File:МУЛЬТИПОЛЬ_1.jpg|thumb|Шаардын деңиз жээги.]]</div><p>биригип, Чоң Мумбаи шаар корпорациясын түзөт. Өлкөнүн негизги ө. ж., соода-финансы, <abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> маданий борборлорунун бири. Махараштра штатынын <abbr data-short="адм." data-full="администрациялык" data-extended="true">администрациялык</abbr> борбору. Калкы 12,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2011; шаар айланасы <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> 18,4 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr>); калкынын саны <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> Индиядагы 2 ири порт (жылына 54,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> тга жакын жүк ташылат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дүйнөдөгү эң ири шаарлардын бири. Бомбей порту «Индиянын дарбазасы», ал аркылуу өлкөнүн сырткы деңиз соодасынын '/^ине жакыны, импорттун <sup>х</sup>/<sub>4</sub>и өтөт. Эл аралык аэропорту (<abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Азиядагы эң чоң; 24,3 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> жүргүнчү, 530,3 миң <em>т</em> жүк) бар. Дүйнөдөгү кебез-кездеме чыгаруучу ө. ж-нын ири борборлорунун бири (жалпы Индия өндүрүшүнүн <em><sup>1</sup>/<sub>4</sub>и).</em> Шаардын экономикасынын негизин тейлөө чөйрөсү түзөт. Өлкөнүн финансы-<abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> борбору. Резерв банкы, монета сарайы (Индиядагы 4өөнүн бирөө), <abbr data-short="мамл." data-full="мамлекеттик" data-extended="true">мамлекеттик</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> жеке банктардын кеңселери, көптөгөн эл аралык компаниялардын өкүлчүлүктөрү, товар, фонд (1875; Азиядагы эң эски) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> пахта биржалары жайгашкан. Ар кыл машина, кеме, станок куруу, металл иштетүү, <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, текстиль, нефть-<abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, <abbr data-short="полигр." data-full="полиграфиялык" data-extended="true">полиграфиялык</abbr> ө. ж. өнүккөн <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> күндөлүк керектелүүчү товарлардын бардык түрү чыгарылат. Неоготика стилинде салынган т. ж. (карапа такталар колдонулган; 1878-76) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Бомбей бухтасындагы Элефанта а-ндагы үңкүр храмдар <em>Буткул дуйнөлук мурастын</em> тизмесине киргизилген. Эки <abbr data-short="ун-т" data-full="университет" data-extended="true">университет</abbr>, <abbr data-short="ин-т" data-full="институт" data-extended="true">институт</abbr>тар, Эл аралык индия киносу академиясы, музейлер, сүрөт галереясы иштейт. Кино ө. ж. (Индиядан чыккан кинофильмдердин <sup>2</sup>/<sub>3</sub>сине жакыны) алдыңкы орунда. М-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">нын </del>качан негизделгени белгисиз. 1534-ж. аны португалиялыктар басып алган. 1661-ж. португалиялык хан кызы англ. король Карл Пге турмушка чыкканда, жээктеги аралдар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кошо сеп катары Англияга өткөн. 1668-ж. англ. ОстИндия компаниясына берилген. Мурун (1661- жылдан) М. Британиянын Батыш Индиядагы башкы факториясы <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> таяныч пункту болгон. 2008-ж. М-де бир нече жолу терракт (195 адам каза болуп, ЗООдөйү жабыркаган) болгон. Эки жылда бир кино, документ, кыска метраждуу, анимациялык фильмдердин фестивалы (1990- жылдан) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дерби (ат спорту, 1798-ж. алгачкы жарыш болгон; 2004-жылдан марафон) өткөрүлүп турат. М-га жакын жерде Тарапур АЭСи (кубаттуулугу 1400 <em>МВт)</em> курулган. Туризмдин (маданий-оюн-шоок, спорт, пляжда эс алуу) ири борбору. <abbr data-short="Ботан." data-full="Ботаникалык" data-extended="true">Ботаникалык</abbr> бак уюштурулган.</p></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чейин Б о м б е й) - Индиянын батышындагы шаар. Араб деңизинин жээгинде, Соллет а-нда жайгашкан. <abbr data-short="Адм." data-full="Администрациялык" data-extended="true">Администрациялык</abbr> жактан эки бөлүктөн - <abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Мумбаи (Арал шаар аталат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Шаар айланасы округунан турат. Экөө</p><p></p><div class="imageCaption">[[File:МУЛЬТИПОЛЬ_1.jpg|thumb|Шаардын деңиз жээги.]]</div><p>биригип, Чоң Мумбаи шаар корпорациясын түзөт. Өлкөнүн негизги ө. ж., соода-финансы, <abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> маданий борборлорунун бири. Махараштра штатынын <abbr data-short="адм." data-full="администрациялык" data-extended="true">администрациялык</abbr> борбору. Калкы 12,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2011; шаар айланасы <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> 18,4 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr>); калкынын саны <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> Индиядагы 2 ири порт (жылына 54,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> тга жакын жүк ташылат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дүйнөдөгү эң ири шаарлардын бири. Бомбей порту «Индиянын дарбазасы», ал аркылуу өлкөнүн сырткы деңиз соодасынын '/^ине жакыны, импорттун <sup>х</sup>/<sub>4</sub>и өтөт. Эл аралык аэропорту (<abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Азиядагы эң чоң; 24,3 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> жүргүнчү, 530,3 миң <em>т</em> жүк) бар. Дүйнөдөгү кебез-кездеме чыгаруучу ө. ж-нын ири борборлорунун бири (жалпы Индия өндүрүшүнүн <em><sup>1</sup>/<sub>4</sub>и).</em> Шаардын экономикасынын негизин тейлөө чөйрөсү түзөт. Өлкөнүн финансы-<abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> борбору. Резерв банкы, монета сарайы (Индиядагы 4өөнүн бирөө), <abbr data-short="мамл." data-full="мамлекеттик" data-extended="true">мамлекеттик</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> жеке банктардын кеңселери, көптөгөн эл аралык компаниялардын өкүлчүлүктөрү, товар, фонд (1875; Азиядагы эң эски) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> пахта биржалары жайгашкан. Ар кыл машина, кеме, станок куруу, металл иштетүү, <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, текстиль, нефть-<abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, <abbr data-short="полигр." data-full="полиграфиялык" data-extended="true">полиграфиялык</abbr> ө. ж. өнүккөн <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> күндөлүк керектелүүчү товарлардын бардык түрү чыгарылат. Неоготика стилинде салынган т. ж. (карапа такталар колдонулган; 1878-76) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Бомбей бухтасындагы Элефанта а-ндагы үңкүр храмдар <em>Буткул дуйнөлук мурастын</em> тизмесине киргизилген. Эки <abbr data-short="ун-т" data-full="университет" data-extended="true">университет</abbr>, <abbr data-short="ин-т" data-full="институт" data-extended="true">институт</abbr>тар, Эл аралык индия киносу академиясы, музейлер, сүрөт галереясы иштейт. Кино ө. ж. (Индиядан чыккан кинофильмдердин <sup>2</sup>/<sub>3</sub>сине жакыны) алдыңкы орунда. М-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ын </ins>качан негизделгени белгисиз. 1534-ж. аны португалиялыктар басып алган. 1661-ж. португалиялык хан кызы англ. король Карл Пге турмушка чыкканда, жээктеги аралдар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кошо сеп катары Англияга өткөн. 1668-ж. англ. ОстИндия компаниясына берилген. Мурун (1661- жылдан) М. Британиянын Батыш Индиядагы башкы факториясы <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> таяныч пункту болгон. 2008-ж. М-де бир нече жолу терракт (195 адам каза болуп, ЗООдөйү жабыркаган) болгон. Эки жылда бир кино, документ, кыска метраждуу, анимациялык фильмдердин фестивалы (1990- жылдан) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дерби (ат спорту, 1798-ж. алгачкы жарыш болгон; 2004-жылдан марафон) өткөрүлүп турат. М-га жакын жерде Тарапур АЭСи (кубаттуулугу 1400 <em>МВт)</em> курулган. Туризмдин (маданий-оюн-шоок, спорт, пляжда эс алуу) ири борбору. <abbr data-short="Ботан." data-full="Ботаникалык" data-extended="true">Ботаникалык</abbr> бак уюштурулган.</p></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category:5-том,_401-500_бб]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category:5-том,_401-500_бб]]</div></td></tr>
</table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%A3%D0%9B%D0%AC%D0%A2%D0%98%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%AC&diff=102198&oldid=prevvol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата2026-11-01T18:00:00Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>vol5_>KadyrMhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%A3%D0%9B%D0%AC%D0%A2%D0%98%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%AC&diff=101378&oldid=prevvol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата2026-11-01T18:00:00Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1-сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1-сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">МУЛЬТИПОЛЬ </strong>(<abbr data-short="лат." data-full="латынча" data-extended="true">латынча</abbr> тиИшп - көп <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="гр." data-full="грекче" data-extended="true">грекче</abbr> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ро1о5 </del>- уюл) электрдик - белгилүү симметрияга ээ болгон <em>электр заряддарынын</em> (уюлдар) системасы. Татаалдыгына жараша М-дун нөл тартиби бир заряд, 1-тартиптегиси - диполь, 2 - квадруполь, 3 - октуполь ж. б. деп аталат. М-дун негизги мүнөздөөчүсү - М-дук момент <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ал сырткы талаалар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> болгон энергиялык байланышын, талаанын бурчтук көз карандылыгын, негизги-чондуктарын аныктайт. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">МУЛЬТИПОЛЬ </strong>(<abbr data-short="лат." data-full="латынча" data-extended="true">латынча</abbr> тиИшп - көп <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="гр." data-full="грекче" data-extended="true">грекче</abbr> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">polos </ins>- уюл) электрдик - белгилүү симметрияга ээ болгон <em>электр заряддарынын</em> (уюлдар) системасы. Татаалдыгына жараша М-дун нөл тартиби бир заряд, 1-тартиптегиси - диполь, 2 - квадруполь, 3 - октуполь ж. б. деп аталат. М-дун негизги мүнөздөөчүсү - М-дук момент <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ал сырткы талаалар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> болгон энергиялык байланышын, талаанын бурчтук көз карандылыгын, негизги-чондуктарын аныктайт. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<strong data-text-type="type_2_section_header">МУМБАИ (1995-ж. </strong>==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<strong data-text-type="type_2_section_header">МУМБАИ (1995-ж. </strong>==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чейин Б о м б е й) - Индиянын батышындагы шаар. Араб деңизинин жээгинде, Соллет а-нда жайгашкан. <abbr data-short="Адм." data-full="Администрациялык" data-extended="true">Администрациялык</abbr> жактан эки бөлүктөн - <abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Мумбаи (Арал шаар аталат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Шаар айланасы округунан турат. Экөө</p><p></p><div class="imageCaption">[[File:МУЛЬТИПОЛЬ_1.jpg|thumb|Шаардын деңиз жээги.]]</div><p>биригип, Чоң Мумбаи шаар корпорациясын түзөт. Өлкөнүн негизги ө. ж., соода-финансы, <abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> маданий борборлорунун бири. Махараштра штатынын <abbr data-short="адм." data-full="администрациялык" data-extended="true">администрациялык</abbr> борбору. Калкы 12,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2011; шаар айланасы <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> 18,4 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr>); калкынын саны <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> Индиядагы 2 ири порт (жылына 54,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> тга жакын жүк ташылат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дүйнөдөгү эң ири шаарлардын бири. Бомбей порту «Индиянын дарбазасы», ал аркылуу өлкөнүн сырткы деңиз соодасынын '/^ине жакыны, импорттун <sup>х</sup>/<sub>4</sub>и өтөт. Эл аралык аэропорту (<abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Азиядагы эң чоң; 24,3 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> жүргүнчү, 530,3 миң <em>т</em> жүк) бар. Дүйнөдөгү кебез-кездеме чыгаруучу ө. ж-нын ири борборлорунун бири (жалпы Индия өндүрүшүнүн <em><sup>1</sup>/<sub>4</sub>и).</em> Шаардын экономикасынын негизин тейлөө чөйрөсү түзөт. Өлкөнүн финансы-<abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> борбору. Резерв банкы, монета сарайы (Индиядагы 4өөнүн бирөө), <abbr data-short="мамл." data-full="мамлекеттик" data-extended="true">мамлекеттик</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> жеке банктардын кеңселери, көптөгөн эл аралык компаниялардын өкүлчүлүктөрү, товар, фонд (1875; Азиядагы эң эски) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> пахта биржалары жайгашкан. Ар кыл машина, кеме, станок куруу, металл иштетүү, <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, текстиль, нефть-<abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, <abbr data-short="полигр." data-full="полиграфиялык" data-extended="true">полиграфиялык</abbr> ө. ж. өнүккөн <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> күндөлүк керектелүүчү товарлардын бардык түрү чыгарылат. Неоготика стилинде салынган т. ж. (карапа такталар колдонулган; 1878-76) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Бомбей бухтасындагы Элефанта а-ндагы үңкүр храмдар <em>Буткул дуйнөлук мурастын</em> тизмесине киргизилген. Эки <abbr data-short="ун-т" data-full="университет" data-extended="true">университет</abbr>, <abbr data-short="ин-т" data-full="институт" data-extended="true">институт</abbr>тар, Эл аралык индия киносу академиясы, музейлер, сүрөт галереясы иштейт. Кино ө. ж. (Индиядан чыккан кинофильмдердин <sup>2</sup>/<sub>3</sub>сине жакыны) алдыңкы орунда. М-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ын </del>качан негизделгени белгисиз. 1534-ж. аны португалиялыктар басып алган. 1661-ж. португалиялык хан кызы англ. король Карл Пге турмушка чыкканда, жээктеги аралдар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кошо сеп катары Англияга өткөн. 1668-ж. англ. ОстИндия компаниясына берилген. Мурун (1661- жылдан) М. Британиянын Батыш Индиядагы башкы факториясы <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> таяныч пункту болгон. 2008-ж. М-де бир нече жолу терракт (195 адам каза болуп, ЗООдөйү жабыркаган) болгон. Эки жылда бир кино, документ, кыска метраждуу, анимациялык фильмдердин фестивалы (1990- жылдан) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дерби (ат спорту, 1798-ж. алгачкы жарыш болгон; 2004-жылдан марафон) өткөрүлүп турат. М-га жакын жерде Тарапур АЭСи (кубаттуулугу 1400 <em>МВт)</em> курулган. Туризмдин (маданий-оюн-шоок, спорт, пляжда эс алуу) ири борбору. <abbr data-short="Ботан." data-full="Ботаникалык" data-extended="true">Ботаникалык</abbr> бак уюштурулган.</p></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>чейин Б о м б е й) - Индиянын батышындагы шаар. Араб деңизинин жээгинде, Соллет а-нда жайгашкан. <abbr data-short="Адм." data-full="Администрациялык" data-extended="true">Администрациялык</abbr> жактан эки бөлүктөн - <abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Мумбаи (Арал шаар аталат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Шаар айланасы округунан турат. Экөө</p><p></p><div class="imageCaption">[[File:МУЛЬТИПОЛЬ_1.jpg|thumb|Шаардын деңиз жээги.]]</div><p>биригип, Чоң Мумбаи шаар корпорациясын түзөт. Өлкөнүн негизги ө. ж., соода-финансы, <abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> маданий борборлорунун бири. Махараштра штатынын <abbr data-short="адм." data-full="администрациялык" data-extended="true">администрациялык</abbr> борбору. Калкы 12,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2011; шаар айланасы <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> 18,4 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr>); калкынын саны <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> Индиядагы 2 ири порт (жылына 54,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> тга жакын жүк ташылат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дүйнөдөгү эң ири шаарлардын бири. Бомбей порту «Индиянын дарбазасы», ал аркылуу өлкөнүн сырткы деңиз соодасынын '/^ине жакыны, импорттун <sup>х</sup>/<sub>4</sub>и өтөт. Эл аралык аэропорту (<abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Азиядагы эң чоң; 24,3 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> жүргүнчү, 530,3 миң <em>т</em> жүк) бар. Дүйнөдөгү кебез-кездеме чыгаруучу ө. ж-нын ири борборлорунун бири (жалпы Индия өндүрүшүнүн <em><sup>1</sup>/<sub>4</sub>и).</em> Шаардын экономикасынын негизин тейлөө чөйрөсү түзөт. Өлкөнүн финансы-<abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> борбору. Резерв банкы, монета сарайы (Индиядагы 4өөнүн бирөө), <abbr data-short="мамл." data-full="мамлекеттик" data-extended="true">мамлекеттик</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> жеке банктардын кеңселери, көптөгөн эл аралык компаниялардын өкүлчүлүктөрү, товар, фонд (1875; Азиядагы эң эски) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> пахта биржалары жайгашкан. Ар кыл машина, кеме, станок куруу, металл иштетүү, <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, текстиль, нефть-<abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, <abbr data-short="полигр." data-full="полиграфиялык" data-extended="true">полиграфиялык</abbr> ө. ж. өнүккөн <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> күндөлүк керектелүүчү товарлардын бардык түрү чыгарылат. Неоготика стилинде салынган т. ж. (карапа такталар колдонулган; 1878-76) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Бомбей бухтасындагы Элефанта а-ндагы үңкүр храмдар <em>Буткул дуйнөлук мурастын</em> тизмесине киргизилген. Эки <abbr data-short="ун-т" data-full="университет" data-extended="true">университет</abbr>, <abbr data-short="ин-т" data-full="институт" data-extended="true">институт</abbr>тар, Эл аралык индия киносу академиясы, музейлер, сүрөт галереясы иштейт. Кино ө. ж. (Индиядан чыккан кинофильмдердин <sup>2</sup>/<sub>3</sub>сине жакыны) алдыңкы орунда. М-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">нын </ins>качан негизделгени белгисиз. 1534-ж. аны португалиялыктар басып алган. 1661-ж. португалиялык хан кызы англ. король Карл Пге турмушка чыкканда, жээктеги аралдар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кошо сеп катары Англияга өткөн. 1668-ж. англ. ОстИндия компаниясына берилген. Мурун (1661- жылдан) М. Британиянын Батыш Индиядагы башкы факториясы <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> таяныч пункту болгон. 2008-ж. М-де бир нече жолу терракт (195 адам каза болуп, ЗООдөйү жабыркаган) болгон. Эки жылда бир кино, документ, кыска метраждуу, анимациялык фильмдердин фестивалы (1990- жылдан) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дерби (ат спорту, 1798-ж. алгачкы жарыш болгон; 2004-жылдан марафон) өткөрүлүп турат. М-га жакын жерде Тарапур АЭСи (кубаттуулугу 1400 <em>МВт)</em> курулган. Туризмдин (маданий-оюн-шоок, спорт, пляжда эс алуу) ири борбору. <abbr data-short="Ботан." data-full="Ботаникалык" data-extended="true">Ботаникалык</abbr> бак уюштурулган.</p></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category:5-том,_401-500_бб]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category:5-том,_401-500_бб]]</div></td></tr>
</table>vol5_>KadyrMhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%A3%D0%9B%D0%AC%D0%A2%D0%98%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%AC&diff=100558&oldid=prevvol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата2026-11-01T18:00:00Z<p></p>
<p><b>Жаңы барак</b></p><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">МУЛЬТИПОЛЬ </strong>(<abbr data-short="лат." data-full="латынча" data-extended="true">латынча</abbr> тиИшп - көп <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="гр." data-full="грекче" data-extended="true">грекче</abbr> ро1о5 - уюл) электрдик - белгилүү симметрияга ээ болгон <em>электр заряддарынын</em> (уюлдар) системасы. Татаалдыгына жараша М-дун нөл тартиби бир заряд, 1-тартиптегиси - диполь, 2 - квадруполь, 3 - октуполь ж. б. деп аталат. М-дун негизги мүнөздөөчүсү - М-дук момент <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ал сырткы талаалар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> болгон энергиялык байланышын, талаанын бурчтук көз карандылыгын, негизги-чондуктарын аныктайт. <br />
==<strong data-text-type="type_2_section_header">МУМБАИ (1995-ж. </strong>==<br />
чейин Б о м б е й) - Индиянын батышындагы шаар. Араб деңизинин жээгинде, Соллет а-нда жайгашкан. <abbr data-short="Адм." data-full="Администрациялык" data-extended="true">Администрациялык</abbr> жактан эки бөлүктөн - <abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Мумбаи (Арал шаар аталат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Шаар айланасы округунан турат. Экөө</p><p></p><div class="imageCaption">[[File:МУЛЬТИПОЛЬ_1.jpg|thumb|Шаардын деңиз жээги.]]</div><p>биригип, Чоң Мумбаи шаар корпорациясын түзөт. Өлкөнүн негизги ө. ж., соода-финансы, <abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> маданий борборлорунун бири. Махараштра штатынын <abbr data-short="адм." data-full="администрациялык" data-extended="true">администрациялык</abbr> борбору. Калкы 12,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2011; шаар айланасы <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> 18,4 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr>); калкынын саны <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> Индиядагы 2 ири порт (жылына 54,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> тга жакын жүк ташылат) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дүйнөдөгү эң ири шаарлардын бири. Бомбей порту «Индиянын дарбазасы», ал аркылуу өлкөнүн сырткы деңиз соодасынын '/^ине жакыны, импорттун <sup>х</sup>/<sub>4</sub>и өтөт. Эл аралык аэропорту (<abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> Азиядагы эң чоң; 24,3 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> жүргүнчү, 530,3 миң <em>т</em> жүк) бар. Дүйнөдөгү кебез-кездеме чыгаруучу ө. ж-нын ири борборлорунун бири (жалпы Индия өндүрүшүнүн <em><sup>1</sup>/<sub>4</sub>и).</em> Шаардын экономикасынын негизин тейлөө чөйрөсү түзөт. Өлкөнүн финансы-<abbr data-short="экон." data-full="экономикалык" data-extended="true">экономикалык</abbr> борбору. Резерв банкы, монета сарайы (Индиядагы 4өөнүн бирөө), <abbr data-short="мамл." data-full="мамлекеттик" data-extended="true">мамлекеттик</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> жеке банктардын кеңселери, көптөгөн эл аралык компаниялардын өкүлчүлүктөрү, товар, фонд (1875; Азиядагы эң эски) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> пахта биржалары жайгашкан. Ар кыл машина, кеме, станок куруу, металл иштетүү, <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, текстиль, нефть-<abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr>, <abbr data-short="полигр." data-full="полиграфиялык" data-extended="true">полиграфиялык</abbr> ө. ж. өнүккөн <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> күндөлүк керектелүүчү товарлардын бардык түрү чыгарылат. Неоготика стилинде салынган т. ж. (карапа такталар колдонулган; 1878-76) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Бомбей бухтасындагы Элефанта а-ндагы үңкүр храмдар <em>Буткул дуйнөлук мурастын</em> тизмесине киргизилген. Эки <abbr data-short="ун-т" data-full="университет" data-extended="true">университет</abbr>, <abbr data-short="ин-т" data-full="институт" data-extended="true">институт</abbr>тар, Эл аралык индия киносу академиясы, музейлер, сүрөт галереясы иштейт. Кино ө. ж. (Индиядан чыккан кинофильмдердин <sup>2</sup>/<sub>3</sub>сине жакыны) алдыңкы орунда. М-ын качан негизделгени белгисиз. 1534-ж. аны португалиялыктар басып алган. 1661-ж. португалиялык хан кызы англ. король Карл Пге турмушка чыкканда, жээктеги аралдар <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кошо сеп катары Англияга өткөн. 1668-ж. англ. ОстИндия компаниясына берилген. Мурун (1661- жылдан) М. Британиянын Батыш Индиядагы башкы факториясы <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> таяныч пункту болгон. 2008-ж. М-де бир нече жолу терракт (195 адам каза болуп, ЗООдөйү жабыркаган) болгон. Эки жылда бир кино, документ, кыска метраждуу, анимациялык фильмдердин фестивалы (1990- жылдан) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> дерби (ат спорту, 1798-ж. алгачкы жарыш болгон; 2004-жылдан марафон) өткөрүлүп турат. М-га жакын жерде Тарапур АЭСи (кубаттуулугу 1400 <em>МВт)</em> курулган. Туризмдин (маданий-оюн-шоок, спорт, пляжда эс алуу) ири борбору. <abbr data-short="Ботан." data-full="Ботаникалык" data-extended="true">Ботаникалык</abbr> бак уюштурулган.</p><br />
<br />
[[Category:5-том,_401-500_бб]]</div>vol5_>KadyrM