<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ky">
	<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F</id>
	<title>МИКРОСКОП - Түзөтүүлөр тарыхы</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;action=history"/>
	<updated>2026-11-03T05:06:49Z</updated>
	<subtitle>Бул барактын викидеги өзгөртүү тарыхы</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.40.4</generator>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=98354&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 21:09, 1 ноябрь 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=98354&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T21:09:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;1 ноябрь 2026, саат 21:09 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=98355&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=98355&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T20:13:50Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;1 ноябрь 2026, саат 20:13 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;strong data-text-type=&amp;quot;type_1_article_title&amp;quot;&amp;gt;МИКРОСКОП &amp;lt;/strong&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;strong data-text-type=&amp;quot;type_1_article_title&amp;quot;&amp;gt;МИКРОСКОП &amp;lt;/strong&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;em&amp;gt;(микро...&amp;lt;/em&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;em&amp;gt;...скоп) -&amp;lt;/em&amp;gt; көзгө кө­рүнбөгөн өтө майда объектилерди көрүүгө &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; сүрөткө тартып алууга мүмкүндүк берүүчү опти­калык прибор. Азыркы М. &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; чондугу 0,2 югден 0,0002 лгмжге чейинки объектилерди көрүүгө бо­лот. Биринчи жолу 1609-10-ж. Г. &amp;lt;em&amp;gt;Галилей&amp;lt;/em&amp;gt; өзү жасаган дүрбүнүн окуляры &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; объектисинин ор­тосундагы аралыкты өзгөртүп, аны М. катары пайдаланган. 1625-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; немис окумуштуусу Фа­бер аны «микроскоп» деп атаган. 1665-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; англ. окумуштуу Р. Гук жаныбар &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; өсүмдүк клет­каларынын түзүлүшүн көрүп, М-ту &amp;lt;abbr data-short=&quot;ил.&quot; data-full=&quot;илимий&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;илимий&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилдөөдө биринчи колдонгон. М. жарык &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөчү &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; электрондук болуп айырмаланат. Жарык М-у объектини 3000 эсе, электрондук М. ЮОООден 300000 эсеге чейин чоңойтуп көрсөтөт, ал эми сүрөткө тартканда 1 &amp;lt;abbr data-short=&quot;млн&quot; data-full=&quot;миллион&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;миллион&amp;lt;/abbr&amp;gt; эсе чоңойтот. Жарык М-у күндүн &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жасалма жарык булагынын (электр лампасынын) жарыгын пайдаланууга негизделген. Ал оптикалык &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;мех.&quot; data-full=&quot;механикалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;механикалык&amp;lt;/abbr&amp;gt; бөлүктөн турат. Оптикалык бөлүгү объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оку­лярдан турат. Объектив карап жаткан нерсе­нин чоңойтулган сүрөтүн түзөт, майда бөлүк­чөлөрүн ажыратып көрсөтүүгө мүмкүндүк берет. М-тун объективи кургак &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; иммерсиялык бо­луп айырмаланат. Кургак объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кара­ганда фронталдык линза &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилденүүчү объек­тинин ортосунда аба жатат. Иммерсиялык сис­тема &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөдө айнек &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; линзанын орто­сунда гомогендик бир түрдүү чөйрө (май) орно­тулат. М-тун окуляры нерсенин объективде чо­ңойтулган сүрөтүн көз &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кароо кызматын ат­карат. Ал эки линзадан турат, нерсенин сүрөтүн кошумча чоңойтот. Ошондуктан М-тун жалпы чоңойтуусу объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; окулярдын чоңойтуу­сунун көбөйтүүсүнө барабар. Жарык М-у фаза контрасттык, люминесценттик, ультракызгылт көк нурлуу, уюлдук (полярдык), инференттик &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көрүү талаасы караңгы М-торго бөлүнөт. Жарык &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;abbr data-short=&quot;&lt;/del&gt;М-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;н&quot; data-full=&quot;Менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;Менен&amp;lt;/abbr&amp;gt;ан &lt;/del&gt;айырмаланып, электрондук М-то нерсеге электрондордун агымы жиберилет. М-тун жардамы &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; микроорганизмдердин (бак­териялардын, козу карындардын, вирустардын ж. б.), өсүмдүк &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жаныбар, адам клеткала­рынын түзүлүшү, чоңдугу, формасы, &amp;lt;abbr data-short=&quot;о. эле&quot; data-full=&quot;ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; ме­таллдын, минералдык заттардын кристаллдык түзүлүшү ж. б. изилденет.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;em&amp;gt;(микро...&amp;lt;/em&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;em&amp;gt;...скоп) -&amp;lt;/em&amp;gt; көзгө кө­рүнбөгөн өтө майда объектилерди көрүүгө &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; сүрөткө тартып алууга мүмкүндүк берүүчү опти­калык прибор. Азыркы М. &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; чондугу 0,2 югден 0,0002 лгмжге чейинки объектилерди көрүүгө бо­лот. Биринчи жолу 1609-10-ж. Г. &amp;lt;em&amp;gt;Галилей&amp;lt;/em&amp;gt; өзү жасаган дүрбүнүн окуляры &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; объектисинин ор­тосундагы аралыкты өзгөртүп, аны М. катары пайдаланган. 1625-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; немис окумуштуусу Фа­бер аны «микроскоп» деп атаган. 1665-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; англ. окумуштуу Р. Гук жаныбар &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; өсүмдүк клет­каларынын түзүлүшүн көрүп, М-ту &amp;lt;abbr data-short=&quot;ил.&quot; data-full=&quot;илимий&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;илимий&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилдөөдө биринчи колдонгон. М. жарык &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөчү &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; электрондук болуп айырмаланат. Жарык М-у объектини 3000 эсе, электрондук М. ЮОООден 300000 эсеге чейин чоңойтуп көрсөтөт, ал эми сүрөткө тартканда 1 &amp;lt;abbr data-short=&quot;млн&quot; data-full=&quot;миллион&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;миллион&amp;lt;/abbr&amp;gt; эсе чоңойтот. Жарык М-у күндүн &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жасалма жарык булагынын (электр лампасынын) жарыгын пайдаланууга негизделген. Ал оптикалык &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;мех.&quot; data-full=&quot;механикалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;механикалык&amp;lt;/abbr&amp;gt; бөлүктөн турат. Оптикалык бөлүгү объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оку­лярдан турат. Объектив карап жаткан нерсе­нин чоңойтулган сүрөтүн түзөт, майда бөлүк­чөлөрүн ажыратып көрсөтүүгө мүмкүндүк берет. М-тун объективи кургак &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; иммерсиялык бо­луп айырмаланат. Кургак объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кара­ганда фронталдык линза &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилденүүчү объек­тинин ортосунда аба жатат. Иммерсиялык сис­тема &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөдө айнек &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; линзанын орто­сунда гомогендик бир түрдүү чөйрө (май) орно­тулат. М-тун окуляры нерсенин объективде чо­ңойтулган сүрөтүн көз &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кароо кызматын ат­карат. Ал эки линзадан турат, нерсенин сүрөтүн кошумча чоңойтот. Ошондуктан М-тун жалпы чоңойтуусу объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; окулярдын чоңойтуу­сунун көбөйтүүсүнө барабар. Жарык М-у фаза контрасттык, люминесценттик, ультракызгылт көк нурлуу, уюлдук (полярдык), инференттик &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көрүү талаасы караңгы М-торго бөлүнөт. Жарык М-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;нан &lt;/ins&gt;айырмаланып, электрондук М-то нерсеге электрондордун агымы жиберилет. М-тун жардамы &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; микроорганизмдердин (бак­териялардын, козу карындардын, вирустардын ж. б.), өсүмдүк &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жаныбар, адам клеткала­рынын түзүлүшү, чоңдугу, формасы, &amp;lt;abbr data-short=&quot;о. эле&quot; data-full=&quot;ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; ме­таллдын, минералдык заттардын кристаллдык түзүлүшү ж. б. изилденет.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_301-400_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_301-400_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=97425&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=97425&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T20:10:53Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;1 ноябрь 2026, саат 20:10 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=96495&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=96495&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T20:09:15Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;1 ноябрь 2026, саат 20:09 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=95448&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=95448&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T19:46:25Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;1 ноябрь 2026, саат 19:46 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;strong data-text-type=&amp;quot;type_1_article_title&amp;quot;&amp;gt;МИКРОСКОП &amp;lt;/strong&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;strong data-text-type=&amp;quot;type_1_article_title&amp;quot;&amp;gt;МИКРОСКОП &amp;lt;/strong&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;em&amp;gt;(микро...&amp;lt;/em&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;em&amp;gt;...скоп) -&amp;lt;/em&amp;gt; көзгө кө­рүнбөгөн өтө майда объектилерди көрүүгө &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; сүрөткө тартып алууга мүмкүндүк берүүчү опти­калык прибор. Азыркы М. &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; чондугу 0,2 югден 0,0002 лгмжге чейинки объектилерди көрүүгө бо­лот. Биринчи жолу 1609-10-ж. Г. &amp;lt;em&amp;gt;Галилей&amp;lt;/em&amp;gt; өзү жасаган дүрбүнүн окуляры &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; объектисинин ор­тосундагы аралыкты өзгөртүп, аны М. катары пайдаланган. 1625-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; немис окумуштуусу Фа­бер аны «микроскоп» деп атаган. 1665-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; англ. окумуштуу Р. Гук жаныбар &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; өсүмдүк клет­каларынын түзүлүшүн көрүп, М-ту &amp;lt;abbr data-short=&quot;ил.&quot; data-full=&quot;илимий&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;илимий&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилдөөдө биринчи колдонгон. М. жарык &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөчү &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; электрондук болуп айырмаланат. Жарык М-у объектини 3000 эсе, электрондук М. ЮОООден 300000 эсеге чейин чоңойтуп көрсөтөт, ал эми сүрөткө тартканда 1 &amp;lt;abbr data-short=&quot;млн&quot; data-full=&quot;миллион&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;миллион&amp;lt;/abbr&amp;gt; эсе чоңойтот. Жарык М-у күндүн &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жасалма жарык булагынын (электр лампасынын) жарыгын пайдаланууга негизделген. Ал оптикалык &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;мех.&quot; data-full=&quot;механикалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;механикалык&amp;lt;/abbr&amp;gt; бөлүктөн турат. Оптикалык бөлүгү объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оку­лярдан турат. Объектив карап жаткан нерсе­нин чоңойтулган сүрөтүн түзөт, майда бөлүк­чөлөрүн ажыратып көрсөтүүгө мүмкүндүк берет. М-тун объективи кургак &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; иммерсиялык бо­луп айырмаланат. Кургак объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кара­ганда фронталдык линза &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилденүүчү объек­тинин ортосунда аба жатат. Иммерсиялык сис­тема &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөдө айнек &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; линзанын орто­сунда гомогендик бир түрдүү чөйрө (май) орно­тулат. М-тун окуляры нерсенин объективде чо­ңойтулган сүрөтүн көз &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кароо кызматын ат­карат. Ал эки линзадан турат, нерсенин сүрөтүн кошумча чоңойтот. Ошондуктан М-тун жалпы чоңойтуусу объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; окулярдын чоңойтуу­сунун көбөйтүүсүнө барабар. Жарык М-у фаза контрасттык, люминесценттик, ультракызгылт көк нурлуу, уюлдук (полярдык), инференттик &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көрүү талаасы караңгы М-торго бөлүнөт. Жарык М-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;нан &lt;/del&gt;айырмаланып, электрондук М-то нерсеге электрондордун агымы жиберилет. М-тун жардамы &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; микроорганизмдердин (бак­териялардын, козу карындардын, вирустардын ж. б.), өсүмдүк &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жаныбар, адам клеткала­рынын түзүлүшү, чоңдугу, формасы, &amp;lt;abbr data-short=&quot;о. эле&quot; data-full=&quot;ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; ме­таллдын, минералдык заттардын кристаллдык түзүлүшү ж. б. изилденет.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;em&amp;gt;(микро...&amp;lt;/em&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;em&amp;gt;...скоп) -&amp;lt;/em&amp;gt; көзгө кө­рүнбөгөн өтө майда объектилерди көрүүгө &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; сүрөткө тартып алууга мүмкүндүк берүүчү опти­калык прибор. Азыркы М. &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; чондугу 0,2 югден 0,0002 лгмжге чейинки объектилерди көрүүгө бо­лот. Биринчи жолу 1609-10-ж. Г. &amp;lt;em&amp;gt;Галилей&amp;lt;/em&amp;gt; өзү жасаган дүрбүнүн окуляры &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; объектисинин ор­тосундагы аралыкты өзгөртүп, аны М. катары пайдаланган. 1625-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; немис окумуштуусу Фа­бер аны «микроскоп» деп атаган. 1665-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; англ. окумуштуу Р. Гук жаныбар &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; өсүмдүк клет­каларынын түзүлүшүн көрүп, М-ту &amp;lt;abbr data-short=&quot;ил.&quot; data-full=&quot;илимий&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;илимий&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилдөөдө биринчи колдонгон. М. жарык &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөчү &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; электрондук болуп айырмаланат. Жарык М-у объектини 3000 эсе, электрондук М. ЮОООден 300000 эсеге чейин чоңойтуп көрсөтөт, ал эми сүрөткө тартканда 1 &amp;lt;abbr data-short=&quot;млн&quot; data-full=&quot;миллион&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;миллион&amp;lt;/abbr&amp;gt; эсе чоңойтот. Жарык М-у күндүн &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жасалма жарык булагынын (электр лампасынын) жарыгын пайдаланууга негизделген. Ал оптикалык &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;мех.&quot; data-full=&quot;механикалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;механикалык&amp;lt;/abbr&amp;gt; бөлүктөн турат. Оптикалык бөлүгү объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оку­лярдан турат. Объектив карап жаткан нерсе­нин чоңойтулган сүрөтүн түзөт, майда бөлүк­чөлөрүн ажыратып көрсөтүүгө мүмкүндүк берет. М-тун объективи кургак &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; иммерсиялык бо­луп айырмаланат. Кургак объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кара­ганда фронталдык линза &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилденүүчү объек­тинин ортосунда аба жатат. Иммерсиялык сис­тема &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөдө айнек &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; линзанын орто­сунда гомогендик бир түрдүү чөйрө (май) орно­тулат. М-тун окуляры нерсенин объективде чо­ңойтулган сүрөтүн көз &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кароо кызматын ат­карат. Ал эки линзадан турат, нерсенин сүрөтүн кошумча чоңойтот. Ошондуктан М-тун жалпы чоңойтуусу объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; окулярдын чоңойтуу­сунун көбөйтүүсүнө барабар. Жарык М-у фаза контрасттык, люминесценттик, ультракызгылт көк нурлуу, уюлдук (полярдык), инференттик &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көрүү талаасы караңгы М-торго бөлүнөт. Жарык &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;abbr data-short=&quot;&lt;/ins&gt;М-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;н&quot; data-full=&quot;Менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;Менен&amp;lt;/abbr&amp;gt;ан &lt;/ins&gt;айырмаланып, электрондук М-то нерсеге электрондордун агымы жиберилет. М-тун жардамы &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; микроорганизмдердин (бак­териялардын, козу карындардын, вирустардын ж. б.), өсүмдүк &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жаныбар, адам клеткала­рынын түзүлүшү, чоңдугу, формасы, &amp;lt;abbr data-short=&quot;о. эле&quot; data-full=&quot;ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; ме­таллдын, минералдык заттардын кристаллдык түзүлүшү ж. б. изилденет.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_301-400_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_301-400_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=97424&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 18:09, 1 ноябрь 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=97424&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T18:09:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;1 ноябрь 2026, саат 18:09 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=96494&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=96494&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T18:00:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1-сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;strong data-text-type=&amp;quot;type_1_article_title&amp;quot;&amp;gt;МИКРОСКОП &amp;lt;/strong&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;strong data-text-type=&amp;quot;type_1_article_title&amp;quot;&amp;gt;МИКРОСКОП &amp;lt;/strong&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;em&amp;gt;(микро...&amp;lt;/em&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;em&amp;gt;...скоп) -&amp;lt;/em&amp;gt; көзгө кө­рүнбөгөн өтө майда объектилерди көрүүгө &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; сүрөткө тартып алууга мүмкүндүк берүүчү опти­калык прибор. Азыркы М. &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; чондугу 0,2 югден 0,0002 лгмжге чейинки объектилерди көрүүгө бо­лот. Биринчи жолу 1609-10-ж. Г. &amp;lt;em&amp;gt;Галилей&amp;lt;/em&amp;gt; өзү жасаган дүрбүнүн окуляры &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; объектисинин ор­тосундагы аралыкты өзгөртүп, аны М. катары пайдаланган. 1625-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; немис окумуштуусу Фа­бер аны «микроскоп» деп атаган. 1665-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; англ. окумуштуу Р. Гук жаныбар &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; өсүмдүк клет­каларынын түзүлүшүн көрүп, М-ту &amp;lt;abbr data-short=&quot;ил.&quot; data-full=&quot;илимий&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;илимий&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилдөөдө биринчи колдонгон. М. жарык &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөчү &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; электрондук болуп айырмаланат. Жарык М-у объектини 3000 эсе, электрондук М. ЮОООден 300000 эсеге чейин чоңойтуп көрсөтөт, ал эми сүрөткө тартканда 1 &amp;lt;abbr data-short=&quot;млн&quot; data-full=&quot;миллион&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;миллион&amp;lt;/abbr&amp;gt; эсе чоңойтот. Жарык М-у күндүн &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жасалма жарык булагынын (электр лампасынын) жарыгын пайдаланууга негизделген. Ал оптикалык &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;мех.&quot; data-full=&quot;механикалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;механикалык&amp;lt;/abbr&amp;gt; бөлүктөн турат. Оптикалык бөлүгү объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оку­лярдан турат. Объектив карап жаткан нерсе­нин чоңойтулган сүрөтүн түзөт, майда бөлүк­чөлөрүн ажыратып көрсөтүүгө мүмкүндүк берет. М-тун объективи кургак &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; иммерсиялык бо­луп айырмаланат. Кургак объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кара­ганда фронталдык линза &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилденүүчү объек­тинин ортосунда аба жатат. Иммерсиялык сис­тема &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөдө айнек &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; линзанын орто­сунда гомогендик бир түрдүү чөйрө (май) орно­тулат. М-тун окуляры нерсенин объективде чо­ңойтулган сүрөтүн көз &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кароо кызматын ат­карат. Ал эки линзадан турат, нерсенин сүрөтүн кошумча чоңойтот. Ошондуктан М-тун жалпы чоңойтуусу объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; окулярдын чоңойтуу­сунун көбөйтүүсүнө барабар. Жарык М-у фаза контрасттык, люминесценттик, ультракызгылт көк нурлуу, уюлдук (полярдык), инференттик &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көрүү талаасы караңгы М-торго бөлүнөт. Жарык &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;abbr data-short=&quot;&lt;/del&gt;М-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;н&quot; data-full=&quot;Менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;Менен&amp;lt;/abbr&amp;gt;ан &lt;/del&gt;айырмаланып, электрондук М-то нерсеге электрондордун агымы жиберилет. М-тун жардамы &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; микроорганизмдердин (бак­териялардын, козу карындардын, вирустардын ж. б.), өсүмдүк &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жаныбар, адам клеткала­рынын түзүлүшү, чоңдугу, формасы, &amp;lt;abbr data-short=&quot;о. эле&quot; data-full=&quot;ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; ме­таллдын, минералдык заттардын кристаллдык түзүлүшү ж. б. изилденет.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;em&amp;gt;(микро...&amp;lt;/em&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;em&amp;gt;...скоп) -&amp;lt;/em&amp;gt; көзгө кө­рүнбөгөн өтө майда объектилерди көрүүгө &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; сүрөткө тартып алууга мүмкүндүк берүүчү опти­калык прибор. Азыркы М. &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; чондугу 0,2 югден 0,0002 лгмжге чейинки объектилерди көрүүгө бо­лот. Биринчи жолу 1609-10-ж. Г. &amp;lt;em&amp;gt;Галилей&amp;lt;/em&amp;gt; өзү жасаган дүрбүнүн окуляры &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; объектисинин ор­тосундагы аралыкты өзгөртүп, аны М. катары пайдаланган. 1625-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; немис окумуштуусу Фа­бер аны «микроскоп» деп атаган. 1665-&amp;lt;abbr data-short=&quot;ж.&quot; data-full=&quot;жылы&quot; data-extended=&quot;true&quot; data-static=&quot;false&quot; data-review=&quot;true&quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; англ. окумуштуу Р. Гук жаныбар &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; өсүмдүк клет­каларынын түзүлүшүн көрүп, М-ту &amp;lt;abbr data-short=&quot;ил.&quot; data-full=&quot;илимий&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;илимий&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилдөөдө биринчи колдонгон. М. жарык &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөчү &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; электрондук болуп айырмаланат. Жарык М-у объектини 3000 эсе, электрондук М. ЮОООден 300000 эсеге чейин чоңойтуп көрсөтөт, ал эми сүрөткө тартканда 1 &amp;lt;abbr data-short=&quot;млн&quot; data-full=&quot;миллион&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;миллион&amp;lt;/abbr&amp;gt; эсе чоңойтот. Жарык М-у күндүн &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жасалма жарык булагынын (электр лампасынын) жарыгын пайдаланууга негизделген. Ал оптикалык &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&quot;мех.&quot; data-full=&quot;механикалык&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;механикалык&amp;lt;/abbr&amp;gt; бөлүктөн турат. Оптикалык бөлүгү объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оку­лярдан турат. Объектив карап жаткан нерсе­нин чоңойтулган сүрөтүн түзөт, майда бөлүк­чөлөрүн ажыратып көрсөтүүгө мүмкүндүк берет. М-тун объективи кургак &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; иммерсиялык бо­луп айырмаланат. Кургак объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кара­ганда фронталдык линза &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилденүүчү объек­тинин ортосунда аба жатат. Иммерсиялык сис­тема &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөдө айнек &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; линзанын орто­сунда гомогендик бир түрдүү чөйрө (май) орно­тулат. М-тун окуляры нерсенин объективде чо­ңойтулган сүрөтүн көз &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кароо кызматын ат­карат. Ал эки линзадан турат, нерсенин сүрөтүн кошумча чоңойтот. Ошондуктан М-тун жалпы чоңойтуусу объектив &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; окулярдын чоңойтуу­сунун көбөйтүүсүнө барабар. Жарык М-у фаза контрасттык, люминесценттик, ультракызгылт көк нурлуу, уюлдук (полярдык), инференттик &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көрүү талаасы караңгы М-торго бөлүнөт. Жарык М-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;нан &lt;/ins&gt;айырмаланып, электрондук М-то нерсеге электрондордун агымы жиберилет. М-тун жардамы &amp;lt;abbr data-short=&quot;м-н&quot; data-full=&quot;менен&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; микроорганизмдердин (бак­териялардын, козу карындардын, вирустардын ж. б.), өсүмдүк &amp;lt;abbr data-short=&quot;ж-а&quot; data-full=&quot;жана&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жаныбар, адам клеткала­рынын түзүлүшү, чоңдугу, формасы, &amp;lt;abbr data-short=&quot;о. эле&quot; data-full=&quot;ошондой эле&quot; data-extended=&quot;true&quot;&amp;gt;ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; ме­таллдын, минералдык заттардын кристаллдык түзүлүшү ж. б. изилденет.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br/&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_301-400_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Category:5-том,_301-400_бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=95447&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%98%D0%9A%D0%A0%D0%9E%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%9F&amp;diff=95447&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-11-01T18:00:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Жаңы барак&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;strong data-text-type=&amp;quot;type_1_article_title&amp;quot;&amp;gt;МИКРОСКОП &amp;lt;/strong&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;em&amp;gt;(микро...&amp;lt;/em&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;em&amp;gt;...скоп) -&amp;lt;/em&amp;gt; көзгө кө­рүнбөгөн өтө майда объектилерди көрүүгө &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; сүрөткө тартып алууга мүмкүндүк берүүчү опти­калык прибор. Азыркы М. &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; чондугу 0,2 югден 0,0002 лгмжге чейинки объектилерди көрүүгө бо­лот. Биринчи жолу 1609-10-ж. Г. &amp;lt;em&amp;gt;Галилей&amp;lt;/em&amp;gt; өзү жасаган дүрбүнүн окуляры &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; объектисинин ор­тосундагы аралыкты өзгөртүп, аны М. катары пайдаланган. 1625-&amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж.&amp;quot; data-full=&amp;quot;жылы&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot; data-static=&amp;quot;false&amp;quot; data-review=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; немис окумуштуусу Фа­бер аны «микроскоп» деп атаган. 1665-&amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж.&amp;quot; data-full=&amp;quot;жылы&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot; data-static=&amp;quot;false&amp;quot; data-review=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жылы&amp;lt;/abbr&amp;gt; англ. окумуштуу Р. Гук жаныбар &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; өсүмдүк клет­каларынын түзүлүшүн көрүп, М-ту &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ил.&amp;quot; data-full=&amp;quot;илимий&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;илимий&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилдөөдө биринчи колдонгон. М. жарык &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөчү &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; электрондук болуп айырмаланат. Жарык М-у объектини 3000 эсе, электрондук М. ЮОООден 300000 эсеге чейин чоңойтуп көрсөтөт, ал эми сүрөткө тартканда 1 &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;млн&amp;quot; data-full=&amp;quot;миллион&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;миллион&amp;lt;/abbr&amp;gt; эсе чоңойтот. Жарык М-у күндүн &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жасалма жарык булагынын (электр лампасынын) жарыгын пайдаланууга негизделген. Ал оптикалык &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;мех.&amp;quot; data-full=&amp;quot;механикалык&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;механикалык&amp;lt;/abbr&amp;gt; бөлүктөн турат. Оптикалык бөлүгү объектив &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; оку­лярдан турат. Объектив карап жаткан нерсе­нин чоңойтулган сүрөтүн түзөт, майда бөлүк­чөлөрүн ажыратып көрсөтүүгө мүмкүндүк берет. М-тун объективи кургак &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; иммерсиялык бо­луп айырмаланат. Кургак объектив &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кара­ганда фронталдык линза &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; изилденүүчү объек­тинин ортосунда аба жатат. Иммерсиялык сис­тема &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; иштөөдө айнек &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; линзанын орто­сунда гомогендик бир түрдүү чөйрө (май) орно­тулат. М-тун окуляры нерсенин объективде чо­ңойтулган сүрөтүн көз &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; кароо кызматын ат­карат. Ал эки линзадан турат, нерсенин сүрөтүн кошумча чоңойтот. Ошондуктан М-тун жалпы чоңойтуусу объектив &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; окулярдын чоңойтуу­сунун көбөйтүүсүнө барабар. Жарык М-у фаза контрасттык, люминесценттик, ультракызгылт көк нурлуу, уюлдук (полярдык), инференттик &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; көрүү талаасы караңгы М-торго бөлүнөт. Жарык &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;М-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;Менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;Менен&amp;lt;/abbr&amp;gt;ан айырмаланып, электрондук М-то нерсеге электрондордун агымы жиберилет. М-тун жардамы &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;м-н&amp;quot; data-full=&amp;quot;менен&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;менен&amp;lt;/abbr&amp;gt; микроорганизмдердин (бак­териялардын, козу карындардын, вирустардын ж. б.), өсүмдүк &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;ж-а&amp;quot; data-full=&amp;quot;жана&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;жана&amp;lt;/abbr&amp;gt; жаныбар, адам клеткала­рынын түзүлүшү, чоңдугу, формасы, &amp;lt;abbr data-short=&amp;quot;о. эле&amp;quot; data-full=&amp;quot;ошондой эле&amp;quot; data-extended=&amp;quot;true&amp;quot;&amp;gt;ошондой эле&amp;lt;/abbr&amp;gt; ме­таллдын, минералдык заттардын кристаллдык түзүлүшү ж. б. изилденет.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Category:5-том,_301-400_бб]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
</feed>