<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ky">
	<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90</id>
	<title>МОЧЕВИНА - Түзөтүүлөр тарыхы</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-05T20:25:29Z</updated>
	<subtitle>Бул барактын викидеги өзгөртүү тарыхы</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.40.4</generator>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=102834&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 04:00, 4 ноябрь 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=102834&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-04T04:00:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;4 ноябрь 2026, саат 04:00 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=102835&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=102835&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-04T03:35:35Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;4 ноябрь 2026, саат 03:35 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;МОЧЕВЙНА, &amp;lt;/strong&amp;gt;к а р б а м и д, Н&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt;МСОМН&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; - көмүр &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын толук амиди, карбон &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын ами­ди; түссүз кристалл; эрүү 11327°С. Сууда, спирт­те, суюк аммиакта, күкүрттүү ангидридде жак­шы эрийт. 1773-ж. фр. химик И. Руэлл ачкан. 1828-ж. Ф. Веллер циандуу аммонийди ысытуу­дан 1-жолу синтездеп алган. М. реакцияга өтө жөндөмдүү бирикме. Көптөгөн заттар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; ком­плекстүү бирикмелерди пайда кылат. 150- 160°Сге чейин ысытканда ажырайт, суу эритме­лерин ысытканда СО&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ЫН&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;кө чейин гидро­лизденет, &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;лар (НЛО&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;, НС1 ж. б.) &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; туздар­ды пайда кылат. М-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ы &lt;/del&gt;алкилдегенде алкилмо­чевина, спирт &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; уретандарды пайда кылат; фомальдегид &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оңой конденсацияланат. М. - көпчүлүк омурткалуу жаныбарлар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; киши­нин белок алмашуусунун акыркы заты. Ал кан, булчуң, шилекей, лимфа, сүт ж. б. суюктуктар­да &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ткандарда болот. Жаныбарлардын суу режимин жөнгө салууга катышат. М-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ы &lt;/del&gt;бөйрөк, тер бездери бөлүп чыгарат. Заарадагы М. тамак­аштагы белоктун санына, курамына &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ажы­роо деңгээлине жараша болот. Бөйрөктүн иши бузулганда, ооруганда ткань белоктору көп ажырап, канда М. көбөйөт (к. &amp;lt;em&amp;gt;Уремия).&amp;lt;/em&amp;gt; Ө. ж-да аммиактан &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көмүртек кош окисинен алы­нат. Ал карбамид чайыры, мочевина формаль­дегид жер семирткичи, цианит, циан &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сы &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; анын эфирин, айрым боёкторду, уктатуучу дарыларды алууда пайдаланылат. &amp;lt;abbr data-short=&quot;О. эле&quot; data-full=&quot;Ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;Ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; азот жер семирткичи катары колдонулат.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;МОЧЕВЙНА, &amp;lt;/strong&amp;gt;к а р б а м и д, Н&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt;МСОМН&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; - көмүр &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын толук амиди, карбон &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын ами­ди; түссүз кристалл; эрүү 11327°С. Сууда, спирт­те, суюк аммиакта, күкүрттүү ангидридде жак­шы эрийт. 1773-ж. фр. химик И. Руэлл ачкан. 1828-ж. Ф. Веллер циандуу аммонийди ысытуу­дан 1-жолу синтездеп алган. М. реакцияга өтө жөндөмдүү бирикме. Көптөгөн заттар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; ком­плекстүү бирикмелерди пайда кылат. 150- 160°Сге чейин ысытканда ажырайт, суу эритме­лерин ысытканда СО&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ЫН&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;кө чейин гидро­лизденет, &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;лар (НЛО&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;, НС1 ж. б.) &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; туздар­ды пайда кылат. М-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ны &lt;/ins&gt;алкилдегенде алкилмо­чевина, спирт &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; уретандарды пайда кылат; фомальдегид &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оңой конденсацияланат. М. - көпчүлүк омурткалуу жаныбарлар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; киши­нин белок алмашуусунун акыркы заты. Ал кан, булчуң, шилекей, лимфа, сүт ж. б. суюктуктар­да &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ткандарда болот. Жаныбарлардын суу режимин жөнгө салууга катышат. М-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ны &lt;/ins&gt;бөйрөк, тер бездери бөлүп чыгарат. Заарадагы М. тамак­аштагы белоктун санына, курамына &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ажы­роо деңгээлине жараша болот. Бөйрөктүн иши бузулганда, ооруганда ткань белоктору көп ажырап, канда М. көбөйөт (к. &amp;lt;em&amp;gt;Уремия).&amp;lt;/em&amp;gt; Ө. ж-да аммиактан &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көмүртек кош окисинен алы­нат. Ал карбамид чайыры, мочевина формаль­дегид жер семирткичи, цианит, циан &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сы &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; анын эфирин, айрым боёкторду, уктатуучу дарыларды алууда пайдаланылат. &amp;lt;abbr data-short=&quot;О. эле&quot; data-full=&quot;Ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;Ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; азот жер семирткичи катары колдонулат.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_401-500_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_401-500_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=102015&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=102015&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-04T03:30:46Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;4 ноябрь 2026, саат 03:30 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=101195&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=101195&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-04T03:30:33Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;4 ноябрь 2026, саат 03:30 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=100375&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=100375&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-04T03:16:36Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;4 ноябрь 2026, саат 03:16 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;МОЧЕВЙНА, &amp;lt;/strong&amp;gt;к а р б а м и д, Н&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt;МСОМН&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; - көмүр &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын толук амиди, карбон &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын ами­ди; түссүз кристалл; эрүү 11327°С. Сууда, спирт­те, суюк аммиакта, күкүрттүү ангидридде жак­шы эрийт. 1773-ж. фр. химик И. Руэлл ачкан. 1828-ж. Ф. Веллер циандуу аммонийди ысытуу­дан 1-жолу синтездеп алган. М. реакцияга өтө жөндөмдүү бирикме. Көптөгөн заттар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; ком­плекстүү бирикмелерди пайда кылат. 150- 160°Сге чейин ысытканда ажырайт, суу эритме­лерин ысытканда СО&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ЫН&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;кө чейин гидро­лизденет, &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;лар (НЛО&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;, НС1 ж. б.) &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; туздар­ды пайда кылат. М-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ны &lt;/del&gt;алкилдегенде алкилмо­чевина, спирт &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; уретандарды пайда кылат; фомальдегид &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оңой конденсацияланат. М. - көпчүлүк омурткалуу жаныбарлар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; киши­нин белок алмашуусунун акыркы заты. Ал кан, булчуң, шилекей, лимфа, сүт ж. б. суюктуктар­да &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ткандарда болот. Жаныбарлардын суу режимин жөнгө салууга катышат. М-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ны &lt;/del&gt;бөйрөк, тер бездери бөлүп чыгарат. Заарадагы М. тамак­аштагы белоктун санына, курамына &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ажы­роо деңгээлине жараша болот. Бөйрөктүн иши бузулганда, ооруганда ткань белоктору көп ажырап, канда М. көбөйөт (к. &amp;lt;em&amp;gt;Уремия).&amp;lt;/em&amp;gt; Ө. ж-да аммиактан &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көмүртек кош окисинен алы­нат. Ал карбамид чайыры, мочевина формаль­дегид жер семирткичи, цианит, циан &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сы &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; анын эфирин, айрым боёкторду, уктатуучу дарыларды алууда пайдаланылат. &amp;lt;abbr data-short=&quot;О. эле&quot; data-full=&quot;Ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;Ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; азот жер семирткичи катары колдонулат.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;МОЧЕВЙНА, &amp;lt;/strong&amp;gt;к а р б а м и д, Н&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt;МСОМН&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; - көмүр &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын толук амиди, карбон &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын ами­ди; түссүз кристалл; эрүү 11327°С. Сууда, спирт­те, суюк аммиакта, күкүрттүү ангидридде жак­шы эрийт. 1773-ж. фр. химик И. Руэлл ачкан. 1828-ж. Ф. Веллер циандуу аммонийди ысытуу­дан 1-жолу синтездеп алган. М. реакцияга өтө жөндөмдүү бирикме. Көптөгөн заттар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; ком­плекстүү бирикмелерди пайда кылат. 150- 160°Сге чейин ысытканда ажырайт, суу эритме­лерин ысытканда СО&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ЫН&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;кө чейин гидро­лизденет, &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;лар (НЛО&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;, НС1 ж. б.) &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; туздар­ды пайда кылат. М-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ы &lt;/ins&gt;алкилдегенде алкилмо­чевина, спирт &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; уретандарды пайда кылат; фомальдегид &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оңой конденсацияланат. М. - көпчүлүк омурткалуу жаныбарлар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; киши­нин белок алмашуусунун акыркы заты. Ал кан, булчуң, шилекей, лимфа, сүт ж. б. суюктуктар­да &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ткандарда болот. Жаныбарлардын суу режимин жөнгө салууга катышат. М-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ы &lt;/ins&gt;бөйрөк, тер бездери бөлүп чыгарат. Заарадагы М. тамак­аштагы белоктун санына, курамына &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ажы­роо деңгээлине жараша болот. Бөйрөктүн иши бузулганда, ооруганда ткань белоктору көп ажырап, канда М. көбөйөт (к. &amp;lt;em&amp;gt;Уремия).&amp;lt;/em&amp;gt; Ө. ж-да аммиактан &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көмүртек кош окисинен алы­нат. Ал карбамид чайыры, мочевина формаль­дегид жер семирткичи, цианит, циан &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сы &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; анын эфирин, айрым боёкторду, уктатуучу дарыларды алууда пайдаланылат. &amp;lt;abbr data-short=&quot;О. эле&quot; data-full=&quot;Ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;Ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; азот жер семирткичи катары колдонулат.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_401-500_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_401-500_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=102014&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=102014&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T18:00:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=101194&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=101194&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T18:00:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;МОЧЕВЙНА, &amp;lt;/strong&amp;gt;к а р б а м и д, Н&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt;МСОМН&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; - көмүр &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын толук амиди, карбон &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын ами­ди; түссүз кристалл; эрүү 11327°С. Сууда, спирт­те, суюк аммиакта, күкүрттүү ангидридде жак­шы эрийт. 1773-ж. фр. химик И. Руэлл ачкан. 1828-ж. Ф. Веллер циандуу аммонийди ысытуу­дан 1-жолу синтездеп алган. М. реакцияга өтө жөндөмдүү бирикме. Көптөгөн заттар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; ком­плекстүү бирикмелерди пайда кылат. 150- 160°Сге чейин ысытканда ажырайт, суу эритме­лерин ысытканда СО&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ЫН&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;кө чейин гидро­лизденет, &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;лар (НЛО&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;, НС1 ж. б.) &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; туздар­ды пайда кылат. М-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ы &lt;/del&gt;алкилдегенде алкилмо­чевина, спирт &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; уретандарды пайда кылат; фомальдегид &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оңой конденсацияланат. М. - көпчүлүк омурткалуу жаныбарлар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; киши­нин белок алмашуусунун акыркы заты. Ал кан, булчуң, шилекей, лимфа, сүт ж. б. суюктуктар­да &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ткандарда болот. Жаныбарлардын суу режимин жөнгө салууга катышат. М-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ы &lt;/del&gt;бөйрөк, тер бездери бөлүп чыгарат. Заарадагы М. тамак­аштагы белоктун санына, курамына &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ажы­роо деңгээлине жараша болот. Бөйрөктүн иши бузулганда, ооруганда ткань белоктору көп ажырап, канда М. көбөйөт (к. &amp;lt;em&amp;gt;Уремия).&amp;lt;/em&amp;gt; Ө. ж-да аммиактан &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көмүртек кош окисинен алы­нат. Ал карбамид чайыры, мочевина формаль­дегид жер семирткичи, цианит, циан &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сы &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; анын эфирин, айрым боёкторду, уктатуучу дарыларды алууда пайдаланылат. &amp;lt;abbr data-short=&quot;О. эле&quot; data-full=&quot;Ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;Ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; азот жер семирткичи катары колдонулат.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;МОЧЕВЙНА, &amp;lt;/strong&amp;gt;к а р б а м и д, Н&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt;МСОМН&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; - көмүр &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын толук амиди, карбон &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын ами­ди; түссүз кристалл; эрүү 11327°С. Сууда, спирт­те, суюк аммиакта, күкүрттүү ангидридде жак­шы эрийт. 1773-ж. фр. химик И. Руэлл ачкан. 1828-ж. Ф. Веллер циандуу аммонийди ысытуу­дан 1-жолу синтездеп алган. М. реакцияга өтө жөндөмдүү бирикме. Көптөгөн заттар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; ком­плекстүү бирикмелерди пайда кылат. 150- 160°Сге чейин ысытканда ажырайт, суу эритме­лерин ысытканда СО&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ЫН&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;кө чейин гидро­лизденет, &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;лар (НЛО&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;, НС1 ж. б.) &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; туздар­ды пайда кылат. М-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ны &lt;/ins&gt;алкилдегенде алкилмо­чевина, спирт &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; уретандарды пайда кылат; фомальдегид &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оңой конденсацияланат. М. - көпчүлүк омурткалуу жаныбарлар &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; киши­нин белок алмашуусунун акыркы заты. Ал кан, булчуң, шилекей, лимфа, сүт ж. б. суюктуктар­да &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ткандарда болот. Жаныбарлардын суу режимин жөнгө салууга катышат. М-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ны &lt;/ins&gt;бөйрөк, тер бездери бөлүп чыгарат. Заарадагы М. тамак­аштагы белоктун санына, курамына &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ажы­роо деңгээлине жараша болот. Бөйрөктүн иши бузулганда, ооруганда ткань белоктору көп ажырап, канда М. көбөйөт (к. &amp;lt;em&amp;gt;Уремия).&amp;lt;/em&amp;gt; Ө. ж-да аммиактан &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көмүртек кош окисинен алы­нат. Ал карбамид чайыры, мочевина формаль­дегид жер семирткичи, цианит, циан &amp;lt;abbr data-short=&quot;к-та&quot; data-full=&quot;кислота&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сы &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; анын эфирин, айрым боёкторду, уктатуучу дарыларды алууда пайдаланылат. &amp;lt;abbr data-short=&quot;О. эле&quot; data-full=&quot;Ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;Ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; азот жер семирткичи катары колдонулат.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_401-500_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_401-500_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=100374&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%A7%D0%95%D0%92%D0%98%D0%9D%D0%90&amp;diff=100374&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T18:00:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Жаңы барак&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&amp;quot;type_1_article_title&amp;quot;&amp;gt;МОЧЕВЙНА, &amp;lt;/strong&amp;gt;к а р б а м и д, Н&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt;МСОМН&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; - көмүр &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;к-та&amp;quot; data-full=&amp;quot;кислота&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын толук амиди, карбон &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;к-та&amp;quot; data-full=&amp;quot;кислота&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сынын ами­ди; түссүз кристалл; эрүү 11327°С. Сууда, спирт­те, суюк аммиакта, күкүрттүү ангидридде жак­шы эрийт. 1773-ж. фр. химик И. Руэлл ачкан. 1828-ж. Ф. Веллер циандуу аммонийди ысытуу­дан 1-жолу синтездеп алган. М. реакцияга өтө жөндөмдүү бирикме. Көптөгөн заттар &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; ком­плекстүү бирикмелерди пайда кылат. 150- 160°Сге чейин ысытканда ажырайт, суу эритме­лерин ысытканда СО&amp;lt;sub&amp;gt;2&amp;lt;/sub&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ЫН&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;кө чейин гидро­лизденет, &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;к-та&amp;quot; data-full=&amp;quot;кислота&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;лар (НЛО&amp;lt;sub&amp;gt;3&amp;lt;/sub&amp;gt;, НС1 ж. б.) &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; туздар­ды пайда кылат. М-ы алкилдегенде алкилмо­чевина, спирт &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; уретандарды пайда кылат; фомальдегид &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оңой конденсацияланат. М. - көпчүлүк омурткалуу жаныбарлар &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; киши­нин белок алмашуусунун акыркы заты. Ал кан, булчуң, шилекей, лимфа, сүт ж. б. суюктуктар­да &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ткандарда болот. Жаныбарлардын суу режимин жөнгө салууга катышат. М-ы бөйрөк, тер бездери бөлүп чыгарат. Заарадагы М. тамак­аштагы белоктун санына, курамына &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; ажы­роо деңгээлине жараша болот. Бөйрөктүн иши бузулганда, ооруганда ткань белоктору көп ажырап, канда М. көбөйөт (к. &amp;lt;em&amp;gt;Уремия).&amp;lt;/em&amp;gt; Ө. ж-да аммиактан &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көмүртек кош окисинен алы­нат. Ал карбамид чайыры, мочевина формаль­дегид жер семирткичи, цианит, циан &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;к-та&amp;quot; data-full=&amp;quot;кислота&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;кислота&amp;lt;/abbr&amp;gt;сы &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; анын эфирин, айрым боёкторду, уктатуучу дарыларды алууда пайдаланылат. &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;О. эле&amp;quot; data-full=&amp;quot;Ошондой эле&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;Ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; азот жер семирткичи катары колдонулат.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Category:5-том,_401-500_бб]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
</feed>