https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%9B%D0%95%D0%9A_%D0%A0%D0%90%D0%99%D0%9E%D0%9D%D0%A3ЛЕЙЛЕК РАЙОНУ - Түзөтүүлөр тарыхы2026-08-27T17:51:33ZУикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхыMediaWiki 1.40.0https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%9B%D0%95%D0%9A_%D0%A0%D0%90%D0%99%D0%9E%D0%9D%D0%A3&diff=83431&oldid=prevvol5_>KadyrM, 17:50, 27 Август (Баш оона) 2026 карата2026-08-27T17:50:08Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">17:50, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>vol5_>KadyrMhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%9B%D0%95%D0%9A_%D0%A0%D0%90%D0%99%D0%9E%D0%9D%D0%A3&diff=83051&oldid=prevvol5_>KadyrM, 17:33, 27 Август (Баш оона) 2026 карата2026-08-27T17:33:08Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">17:33, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>vol5_>KadyrMhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%9B%D0%95%D0%9A_%D0%A0%D0%90%D0%99%D0%9E%D0%9D%D0%A3&diff=83432&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-08-27T17:16:38Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">17:16, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%9B%D0%95%D0%9A_%D0%A0%D0%90%D0%99%D0%9E%D0%9D%D0%A3&diff=83052&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-08-27T17:02:45Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">17:02, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛЕЙЛЕК РАЙОНУ - </strong>Баткен обл-ндагы адм. район. 1928-ж. уюшулган. Баткен обл-нун батыш бөлүгүндө жайгашып, түн.-батышынан </p><p>ж-а түштүгүнөн Тажикстан (мында чек[[File:ЛЕЙЛЕК_РАЙОНУ_1.png|thumb]] арасынын уз. 297 <em>км),</em> чыгышынан Баткен р-ну м-н чектешет. Респнын борбору Бишкектен 1135 <em>км,</em> Пролетарск (Тажикстан) т. ж. бекетинен 55 <em>км,</em> облустун борбору Баткен ш-нан 135 <em>км</em> алыстыкта. Аянты 4,7 миң <em>км<sup>2</sup></em> (Баткен обл-нун аймагынын 27,4%ин түзөт). Калкы 117,0 миң (2010). Райондо 2 шаар (Исфана, Сүлүктү), 9 айыл өкмөтү, 48 кыштак бар. Борбору - Исфана ш.</p><p>Райондун аймагы Фергана ойдуңунун бир аз бөлүгүн (мында Кырг-ндын деңиз деңг. эң жапыз жери жайгашкан, 401 ж) ж-а аны түштүккө карай улап жаткан адырлар м-н бийик этек тоолор тилкесин (алардын аралыгында Маргун, Даргун, Мадыген, Исфана ж. б. чакан өрөөндөр жайгашкан) ээлейт. 0. эле <em>Туркстан кырка тоосунун</em> түн. капталы (эң бийик жери 5390 <em>м,</em> Сабах чокусу), андагы өрөөн, капчыгайлар Бели-Сынык, Тоо-Жайлоо ж. б. тоолордун түн. капталдары да райондун аймагына карайт. Климаты континенттик, жайы ысык, кургак; кышы мелүүн суук. Январдын орт. темп-расы өрөөндөрдө -4°С, тоолордо -9°С, июлдуку 25- 29°С, тоолордо 15-20°С. Жылдык жаан-чачыны өрөөндөрдө 150-300 <em>мм,</em> тоолордо 400- 600 <em>мм.</em> Суулары: Ак-Суу (куймалары: ДакатСуу, Сардала, Сумбула), Кара-Суу, Лейлек (куймалары: Өрөм, Жети-Көпүрө, Кожо-Бакырган). Суулары сугатка кеңири пайдаланылат. Негизинен боз, тоолоруна тоо-токой, тоошалбаа топурактары мүнөздүү. Өсүмдүктөрдүн бийиктик алкактуулугу: жарым чөлдүү талаа (700-1500 <em>м),</em> талаа (1500-2700 <em>м),</em> арчаж-асейрек токой (2500-3000 <em>м),</em> субальп талаасы, альп (3000-3500 <em>м)</em> өсүмдүктө-рү өсөт. 3500 <em>м</em> бийиктиктен жогору гляциалдык-нивалдык алкак жатат.</p><p>Райондо облустун калкынын 27,3%и жашайт (2009). Орт. жыштыгы 1 клг<sup>2</sup>ге 22,4 киши. Төрөлүүнүн деңгээли 26,2%о, өлүм-житим - 5,2%о, табигый өсүш - 2,3%о (2009). Калкынын 67,4%и кыргыздар, 26,1%и өзбектер,_6,1%итажиктер, 0,4% и башка улуттар. Калкынын эмгек жашына чейинкилери 44,7% , эмгек жашындагылары 48,4%, эмгек жашынан өткөндөрү 6,9%. Райондун экономикасынын негизин а. ч. түзөт.</p><p>А. ч-нын негизги тармагы - дан эгиндерин өстүрүү ж-а кой чарбасы. Жалпы жер фондусу 466,1 миң <em>га</em> (2009-ж.), а. и. а. ч-га жарактуу жери 253,0 миң <em>га</em> (жеринин 54,3%и). Айдоо аянты 34,2 миң <em>га</em> (анын 9,7 миң гасы сугат жер), 3,4 миң гасы көп жылдык өсумдүктөр эгилет, 6,6 миң гасы чабынды, 207,6 миң гасы жайыт (2009). Дан эгиндери 17,0 миң гага а. и. буудай (7,9 мин. <em>га),</em> май берүүчү өсүмдүктөр (0,5), картөшкө (0,7), жашылча (0,8) ж. б. өстүрүлөт. Багбанчылык (3,4 миң <em>га)</em> ж-а жүзүмчүлүк өнүккөн. 2010-ж. райондо 33,7 миң бодо мал (а. и. саан уй 18,5 миң), 170,0 миң кой-эчки (облустагы кой-эчкинин 38,5% и), 3,2 миң жылкы, 60,8 миң үй куштары асыралган. Облуста өндүрүлгөн дандын 31,0% ин, картөшкөнүн 31,3% ин, жашылчанын 35,0% ин, жүзүмдун 22,1%ин, эттин 34,4%ин, сүттун 35,3%ин, жүндүн 38,3% ин берет (2009). Облуста өндурүлгөн ө. ж. продукциясынын 13,2% ин чыгарат (2009). Өнөр жайдын негизин тамак-аш ө. ж. түзөт. Ири ишканалары: «Бохус-Юг», АРБЭТ и К кичи ишканалары (шарап чыгарат), «Лейлек курулуш» кыш чыгаруучу з-ду, «Ынтымак» АК (кийим тигүу цехи) ж. б. Райондун чегиндеги автомобиль жолунун жалпы уз. 405 <em>км,</em> а. и. 123 <em>кмл</em> эл аралык, 65 <em>кмл</em> мамл., 217 <em>кмл</em> жерг. мааниде. Аймагынан Ош - Исфана, Исфана - Ош - Бишкек автомобиль жолдору өтөт. </p><p> -ж. автомобиль транспорту м-н 274,7 миң <em>т </em>жүк, 73,4 млн <em>км</em> жүргүнчү ташылган.</p><p>Райондо жалпы билим берүүчү 56 (а. и. 2 муз.) мектеп, гимназия, 20 мектепке чейинки мекеме, кесиптик-тех. орто окуу жайы, № 48 лицей, балдардын ден соолугун чыңдоочу борбор, 27 айылдык китепкана, 19 мад-т үйү, 4 музей, о. эле клубдар, маданий эс алуу жайы ж-а парк бар. Райондук бир, аймактык 5 оорукана, 23 ФАП, 27 үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу ж. б. мед. мекемелер иштейт (2009).</p><p><em>А. Муралиева, Б. Амираева. </em></p></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛЕЙЛЕК РАЙОНУ - </strong>Баткен обл-ндагы адм. район. 1928-ж. уюшулган. Баткен обл-нун батыш бөлүгүндө жайгашып, түн.-батышынан </p><p>ж-а түштүгүнөн Тажикстан (мында чек[[File:ЛЕЙЛЕК_РАЙОНУ_1.png|thumb]] арасынын уз. 297 <em>км),</em> чыгышынан Баткен р-ну м-н чектешет. Респнын борбору Бишкектен 1135 <em>км,</em> Пролетарск (Тажикстан) т. ж. бекетинен 55 <em>км,</em> облустун борбору Баткен ш-нан 135 <em>км</em> алыстыкта. Аянты 4,7 миң <em>км<sup>2</sup></em> (Баткен обл-нун аймагынын 27,4%ин түзөт). Калкы 117,0 миң (2010). Райондо 2 шаар (Исфана, Сүлүктү), 9 айыл өкмөтү, 48 кыштак бар. Борбору - Исфана ш.</p><p>Райондун аймагы Фергана ойдуңунун бир аз бөлүгүн (мында Кырг-ндын деңиз деңг. эң жапыз жери жайгашкан, 401 ж) ж-а аны түштүккө карай улап жаткан адырлар м-н бийик этек тоолор тилкесин (алардын аралыгында Маргун, Даргун, Мадыген, Исфана ж. б. чакан өрөөндөр жайгашкан) ээлейт. 0. эле <em>Туркстан кырка тоосунун</em> түн. капталы (эң бийик жери 5390 <em>м,</em> Сабах чокусу), андагы өрөөн, капчыгайлар Бели-Сынык, Тоо-Жайлоо ж. б. тоолордун түн. капталдары да райондун аймагына карайт. Климаты континенттик, жайы ысык, кургак; кышы мелүүн суук. Январдын орт. темп-расы өрөөндөрдө -4°С, тоолордо -9°С, июлдуку 25- 29°С, тоолордо 15-20°С. Жылдык жаан-чачыны өрөөндөрдө 150-300 <em>мм,</em> тоолордо 400- 600 <em>мм.</em> Суулары: Ак-Суу (куймалары: ДакатСуу, Сардала, Сумбула), Кара-Суу, Лейлек (куймалары: Өрөм, Жети-Көпүрө, Кожо-Бакырган). Суулары сугатка кеңири пайдаланылат. Негизинен боз, тоолоруна тоо-токой, тоошалбаа топурактары мүнөздүү. Өсүмдүктөрдүн бийиктик алкактуулугу: жарым чөлдүү талаа (700-1500 <em>м),</em> талаа (1500-2700 <em>м),</em> арчаж-асейрек токой (2500-3000 <em>м),</em> субальп талаасы, альп (3000-3500 <em>м)</em> өсүмдүктө-рү өсөт. 3500 <em>м</em> бийиктиктен жогору гляциалдык-нивалдык алкак жатат.</p><p>Райондо облустун калкынын 27,3%и жашайт (2009). Орт. жыштыгы 1 клг<sup>2</sup>ге 22,4 киши. Төрөлүүнүн деңгээли 26,2%о, өлүм-житим - 5,2%о, табигый өсүш - 2,3%о (2009). Калкынын 67,4%и кыргыздар, 26,1%и өзбектер,_6,1%итажиктер, 0,4% и башка улуттар. Калкынын эмгек жашына чейинкилери 44,7% , эмгек жашындагылары 48,4%, эмгек жашынан өткөндөрү 6,9%. Райондун экономикасынын негизин а. ч. түзөт.</p><p>А. ч-нын негизги тармагы - дан эгиндерин өстүрүү ж-а кой чарбасы. Жалпы жер фондусу 466,1 миң <em>га</em> (2009-ж.), а. и. а. ч-га жарактуу жери 253,0 миң <em>га</em> (жеринин 54,3%и). Айдоо аянты 34,2 миң <em>га</em> (анын 9,7 миң гасы сугат жер), 3,4 миң гасы көп жылдык өсумдүктөр эгилет, 6,6 миң гасы чабынды, 207,6 миң гасы жайыт (2009). Дан эгиндери 17,0 миң гага а. и. буудай (7,9 мин. <em>га),</em> май берүүчү өсүмдүктөр (0,5), картөшкө (0,7), жашылча (0,8) ж. б. өстүрүлөт. Багбанчылык (3,4 миң <em>га)</em> ж-а жүзүмчүлүк өнүккөн. 2010-ж. райондо 33,7 миң бодо мал (а. и. саан уй 18,5 миң), 170,0 миң кой-эчки (облустагы кой-эчкинин 38,5% и), 3,2 миң жылкы, 60,8 миң үй куштары асыралган. Облуста өндүрүлгөн дандын 31,0% ин, картөшкөнүн 31,3% ин, жашылчанын 35,0% ин, жүзүмдун 22,1%ин, эттин 34,4%ин, сүттун 35,3%ин, жүндүн 38,3% ин берет (2009). Облуста өндурүлгөн ө. ж. продукциясынын 13,2% ин чыгарат (2009). Өнөр жайдын негизин тамак-аш ө. ж. түзөт. Ири ишканалары: «Бохус-Юг», АРБЭТ и К кичи ишканалары (шарап чыгарат), «Лейлек курулуш» кыш чыгаруучу з-ду, «Ынтымак» АК (кийим тигүу цехи) ж. б. Райондун чегиндеги автомобиль жолунун жалпы уз. 405 <em>км,</em> а. и. 123 <em>кмл</em> эл аралык, 65 <em>кмл</em> мамл., 217 <em>кмл</em> жерг. мааниде. Аймагынан Ош - Исфана, Исфана - Ош - Бишкек автомобиль жолдору өтөт. </p><p> -ж. автомобиль транспорту м-н 274,7 миң <em>т </em>жүк, 73,4 млн <em>км</em> жүргүнчү ташылган.</p><p>Райондо жалпы билим берүүчү 56 (а. и. 2 муз.) мектеп, гимназия, 20 мектепке чейинки мекеме, кесиптик-тех. орто окуу жайы, № 48 лицей, балдардын ден соолугун чыңдоочу борбор, 27 айылдык китепкана, 19 мад-т үйү, 4 музей, о. эле клубдар, маданий эс алуу жайы ж-а парк бар. Райондук бир, аймактык 5 оорукана, 23 ФАП, 27 үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу ж. б. мед. мекемелер иштейт (2009).</p><p><em>А. Муралиева, Б. Амираева. </em></p><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Категория:5-том,_2-50_бб]] </ins></div></td></tr>
</table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%9B%D0%95%D0%9A_%D0%A0%D0%90%D0%99%D0%9E%D0%9D%D0%A3&diff=82676&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-08-27T17:00:13Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">17:00, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%9B%D0%95%D0%9A_%D0%A0%D0%90%D0%99%D0%9E%D0%9D%D0%A3&diff=82247&oldid=prevKadyrm: 1 версия2026-08-27T16:53:23Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">16:53, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛЕЙЛЕК РАЙОНУ - </strong>Баткен обл-ндагы адм. район. 1928-ж. уюшулган. Баткен обл-нун батыш бөлүгүндө жайгашып, түн.-батышынан </p><p>ж-а түштүгүнөн Тажикстан (мында чек[[File:ЛЕЙЛЕК_РАЙОНУ_1.png|thumb]] арасынын уз. 297 <em>км),</em> чыгышынан Баткен р-ну м-н чектешет. Респнын борбору Бишкектен 1135 <em>км,</em> Пролетарск (Тажикстан) т. ж. бекетинен 55 <em>км,</em> облустун борбору Баткен ш-нан 135 <em>км</em> алыстыкта. Аянты 4,7 миң <em>км<sup>2</sup></em> (Баткен обл-нун аймагынын 27,4%ин түзөт). Калкы 117,0 миң (2010). Райондо 2 шаар (Исфана, Сүлүктү), 9 айыл өкмөтү, 48 кыштак бар. Борбору - Исфана ш.</p><p>Райондун аймагы Фергана ойдуңунун бир аз бөлүгүн (мында Кырг-ндын деңиз деңг. эң жапыз жери жайгашкан, 401 ж) ж-а аны түштүккө карай улап жаткан адырлар м-н бийик этек тоолор тилкесин (алардын аралыгында Маргун, Даргун, Мадыген, Исфана ж. б. чакан өрөөндөр жайгашкан) ээлейт. 0. эле <em>Туркстан кырка тоосунун</em> түн. капталы (эң бийик жери 5390 <em>м,</em> Сабах чокусу), андагы өрөөн, капчыгайлар Бели-Сынык, Тоо-Жайлоо ж. б. тоолордун түн. капталдары да райондун аймагына карайт. Климаты континенттик, жайы ысык, кургак; кышы мелүүн суук. Январдын орт. темп-расы өрөөндөрдө -4°С, тоолордо -9°С, июлдуку 25- 29°С, тоолордо 15-20°С. Жылдык жаан-чачыны өрөөндөрдө 150-300 <em>мм,</em> тоолордо 400- 600 <em>мм.</em> Суулары: Ак-Суу (куймалары: ДакатСуу, Сардала, Сумбула), Кара-Суу, Лейлек (куймалары: Өрөм, Жети-Көпүрө, Кожо-Бакырган). Суулары сугатка кеңири пайдаланылат. Негизинен боз, тоолоруна тоо-токой, тоошалбаа топурактары мүнөздүү. Өсүмдүктөрдүн бийиктик алкактуулугу: жарым чөлдүү талаа (700-1500 <em>м),</em> талаа (1500-2700 <em>м),</em> арчаж-асейрек токой (2500-3000 <em>м),</em> субальп талаасы, альп (3000-3500 <em>м)</em> өсүмдүктө-рү өсөт. 3500 <em>м</em> бийиктиктен жогору гляциалдык-нивалдык алкак жатат.</p><p>Райондо облустун калкынын 27,3%и жашайт (2009). Орт. жыштыгы 1 клг<sup>2</sup>ге 22,4 киши. Төрөлүүнүн деңгээли 26,2%о, өлүм-житим - 5,2%о, табигый өсүш - 2,3%о (2009). Калкынын 67,4%и кыргыздар, 26,1%и өзбектер,_6,1%итажиктер, 0,4% и башка улуттар. Калкынын эмгек жашына чейинкилери 44,7% , эмгек жашындагылары 48,4%, эмгек жашынан өткөндөрү 6,9%. Райондун экономикасынын негизин а. ч. түзөт.</p><p>А. ч-нын негизги тармагы - дан эгиндерин өстүрүү ж-а кой чарбасы. Жалпы жер фондусу 466,1 миң <em>га</em> (2009-ж.), а. и. а. ч-га жарактуу жери 253,0 миң <em>га</em> (жеринин 54,3%и). Айдоо аянты 34,2 миң <em>га</em> (анын 9,7 миң гасы сугат жер), 3,4 миң гасы көп жылдык өсумдүктөр эгилет, 6,6 миң гасы чабынды, 207,6 миң гасы жайыт (2009). Дан эгиндери 17,0 миң гага а. и. буудай (7,9 мин. <em>га),</em> май берүүчү өсүмдүктөр (0,5), картөшкө (0,7), жашылча (0,8) ж. б. өстүрүлөт. Багбанчылык (3,4 миң <em>га)</em> ж-а жүзүмчүлүк өнүккөн. 2010-ж. райондо 33,7 миң бодо мал (а. и. саан уй 18,5 миң), 170,0 миң кой-эчки (облустагы кой-эчкинин 38,5% и), 3,2 миң жылкы, 60,8 миң үй куштары асыралган. Облуста өндүрүлгөн дандын 31,0% ин, картөшкөнүн 31,3% ин, жашылчанын 35,0% ин, жүзүмдун 22,1%ин, эттин 34,4%ин, сүттун 35,3%ин, жүндүн 38,3% ин берет (2009). Облуста өндурүлгөн ө. ж. продукциясынын 13,2% ин чыгарат (2009). Өнөр жайдын негизин тамак-аш ө. ж. түзөт. Ири ишканалары: «Бохус-Юг», АРБЭТ и К кичи ишканалары (шарап чыгарат), «Лейлек курулуш» кыш чыгаруучу з-ду, «Ынтымак» АК (кийим тигүу цехи) ж. б. Райондун чегиндеги автомобиль жолунун жалпы уз. 405 <em>км,</em> а. и. 123 <em>кмл</em> эл аралык, 65 <em>кмл</em> мамл., 217 <em>кмл</em> жерг. мааниде. Аймагынан Ош - Исфана, Исфана - Ош - Бишкек автомобиль жолдору өтөт. </p><p> -ж. автомобиль транспорту м-н 274,7 миң <em>т </em>жүк, 73,4 млн <em>км</em> жүргүнчү ташылган.</p><p>Райондо жалпы билим берүүчү 56 (а. и. 2 муз.) мектеп, гимназия, 20 мектепке чейинки мекеме, кесиптик-тех. орто окуу жайы, № 48 лицей, балдардын ден соолугун чыңдоочу борбор, 27 айылдык китепкана, 19 мад-т үйү, 4 музей, о. эле клубдар, маданий эс алуу жайы ж-а парк бар. Райондук бир, аймактык 5 оорукана, 23 ФАП, 27 үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу ж. б. мед. мекемелер иштейт (2009).</p><p><em>А. Муралиева, Б. Амираева. </em></p><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Категория:5-том,_2-50_бб]] </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛЕЙЛЕК РАЙОНУ - </strong>Баткен обл-ндагы адм. район. 1928-ж. уюшулган. Баткен обл-нун батыш бөлүгүндө жайгашып, түн.-батышынан </p><p>ж-а түштүгүнөн Тажикстан (мында чек[[File:ЛЕЙЛЕК_РАЙОНУ_1.png|thumb]] арасынын уз. 297 <em>км),</em> чыгышынан Баткен р-ну м-н чектешет. Респнын борбору Бишкектен 1135 <em>км,</em> Пролетарск (Тажикстан) т. ж. бекетинен 55 <em>км,</em> облустун борбору Баткен ш-нан 135 <em>км</em> алыстыкта. Аянты 4,7 миң <em>км<sup>2</sup></em> (Баткен обл-нун аймагынын 27,4%ин түзөт). Калкы 117,0 миң (2010). Райондо 2 шаар (Исфана, Сүлүктү), 9 айыл өкмөтү, 48 кыштак бар. Борбору - Исфана ш.</p><p>Райондун аймагы Фергана ойдуңунун бир аз бөлүгүн (мында Кырг-ндын деңиз деңг. эң жапыз жери жайгашкан, 401 ж) ж-а аны түштүккө карай улап жаткан адырлар м-н бийик этек тоолор тилкесин (алардын аралыгында Маргун, Даргун, Мадыген, Исфана ж. б. чакан өрөөндөр жайгашкан) ээлейт. 0. эле <em>Туркстан кырка тоосунун</em> түн. капталы (эң бийик жери 5390 <em>м,</em> Сабах чокусу), андагы өрөөн, капчыгайлар Бели-Сынык, Тоо-Жайлоо ж. б. тоолордун түн. капталдары да райондун аймагына карайт. Климаты континенттик, жайы ысык, кургак; кышы мелүүн суук. Январдын орт. темп-расы өрөөндөрдө -4°С, тоолордо -9°С, июлдуку 25- 29°С, тоолордо 15-20°С. Жылдык жаан-чачыны өрөөндөрдө 150-300 <em>мм,</em> тоолордо 400- 600 <em>мм.</em> Суулары: Ак-Суу (куймалары: ДакатСуу, Сардала, Сумбула), Кара-Суу, Лейлек (куймалары: Өрөм, Жети-Көпүрө, Кожо-Бакырган). Суулары сугатка кеңири пайдаланылат. Негизинен боз, тоолоруна тоо-токой, тоошалбаа топурактары мүнөздүү. Өсүмдүктөрдүн бийиктик алкактуулугу: жарым чөлдүү талаа (700-1500 <em>м),</em> талаа (1500-2700 <em>м),</em> арчаж-асейрек токой (2500-3000 <em>м),</em> субальп талаасы, альп (3000-3500 <em>м)</em> өсүмдүктө-рү өсөт. 3500 <em>м</em> бийиктиктен жогору гляциалдык-нивалдык алкак жатат.</p><p>Райондо облустун калкынын 27,3%и жашайт (2009). Орт. жыштыгы 1 клг<sup>2</sup>ге 22,4 киши. Төрөлүүнүн деңгээли 26,2%о, өлүм-житим - 5,2%о, табигый өсүш - 2,3%о (2009). Калкынын 67,4%и кыргыздар, 26,1%и өзбектер,_6,1%итажиктер, 0,4% и башка улуттар. Калкынын эмгек жашына чейинкилери 44,7% , эмгек жашындагылары 48,4%, эмгек жашынан өткөндөрү 6,9%. Райондун экономикасынын негизин а. ч. түзөт.</p><p>А. ч-нын негизги тармагы - дан эгиндерин өстүрүү ж-а кой чарбасы. Жалпы жер фондусу 466,1 миң <em>га</em> (2009-ж.), а. и. а. ч-га жарактуу жери 253,0 миң <em>га</em> (жеринин 54,3%и). Айдоо аянты 34,2 миң <em>га</em> (анын 9,7 миң гасы сугат жер), 3,4 миң гасы көп жылдык өсумдүктөр эгилет, 6,6 миң гасы чабынды, 207,6 миң гасы жайыт (2009). Дан эгиндери 17,0 миң гага а. и. буудай (7,9 мин. <em>га),</em> май берүүчү өсүмдүктөр (0,5), картөшкө (0,7), жашылча (0,8) ж. б. өстүрүлөт. Багбанчылык (3,4 миң <em>га)</em> ж-а жүзүмчүлүк өнүккөн. 2010-ж. райондо 33,7 миң бодо мал (а. и. саан уй 18,5 миң), 170,0 миң кой-эчки (облустагы кой-эчкинин 38,5% и), 3,2 миң жылкы, 60,8 миң үй куштары асыралган. Облуста өндүрүлгөн дандын 31,0% ин, картөшкөнүн 31,3% ин, жашылчанын 35,0% ин, жүзүмдун 22,1%ин, эттин 34,4%ин, сүттун 35,3%ин, жүндүн 38,3% ин берет (2009). Облуста өндурүлгөн ө. ж. продукциясынын 13,2% ин чыгарат (2009). Өнөр жайдын негизин тамак-аш ө. ж. түзөт. Ири ишканалары: «Бохус-Юг», АРБЭТ и К кичи ишканалары (шарап чыгарат), «Лейлек курулуш» кыш чыгаруучу з-ду, «Ынтымак» АК (кийим тигүу цехи) ж. б. Райондун чегиндеги автомобиль жолунун жалпы уз. 405 <em>км,</em> а. и. 123 <em>кмл</em> эл аралык, 65 <em>кмл</em> мамл., 217 <em>кмл</em> жерг. мааниде. Аймагынан Ош - Исфана, Исфана - Ош - Бишкек автомобиль жолдору өтөт. </p><p> -ж. автомобиль транспорту м-н 274,7 миң <em>т </em>жүк, 73,4 млн <em>км</em> жүргүнчү ташылган.</p><p>Райондо жалпы билим берүүчү 56 (а. и. 2 муз.) мектеп, гимназия, 20 мектепке чейинки мекеме, кесиптик-тех. орто окуу жайы, № 48 лицей, балдардын ден соолугун чыңдоочу борбор, 27 айылдык китепкана, 19 мад-т үйү, 4 музей, о. эле клубдар, маданий эс алуу жайы ж-а парк бар. Райондук бир, аймактык 5 оорукана, 23 ФАП, 27 үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу ж. б. мед. мекемелер иштейт (2009).</p><p><em>А. Муралиева, Б. Амираева. </em></p></div></td></tr>
</table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%9B%D0%95%D0%9A_%D0%A0%D0%90%D0%99%D0%9E%D0%9D%D0%A3&diff=82675&oldid=prevvol5_>KadyrM, 16:33, 27 Август (Баш оона) 2026 карата2026-08-27T16:33:08Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">16:33, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛЕЙЛЕК РАЙОНУ - </strong>Баткен обл-ндагы адм. район. 1928-ж. уюшулган. Баткен обл-нун батыш бөлүгүндө жайгашып, түн.-батышынан </p><p>ж-а түштүгүнөн Тажикстан (мында чек[[File:ЛЕЙЛЕК_РАЙОНУ_1.png|thumb]] арасынын уз. 297 <em>км),</em> чыгышынан Баткен р-ну м-н чектешет. Респнын борбору Бишкектен 1135 <em>км,</em> Пролетарск (Тажикстан) т. ж. бекетинен 55 <em>км,</em> облустун борбору Баткен ш-нан 135 <em>км</em> алыстыкта. Аянты 4,7 миң <em>км<sup>2</sup></em> (Баткен обл-нун аймагынын 27,4%ин түзөт). Калкы 117,0 миң (2010). Райондо 2 шаар (Исфана, Сүлүктү), 9 айыл өкмөтү, 48 кыштак бар. Борбору - Исфана ш.</p><p>Райондун аймагы Фергана ойдуңунун бир аз бөлүгүн (мында Кырг-ндын деңиз деңг. эң жапыз жери жайгашкан, 401 ж) ж-а аны түштүккө карай улап жаткан адырлар м-н бийик этек тоолор тилкесин (алардын аралыгында Маргун, Даргун, Мадыген, Исфана ж. б. чакан өрөөндөр жайгашкан) ээлейт. 0. эле <em>Туркстан кырка тоосунун</em> түн. капталы (эң бийик жери 5390 <em>м,</em> Сабах чокусу), андагы өрөөн, капчыгайлар Бели-Сынык, Тоо-Жайлоо ж. б. тоолордун түн. капталдары да райондун аймагына карайт. Климаты континенттик, жайы ысык, кургак; кышы мелүүн суук. Январдын орт. темп-расы өрөөндөрдө -4°С, тоолордо -9°С, июлдуку 25- 29°С, тоолордо 15-20°С. Жылдык жаан-чачыны өрөөндөрдө 150-300 <em>мм,</em> тоолордо 400- 600 <em>мм.</em> Суулары: Ак-Суу (куймалары: ДакатСуу, Сардала, Сумбула), Кара-Суу, Лейлек (куймалары: Өрөм, Жети-Көпүрө, Кожо-Бакырган). Суулары сугатка кеңири пайдаланылат. Негизинен боз, тоолоруна тоо-токой, тоошалбаа топурактары мүнөздүү. Өсүмдүктөрдүн бийиктик алкактуулугу: жарым чөлдүү талаа (700-1500 <em>м),</em> талаа (1500-2700 <em>м),</em> арчаж-асейрек токой (2500-3000 <em>м),</em> субальп талаасы, альп (3000-3500 <em>м)</em> өсүмдүктө-рү өсөт. 3500 <em>м</em> бийиктиктен жогору гляциалдык-нивалдык алкак жатат.</p><p>Райондо облустун калкынын 27,3%и жашайт (2009). Орт. жыштыгы 1 клг<sup>2</sup>ге 22,4 киши. Төрөлүүнүн деңгээли 26,2%о, өлүм-житим - 5,2%о, табигый өсүш - 2,3%о (2009). Калкынын 67,4%и кыргыздар, 26,1%и өзбектер,_6,1%итажиктер, 0,4% и башка улуттар. Калкынын эмгек жашына чейинкилери 44,7% , эмгек жашындагылары 48,4%, эмгек жашынан өткөндөрү 6,9%. Райондун экономикасынын негизин а. ч. түзөт.</p><p>А. ч-нын негизги тармагы - дан эгиндерин өстүрүү ж-а кой чарбасы. Жалпы жер фондусу 466,1 миң <em>га</em> (2009-ж.), а. и. а. ч-га жарактуу жери 253,0 миң <em>га</em> (жеринин 54,3%и). Айдоо аянты 34,2 миң <em>га</em> (анын 9,7 миң гасы сугат жер), 3,4 миң гасы көп жылдык өсумдүктөр эгилет, 6,6 миң гасы чабынды, 207,6 миң гасы жайыт (2009). Дан эгиндери 17,0 миң гага а. и. буудай (7,9 мин. <em>га),</em> май берүүчү өсүмдүктөр (0,5), картөшкө (0,7), жашылча (0,8) ж. б. өстүрүлөт. Багбанчылык (3,4 миң <em>га)</em> ж-а жүзүмчүлүк өнүккөн. 2010-ж. райондо 33,7 миң бодо мал (а. и. саан уй 18,5 миң), 170,0 миң кой-эчки (облустагы кой-эчкинин 38,5% и), 3,2 миң жылкы, 60,8 миң үй куштары асыралган. Облуста өндүрүлгөн дандын 31,0% ин, картөшкөнүн 31,3% ин, жашылчанын 35,0% ин, жүзүмдун 22,1%ин, эттин 34,4%ин, сүттун 35,3%ин, жүндүн 38,3% ин берет (2009). Облуста өндурүлгөн ө. ж. продукциясынын 13,2% ин чыгарат (2009). Өнөр жайдын негизин тамак-аш ө. ж. түзөт. Ири ишканалары: «Бохус-Юг», АРБЭТ и К кичи ишканалары (шарап чыгарат), «Лейлек курулуш» кыш чыгаруучу з-ду, «Ынтымак» АК (кийим тигүу цехи) ж. б. Райондун чегиндеги автомобиль жолунун жалпы уз. 405 <em>км,</em> а. и. 123 <em>кмл</em> эл аралык, 65 <em>кмл</em> мамл., 217 <em>кмл</em> жерг. мааниде. Аймагынан Ош - Исфана, Исфана - Ош - Бишкек автомобиль жолдору өтөт. </p><p> -ж. автомобиль транспорту м-н 274,7 миң <em>т </em>жүк, 73,4 млн <em>км</em> жүргүнчү ташылган.</p><p>Райондо жалпы билим берүүчү 56 (а. и. 2 муз.) мектеп, гимназия, 20 мектепке чейинки мекеме, кесиптик-тех. орто окуу жайы, № 48 лицей, балдардын ден соолугун чыңдоочу борбор, 27 айылдык китепкана, 19 мад-т үйү, 4 музей, о. эле клубдар, маданий эс алуу жайы ж-а парк бар. Райондук бир, аймактык 5 оорукана, 23 ФАП, 27 үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу ж. б. мед. мекемелер иштейт (2009).</p><p><em>А. Муралиева, Б. Амираева. </em></p></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛЕЙЛЕК РАЙОНУ - </strong>Баткен обл-ндагы адм. район. 1928-ж. уюшулган. Баткен обл-нун батыш бөлүгүндө жайгашып, түн.-батышынан </p><p>ж-а түштүгүнөн Тажикстан (мында чек[[File:ЛЕЙЛЕК_РАЙОНУ_1.png|thumb]] арасынын уз. 297 <em>км),</em> чыгышынан Баткен р-ну м-н чектешет. Респнын борбору Бишкектен 1135 <em>км,</em> Пролетарск (Тажикстан) т. ж. бекетинен 55 <em>км,</em> облустун борбору Баткен ш-нан 135 <em>км</em> алыстыкта. Аянты 4,7 миң <em>км<sup>2</sup></em> (Баткен обл-нун аймагынын 27,4%ин түзөт). Калкы 117,0 миң (2010). Райондо 2 шаар (Исфана, Сүлүктү), 9 айыл өкмөтү, 48 кыштак бар. Борбору - Исфана ш.</p><p>Райондун аймагы Фергана ойдуңунун бир аз бөлүгүн (мында Кырг-ндын деңиз деңг. эң жапыз жери жайгашкан, 401 ж) ж-а аны түштүккө карай улап жаткан адырлар м-н бийик этек тоолор тилкесин (алардын аралыгында Маргун, Даргун, Мадыген, Исфана ж. б. чакан өрөөндөр жайгашкан) ээлейт. 0. эле <em>Туркстан кырка тоосунун</em> түн. капталы (эң бийик жери 5390 <em>м,</em> Сабах чокусу), андагы өрөөн, капчыгайлар Бели-Сынык, Тоо-Жайлоо ж. б. тоолордун түн. капталдары да райондун аймагына карайт. Климаты континенттик, жайы ысык, кургак; кышы мелүүн суук. Январдын орт. темп-расы өрөөндөрдө -4°С, тоолордо -9°С, июлдуку 25- 29°С, тоолордо 15-20°С. Жылдык жаан-чачыны өрөөндөрдө 150-300 <em>мм,</em> тоолордо 400- 600 <em>мм.</em> Суулары: Ак-Суу (куймалары: ДакатСуу, Сардала, Сумбула), Кара-Суу, Лейлек (куймалары: Өрөм, Жети-Көпүрө, Кожо-Бакырган). Суулары сугатка кеңири пайдаланылат. Негизинен боз, тоолоруна тоо-токой, тоошалбаа топурактары мүнөздүү. Өсүмдүктөрдүн бийиктик алкактуулугу: жарым чөлдүү талаа (700-1500 <em>м),</em> талаа (1500-2700 <em>м),</em> арчаж-асейрек токой (2500-3000 <em>м),</em> субальп талаасы, альп (3000-3500 <em>м)</em> өсүмдүктө-рү өсөт. 3500 <em>м</em> бийиктиктен жогору гляциалдык-нивалдык алкак жатат.</p><p>Райондо облустун калкынын 27,3%и жашайт (2009). Орт. жыштыгы 1 клг<sup>2</sup>ге 22,4 киши. Төрөлүүнүн деңгээли 26,2%о, өлүм-житим - 5,2%о, табигый өсүш - 2,3%о (2009). Калкынын 67,4%и кыргыздар, 26,1%и өзбектер,_6,1%итажиктер, 0,4% и башка улуттар. Калкынын эмгек жашына чейинкилери 44,7% , эмгек жашындагылары 48,4%, эмгек жашынан өткөндөрү 6,9%. Райондун экономикасынын негизин а. ч. түзөт.</p><p>А. ч-нын негизги тармагы - дан эгиндерин өстүрүү ж-а кой чарбасы. Жалпы жер фондусу 466,1 миң <em>га</em> (2009-ж.), а. и. а. ч-га жарактуу жери 253,0 миң <em>га</em> (жеринин 54,3%и). Айдоо аянты 34,2 миң <em>га</em> (анын 9,7 миң гасы сугат жер), 3,4 миң гасы көп жылдык өсумдүктөр эгилет, 6,6 миң гасы чабынды, 207,6 миң гасы жайыт (2009). Дан эгиндери 17,0 миң гага а. и. буудай (7,9 мин. <em>га),</em> май берүүчү өсүмдүктөр (0,5), картөшкө (0,7), жашылча (0,8) ж. б. өстүрүлөт. Багбанчылык (3,4 миң <em>га)</em> ж-а жүзүмчүлүк өнүккөн. 2010-ж. райондо 33,7 миң бодо мал (а. и. саан уй 18,5 миң), 170,0 миң кой-эчки (облустагы кой-эчкинин 38,5% и), 3,2 миң жылкы, 60,8 миң үй куштары асыралган. Облуста өндүрүлгөн дандын 31,0% ин, картөшкөнүн 31,3% ин, жашылчанын 35,0% ин, жүзүмдун 22,1%ин, эттин 34,4%ин, сүттун 35,3%ин, жүндүн 38,3% ин берет (2009). Облуста өндурүлгөн ө. ж. продукциясынын 13,2% ин чыгарат (2009). Өнөр жайдын негизин тамак-аш ө. ж. түзөт. Ири ишканалары: «Бохус-Юг», АРБЭТ и К кичи ишканалары (шарап чыгарат), «Лейлек курулуш» кыш чыгаруучу з-ду, «Ынтымак» АК (кийим тигүу цехи) ж. б. Райондун чегиндеги автомобиль жолунун жалпы уз. 405 <em>км,</em> а. и. 123 <em>кмл</em> эл аралык, 65 <em>кмл</em> мамл., 217 <em>кмл</em> жерг. мааниде. Аймагынан Ош - Исфана, Исфана - Ош - Бишкек автомобиль жолдору өтөт. </p><p> -ж. автомобиль транспорту м-н 274,7 миң <em>т </em>жүк, 73,4 млн <em>км</em> жүргүнчү ташылган.</p><p>Райондо жалпы билим берүүчү 56 (а. и. 2 муз.) мектеп, гимназия, 20 мектепке чейинки мекеме, кесиптик-тех. орто окуу жайы, № 48 лицей, балдардын ден соолугун чыңдоочу борбор, 27 айылдык китепкана, 19 мад-т үйү, 4 музей, о. эле клубдар, маданий эс алуу жайы ж-а парк бар. Райондук бир, аймактык 5 оорукана, 23 ФАП, 27 үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу ж. б. мед. мекемелер иштейт (2009).</p><p><em>А. Муралиева, Б. Амираева. </em></p><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Категория:5-том,_2-50_бб]] </ins></div></td></tr>
</table>vol5_>KadyrMhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%9B%D0%95%D0%9A_%D0%A0%D0%90%D0%99%D0%9E%D0%9D%D0%A3&diff=82246&oldid=prevvol5_>KadyrM, 16:33, 27 Август (Баш оона) 2026 карата2026-08-27T16:33:08Z<p></p>
<p><b>Жаңы барак</b></p><div><p><strong data-text-type="type_1_article_title">ЛЕЙЛЕК РАЙОНУ - </strong>Баткен обл-ндагы адм. район. 1928-ж. уюшулган. Баткен обл-нун батыш бөлүгүндө жайгашып, түн.-батышынан </p><p>ж-а түштүгүнөн Тажикстан (мында чек[[File:ЛЕЙЛЕК_РАЙОНУ_1.png|thumb]] арасынын уз. 297 <em>км),</em> чыгышынан Баткен р-ну м-н чектешет. Респнын борбору Бишкектен 1135 <em>км,</em> Пролетарск (Тажикстан) т. ж. бекетинен 55 <em>км,</em> облустун борбору Баткен ш-нан 135 <em>км</em> алыстыкта. Аянты 4,7 миң <em>км<sup>2</sup></em> (Баткен обл-нун аймагынын 27,4%ин түзөт). Калкы 117,0 миң (2010). Райондо 2 шаар (Исфана, Сүлүктү), 9 айыл өкмөтү, 48 кыштак бар. Борбору - Исфана ш.</p><p>Райондун аймагы Фергана ойдуңунун бир аз бөлүгүн (мында Кырг-ндын деңиз деңг. эң жапыз жери жайгашкан, 401 ж) ж-а аны түштүккө карай улап жаткан адырлар м-н бийик этек тоолор тилкесин (алардын аралыгында Маргун, Даргун, Мадыген, Исфана ж. б. чакан өрөөндөр жайгашкан) ээлейт. 0. эле <em>Туркстан кырка тоосунун</em> түн. капталы (эң бийик жери 5390 <em>м,</em> Сабах чокусу), андагы өрөөн, капчыгайлар Бели-Сынык, Тоо-Жайлоо ж. б. тоолордун түн. капталдары да райондун аймагына карайт. Климаты континенттик, жайы ысык, кургак; кышы мелүүн суук. Январдын орт. темп-расы өрөөндөрдө -4°С, тоолордо -9°С, июлдуку 25- 29°С, тоолордо 15-20°С. Жылдык жаан-чачыны өрөөндөрдө 150-300 <em>мм,</em> тоолордо 400- 600 <em>мм.</em> Суулары: Ак-Суу (куймалары: ДакатСуу, Сардала, Сумбула), Кара-Суу, Лейлек (куймалары: Өрөм, Жети-Көпүрө, Кожо-Бакырган). Суулары сугатка кеңири пайдаланылат. Негизинен боз, тоолоруна тоо-токой, тоошалбаа топурактары мүнөздүү. Өсүмдүктөрдүн бийиктик алкактуулугу: жарым чөлдүү талаа (700-1500 <em>м),</em> талаа (1500-2700 <em>м),</em> арчаж-асейрек токой (2500-3000 <em>м),</em> субальп талаасы, альп (3000-3500 <em>м)</em> өсүмдүктө-рү өсөт. 3500 <em>м</em> бийиктиктен жогору гляциалдык-нивалдык алкак жатат.</p><p>Райондо облустун калкынын 27,3%и жашайт (2009). Орт. жыштыгы 1 клг<sup>2</sup>ге 22,4 киши. Төрөлүүнүн деңгээли 26,2%о, өлүм-житим - 5,2%о, табигый өсүш - 2,3%о (2009). Калкынын 67,4%и кыргыздар, 26,1%и өзбектер,_6,1%итажиктер, 0,4% и башка улуттар. Калкынын эмгек жашына чейинкилери 44,7% , эмгек жашындагылары 48,4%, эмгек жашынан өткөндөрү 6,9%. Райондун экономикасынын негизин а. ч. түзөт.</p><p>А. ч-нын негизги тармагы - дан эгиндерин өстүрүү ж-а кой чарбасы. Жалпы жер фондусу 466,1 миң <em>га</em> (2009-ж.), а. и. а. ч-га жарактуу жери 253,0 миң <em>га</em> (жеринин 54,3%и). Айдоо аянты 34,2 миң <em>га</em> (анын 9,7 миң гасы сугат жер), 3,4 миң гасы көп жылдык өсумдүктөр эгилет, 6,6 миң гасы чабынды, 207,6 миң гасы жайыт (2009). Дан эгиндери 17,0 миң гага а. и. буудай (7,9 мин. <em>га),</em> май берүүчү өсүмдүктөр (0,5), картөшкө (0,7), жашылча (0,8) ж. б. өстүрүлөт. Багбанчылык (3,4 миң <em>га)</em> ж-а жүзүмчүлүк өнүккөн. 2010-ж. райондо 33,7 миң бодо мал (а. и. саан уй 18,5 миң), 170,0 миң кой-эчки (облустагы кой-эчкинин 38,5% и), 3,2 миң жылкы, 60,8 миң үй куштары асыралган. Облуста өндүрүлгөн дандын 31,0% ин, картөшкөнүн 31,3% ин, жашылчанын 35,0% ин, жүзүмдун 22,1%ин, эттин 34,4%ин, сүттун 35,3%ин, жүндүн 38,3% ин берет (2009). Облуста өндурүлгөн ө. ж. продукциясынын 13,2% ин чыгарат (2009). Өнөр жайдын негизин тамак-аш ө. ж. түзөт. Ири ишканалары: «Бохус-Юг», АРБЭТ и К кичи ишканалары (шарап чыгарат), «Лейлек курулуш» кыш чыгаруучу з-ду, «Ынтымак» АК (кийим тигүу цехи) ж. б. Райондун чегиндеги автомобиль жолунун жалпы уз. 405 <em>км,</em> а. и. 123 <em>кмл</em> эл аралык, 65 <em>кмл</em> мамл., 217 <em>кмл</em> жерг. мааниде. Аймагынан Ош - Исфана, Исфана - Ош - Бишкек автомобиль жолдору өтөт. </p><p> -ж. автомобиль транспорту м-н 274,7 миң <em>т </em>жүк, 73,4 млн <em>км</em> жүргүнчү ташылган.</p><p>Райондо жалпы билим берүүчү 56 (а. и. 2 муз.) мектеп, гимназия, 20 мектепке чейинки мекеме, кесиптик-тех. орто окуу жайы, № 48 лицей, балдардын ден соолугун чыңдоочу борбор, 27 айылдык китепкана, 19 мад-т үйү, 4 музей, о. эле клубдар, маданий эс алуу жайы ж-а парк бар. Райондук бир, аймактык 5 оорукана, 23 ФАП, 27 үй-бүлөлүк дарыгерлер тобу ж. б. мед. мекемелер иштейт (2009).</p><p><em>А. Муралиева, Б. Амираева. </em></p></div>vol5_>KadyrM