https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9C%D0%95%D0%9D%D0%94%D0%95%D0%9B%D0%AC_%D0%97%D0%90%D0%9A%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A0%D0%A3МЕНДЕЛЬ ЗАКОНДОРУ - Түзөтүүлөр тарыхы2026-11-01T21:22:10ZБул барактын викидеги өзгөртүү тарыхыMediaWiki 1.40.4https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%95%D0%9D%D0%94%D0%95%D0%9B%D0%AC_%D0%97%D0%90%D0%9A%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A0%D0%A3&diff=98006&oldid=prevvol5_>KadyrM, 21:09, 1 ноябрь 2026 карата2026-11-01T21:09:00Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 21:09 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>vol5_>KadyrMhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%95%D0%9D%D0%94%D0%95%D0%9B%D0%AC_%D0%97%D0%90%D0%9A%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A0%D0%A3&diff=98007&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-11-01T20:13:45Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 20:13 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%95%D0%9D%D0%94%D0%95%D0%9B%D0%AC_%D0%97%D0%90%D0%9A%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A0%D0%A3&diff=97077&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-11-01T20:10:49Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 20:10 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%95%D0%9D%D0%94%D0%95%D0%9B%D0%AC_%D0%97%D0%90%D0%9A%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A0%D0%A3&diff=96147&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-11-01T20:09:11Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 20:09 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%95%D0%9D%D0%94%D0%95%D0%9B%D0%AC_%D0%97%D0%90%D0%9A%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A0%D0%A3&diff=95100&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-11-01T19:46:20Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 19:46 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%95%D0%9D%D0%94%D0%95%D0%9B%D0%AC_%D0%97%D0%90%D0%9A%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A0%D0%A3&diff=97076&oldid=prevvol5_>KadyrM, 18:09, 1 ноябрь 2026 карата2026-11-01T18:09:00Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 18:09 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>vol5_>KadyrMhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%95%D0%9D%D0%94%D0%95%D0%9B%D0%AC_%D0%97%D0%90%D0%9A%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A0%D0%A3&diff=96146&oldid=prevvol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата2026-11-01T18:00:00Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">1 ноябрь 2026, саат 18:00 учурдагы нуска</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>vol5_>KadyrMhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9C%D0%95%D0%9D%D0%94%D0%95%D0%9B%D0%AC_%D0%97%D0%90%D0%9A%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A0%D0%A3&diff=95099&oldid=prevvol5_>KadyrM, 18:00, 1 ноябрь 2026 карата2026-11-01T18:00:00Z<p></p>
<p><b>Жаңы барак</b></p><div><p><br />
<strong data-text-type="type_1_article_title">МЕНДЕЛЬ ЗАКОНДОРУ - </strong>тукум куума белгилердин укумдан тукумга берилиши <abbr data-short="ж-дө" data-full="жөнүндө" data-extended="true">жөнүндө</abbr> эрежелер. Бул закондорду Г. <em>Мендель</em> 1866-<abbr data-short="ж." data-full="жылы" data-extended="true" data-static="false" data-review="true">жылы</abbr> сунуш кылган, бирок илим аны 1900-<abbr data-short="ж." data-full="жылы" data-extended="true" data-static="false" data-review="true">жылы</abbr> гана баалаган. Мендель өзүнүн тажрыйбасында буурчактын бир гана таза белгиси бар түрдүү сортторун бири-бири <abbr data-short="м-н" data-full="менен" data-extended="true">менен</abbr> аргындаштырып, аргын муунда аталык <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> энелик белгилердин кандай катышта кездешкенин эсептеген. Мунун негизинде өзүнүн үч законун ачкан. Биринчи муундун гибриддеринин окшоштугу же Менделдин 1-закону - бир белгиси <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> (сары же жашыл түстөгү буурчакты) айырмаланган туруктуу формаларды аргындаштыруудан алынган бир муундун тукуму, бул белги <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> бирдей фенотипке (сары түскө) ээ. Мында бардык гибриддер тажрыйбада көрсөтүлгөндөй ата-эненин бирөөсүнүн фенотибине (толук доминанттык) же кийин байкалган аралык фенотипке (толук эмес доминанттык) ээ. Мындан ары биринчи муундун гибриддеринде ата-эненин экөөнүн тең белгилери байкалышы (кодоминанттуулук) мүмкүн экендиги далилденди. Бул закон ар кандай аллелдери <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> эки гомозиготалуу организмдерди <em>(АА</em> <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> <em>аа)</em> аргындаштырууда, алардын бардык тукумдары генотиби <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> бирдей (гетерозиготалуу - <em>Аа).</em> Ажыроо закону же Менделдин 2-закону - биринчи муундун гибриддерин өз ара аргындаштырганда экинчи муунда белгилүү катышта биринчи муундун гибриддеринин <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> алгачкы атаэненин фенотиптерине ээ особдор келип чыгат. <abbr data-short="Мис." data-full="Мисалы" data-extended="true">Мисалы</abbr>, толук басымдуулук кылган особдордун 75% и доминанттык, ал эми 25% и рецессиялык</p><br />
<p>белгилерге ээ болот. Толук эмес басымдуулук кылууда <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> кодоминанттуулукта экинчи муундун гибриддеринин 50% и биринчи муундун фенотибине <abbr data-short="ж-а" data-full="жана" data-extended="true">жана</abbr> 25% и алгачкы ата-эненин фенотиптерине бөлүштүрүлөт. Белгилердин көз карандысыз тукум куушу же Менделдин 3-закону <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> альтернативалуу белгилердин ар бир жубу бир катар муунда бири-бирине көз карандысыз болуп, натыйжада экинчи муундагы организмдер арасында белгилүү катыштагы жаңы белгилерге (ата-энесиникине салыштырмалуу) ээ особдор пайда болот. <abbr data-short="Мис." data-full="Мисалы" data-extended="true">Мисалы</abbr>, эки белгиси <abbr data-short="б-ча" data-full="боюнча" data-extended="true">боюнча</abbr> айырмаланган алгачкы формаларды аргындаштырууда экинчи муунда (толук үстөмдүк кылган учурда) төрт фенотиптүү особдор келип чыгат. Мында эки фенотип «ата-энелик», ал эми калган экөө жаңы белгилерге ээ болот. Бул закон бир нече жуп гомол. хромосомалардын көз карандысыз ажырашына негизделген.</p><br />
<br />
[[Category:5-том,_301-400_бб]]</div>vol5_>KadyrM