https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9C%D0%9E%D2%A2%D0%93%D0%9E%D0%9B%D0%94%D0%9E%D0%A0
МОҢГОЛДОР - Түзөтүүлөр тарыхы
2026-11-05T21:29:08Z
Бул барактын викидеги өзгөртүү тарыхы
MediaWiki 1.40.4
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D2%A2%D0%93%D0%9E%D0%9B%D0%94%D0%9E%D0%A0&diff=102712&oldid=prev
vol5_>KadyrM, 04:00, 4 ноябрь 2026 карата
2026-11-04T04:00:00Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 04:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
vol5_>KadyrM
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D2%A2%D0%93%D0%9E%D0%9B%D0%94%D0%9E%D0%A0&diff=102713&oldid=prev
Kadyrm: 1 версия
2026-11-04T03:35:34Z
<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:35 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Kadyrm
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D2%A2%D0%93%D0%9E%D0%9B%D0%94%D0%9E%D0%A0&diff=101893&oldid=prev
Kadyrm: 1 версия
2026-11-04T03:30:45Z
<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:30 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Kadyrm
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D2%A2%D0%93%D0%9E%D0%9B%D0%94%D0%9E%D0%A0&diff=101073&oldid=prev
Kadyrm: 1 версия
2026-11-04T03:30:32Z
<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:30 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Kadyrm
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D2%A2%D0%93%D0%9E%D0%9B%D0%94%D0%9E%D0%A0&diff=100253&oldid=prev
Kadyrm: 1 версия
2026-11-04T03:16:35Z
<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:16 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Kadyrm
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D2%A2%D0%93%D0%9E%D0%9B%D0%94%D0%9E%D0%A0&diff=101892&oldid=prev
vol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата
2026-11-01T18:00:00Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
vol5_>KadyrM
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D2%A2%D0%93%D0%9E%D0%9B%D0%94%D0%9E%D0%A0&diff=101072&oldid=prev
vol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата
2026-11-01T18:00:00Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
vol5_>KadyrM
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D2%A2%D0%93%D0%9E%D0%9B%D0%94%D0%9E%D0%A0&diff=100252&oldid=prev
vol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата
2026-11-01T18:00:00Z
<p></p>
<p><b>Жаңы барак</b></p><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">МОҢГОЛДОР - </strong>Моңгол Респ-нын <abbr data-short="жерг." data-full="жергиликтүү" data-extended="true">жергиликтүү</abbr> калкы; Моңгол Респ-нда (ойрот, халха), КЭРде (баоань, дунсян, даурлар, барга, монгорлор ж. б.), Афганстанда (моголдор) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Россиядагы (буряттар, калмактар) моңгол тилдеринде сүйлөгөн элдердин тобу. Жалпы саны Кытайда 6,9 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2000), Моңголияда 2,5 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2010), Россияда 0,6 <abbr data-short="млн" data-full="миллион" data-extended="true">миллион</abbr> (2010) <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Афганстанда бир нече миң киши жашайт. Моңгол тилинде сүйлөшөт. Динге ишенгендери ламаизмди тутат. М-дун этностук негизин тунгус-манжур <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> түрк уруулары <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> ассимиляцияланган протомоңголдорго таандык дунху, сяньби, хи <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> шивэйлер түзүшү мүмкүн (байыркы кытай тарыхый булактары <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr>). М. этноними алгач 7-10-к-да кытай хроникаларында мэн-гу, мэн-ва, мэн-гу-ли деген ат <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> эскерилет. 13-к-да Чыңгызхан моңгол урууларын <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> хандыктарын зордук <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> баш коштуруп, бирдиктүү моңгол мамлекетин кураган соң, моңгол эли калыптанган. М. 15-к-да батыш <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> чыгыш топторго, ал эми 16-к-да чыгышы <abbr data-short="түн." data-full="түндүк" data-extended="true">түндүк</abbr>, <abbr data-short="түш." data-full="түштүк" data-extended="true">түштүк</abbr> деп бөлүнгөн. <abbr data-short="Түн." data-full="Түндүк" data-extended="true">Түндүк</abbr> М. 16-к-дан Моңгол Респ-нын аймагына отурукташып, халха (учурда калктын 80% ин түзөт) деп аталышкан. <abbr data-short="Түш." data-full="Түштүк" data-extended="true">Түштүк</abbr> М. Ички Моңголиянын райондоруна жайгашып, КЭР моңголдорунун курамына кирген. Батыш М. (ойроттор) 17-18-к-дын ортосунда Жуңгар хандыгын түзгөн; алардын тукумдары КЭР <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> Россия калмактарынын, Моңгол Респ-ндагы моңголдордун курамына кошулган. Моңгол элдик <abbr data-short="рев-я" data-full="революция" data-extended="true">революция</abbr>сынан (1921) кийин ө. ж. <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="мад-т" data-full="маданият" data-extended="true">маданият</abbr>ы өнүгүп, улуттук интеллигенциясы калыптанган. 1990-жылдан кийин М. рынок экономикасына өтүшкөн. М. көчмөн мал чарбачылык <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> кесиптенишип, тегерек <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> чарчы пландагы боз үйлөрдө жашаган. Улуттук кийимдери - халат сымал бычылып, жайкысын жука кездемеден, кышкысын жүндөн же териден астарланып, шырылып тигилет. Халат солдон оңго кымтыланып, жакасына <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> оң капталына бүчүлөнүп, жибек кур курчалат. Халаттын ичинен көйнөк, ыштан, майрам күндөрү жеңсиз жибек бешмант кийишет. Эркектер бел кур (бычак, оттук таш,</p><p>[[File:МОҢГОЛДОР_1.jpg|thumb]]</p><p>тамеки салгыч), аялдар кооздуктарды тагынышат. Тамак-ашы - негизинен эт, сүт, дан, балык азыктары. Суусундук катары - сүттүү чай (кээде туз татытылат), айран, кымыз кеңири колдонулат.</p><br />
<br />
[[Category:5-том,_401-500_бб]]</div>
vol5_>KadyrM