https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%95%D0%9A%D0%A3%D0%9B%D0%90_%D0%93%D0%95%D0%9D%D0%95%D0%A2%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB
МОЛЕКУЛА ГЕНЕТИКАСЫ - Түзөтүүлөр тарыхы
2026-11-04T07:20:19Z
Бул барактын викидеги өзгөртүү тарыхы
MediaWiki 1.40.4
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%95%D0%9A%D0%A3%D0%9B%D0%90_%D0%93%D0%95%D0%9D%D0%95%D0%A2%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=102548&oldid=prev
vol5_>KadyrM, 04:00, 4 ноябрь 2026 карата
2026-11-04T04:00:00Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 04:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
vol5_>KadyrM
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%95%D0%9A%D0%A3%D0%9B%D0%90_%D0%93%D0%95%D0%9D%D0%95%D0%A2%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=102549&oldid=prev
Kadyrm: 1 версия
2026-11-04T03:35:32Z
<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:35 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Kadyrm
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%95%D0%9A%D0%A3%D0%9B%D0%90_%D0%93%D0%95%D0%9D%D0%95%D0%A2%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=101729&oldid=prev
Kadyrm: 1 версия
2026-11-04T03:30:43Z
<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:30 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Kadyrm
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%95%D0%9A%D0%A3%D0%9B%D0%90_%D0%93%D0%95%D0%9D%D0%95%D0%A2%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=100909&oldid=prev
Kadyrm: 1 версия
2026-11-04T03:30:30Z
<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:30 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Kadyrm
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%95%D0%9A%D0%A3%D0%9B%D0%90_%D0%93%D0%95%D0%9D%D0%95%D0%A2%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=100089&oldid=prev
Kadyrm: 1 версия
2026-11-04T03:16:33Z
<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">4 ноябрь 2026, саат 03:16 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
Kadyrm
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%95%D0%9A%D0%A3%D0%9B%D0%90_%D0%93%D0%95%D0%9D%D0%95%D0%A2%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=101728&oldid=prev
vol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата
2026-11-01T18:00:00Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
vol5_>KadyrM
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%95%D0%9A%D0%A3%D0%9B%D0%90_%D0%93%D0%95%D0%9D%D0%95%D0%A2%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=100908&oldid=prev
vol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата
2026-11-01T18:00:00Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>
vol5_>KadyrM
https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%95%D0%9A%D0%A3%D0%9B%D0%90_%D0%93%D0%95%D0%9D%D0%95%D0%A2%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&diff=100088&oldid=prev
vol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата
2026-11-01T18:00:00Z
<p></p>
<p><b>Жаңы барак</b></p><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">МОЛЕКУЛА ГЕНЕТИКАСЫ - </strong><abbr data-short="ген." data-full="генетикалык" data-extended="true">генетикалык</abbr> информациянын сакталышын, укумдан-тукумга берилишин <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> өзгөрүшүн субклеткалык, <abbr data-short="мол." data-full="молекулалык" data-extended="true">молекулалык</abbr> деңгээлде изилдөө аркылуу тирүү жандыктардын <em>тукум куугучтугунун</em> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <em>өзгөргучтугунун</em> материалдык негизин изилдөөчү илим; <em>генетика</em> <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> <em>молекула биологиясынын</em> тармагы. М. г. өз алдынча илим катары 20-к-дын 40-жылдарынан өнүгө баштаган. Буга биологияда жаңы <abbr data-short="физ." data-full="физикалык" data-extended="true">физикалык</abbr> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr> методдордун колдонулушу себеп болгон. М. г-нын тез өнүгүшүнө көбүнчө жөнөкөй түзүлүштүү организмдерди (<abbr data-short="мис." data-full="мисалы" data-extended="true">мисалы</abbr>, бактериялар, вирустар) <abbr data-short="ген." data-full="генетикалык" data-extended="true">генетикалык</abbr> изилдөөлөр чоң роль ойногон. Классикалык генетика организмдердин тукум куугучтук касиеттерин <em>(генетикалык информацияны)</em> негизинен <em>хромосомаларда</em> жайгашкан гендер аныктай тургандыгын далилдеген, бирок гендин <abbr data-short="хим." data-full="химиялык" data-extended="true">химиялык</abbr> негизин ача алган эмес. 1944-ж. <abbr data-short="амер." data-full="америкалык" data-extended="true">америкалык</abbr> окумуштуу О. Т. Эйвери тукум куугучтук белгилер <em>дезоксирибонуклеин кислотасы</em> (ДНК) аркылуу берилерин көрсөттү. Ошентип, ген ДНКдан, кээ бир ДНКсы жок вирустарда <em>рибонуклеин кислотасы </em>- РНКдан турары далилденген. 1953-ж. <abbr data-short="амер." data-full="америкалык" data-extended="true">америкалык</abbr> илимпоз Ж. Уотсон <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> англ. илимпоз Ф. Крик ДНК молекуласынын түзүлүш моделин сунуш кылышкан. Бул модель <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> ДНК молекуласы спираль түрүндө имерилип жанаша жайгашкан эки жипчеден, ар бир жипче, 4 түрдүү <em>нуклеотиддерден</em> турат. М. г. гендин өз алдынча өзгөрүүгө жөндөмдүү бөлүкчөлөрдөн турарын, <abbr data-short="ген." data-full="генетикалык" data-extended="true">генетикалык</abbr> информациянын генде кандай «жазыларын», сакталарын <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> ишке ашырылышын негизинен аныктады. <em>Генетикалык код</em> <abbr data-short="ж-дө" data-full="жөнүндө" data-extended="true">жөнүндө</abbr> түшүнүк пайда болду. <abbr data-short="Ген." data-full="Генетикалык" data-extended="true">Генетикалык</abbr> коддун чечилиши <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> белоктун биосинтезинин сыры (механизми) ачылды. М. г. мутацияга, <abbr data-short="б. а." data-full="башкача айтканда" data-extended="true">башкача айтканда</abbr> <abbr data-short="ген." data-full="генетикалык" data-extended="true">генетикалык</abbr> информациянын өзгөрүшүнө болгон түшүнүктү тереңдетти, <abbr data-short="ген." data-full="генетикалык" data-extended="true">генетикалык</abbr> биологиядагы көп процесстерди терең түшүнүүгө жардам берип, биол. илимдердин өнүгүшүнө оң таасир тийгизди. М. г-нын жетишкендиктери а. ч-да, медицинада колдонула баштады.</p><p>Ад.: <em>Уотсон Дж.</em> Молекулярная биология гена. М., 1978; <em>Стент Г„ Келиндор Р.</em> Молекулярная генетика. 2-е изд. М., 1981.</p><br />
<br />
[[Category:5-том,_401-500_бб]]</div>
vol5_>KadyrM