<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ky">
	<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6</id>
	<title>ЛЕЙБНИЦ - Түзөтүүлөр тарыхы</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;action=history"/>
	<updated>2026-08-27T17:48:12Z</updated>
	<subtitle>Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.40.0</generator>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=83413&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 17:50, 27 Август (Баш оона) 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=83413&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-27T17:50:08Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;17:50, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=83033&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 17:33, 27 Август (Баш оона) 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=83033&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-27T17:33:08Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;17:33, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=83414&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=83414&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-27T17:16:38Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;17:16, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=83034&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=83034&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-27T17:02:45Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;17:02, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p anomaly-ttl-fixed=&quot;True&quot;&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;ЛЕЙБНИЦ &amp;lt;/strong&amp;gt;Готфрид Вильгельм (1. 7. 1646, Лейпциг - 14. 11. 1716, Ганновер) - немис иде­алист-философу, математик, физик, ойлоп табуучу, юрист, тарыхчы, тилчи. Лейпциг ж-а Йен ун-тинде философияны ж-а юриспруденци­яны, 1672-76-ж. Парижде математика ж-а та­бият таанууну окуп-үйрөнгөн. 1676-жылдан өмү­рүнүн аягына чейин Германияда, адегенде ган­новердик герцогдордун сарай китепканачысы, кийин герцогдордун тарых жазгычы, юстиция­нын жашыруун кеңешчиси болуп иштеген. 1700- жылдан Берлин ил. коомунун алгачкы прези­денти. 1711-12 ж-а 1716-жылдарда Пётр I м-н кезигип, Россияда билим берүүнү ж-а мамл. баш­карууну өнүктүрүүнүн долбоорлорун иштеп чык­кан. Л. мейкиндиктин, убакыттын ж-а кый­мылдын салыштырмалуулугу ж-дөгү окууну өнүктүргөн. Л. энергиянын сакталуу законунун 1-формулировкасы болуп эсептелген «жандуу күчтөрдүн» сакталуу законун ачкан. Физиканын атайын бөлүктөрүндө (серпилгичтик теориясы, термелүүлөр теориясы ж. б.) да Л-тин ачылыш­тарыбар. Математика б-ча эмгектери: «Тегерек­тин квадратка анык катышы тууралуу» (1682), «Максимум жана минимумдардын жаңы мето­ду» (1684) ж. б. Математикага «дифференциал», «дифференциалдык эсептөөлөр», «дифферен­циалдык тендеме», «функция», «өзгөрмө», «ту­руктуу», «координаталар», «абсцисса», «алгеб­ралык ж-а трансценденттик ийри сызыктар», «алгоритм» ж. б. терминдерди киргизген. Л. оп­тикалык приборлорду ж-а гидравликалык ма­шиналардын долбоорлорун түзгөн, интегралдоо­чу алгачкы машинаны ж-а эсептөөчү машина­ны ойлоп тапкан.&amp;lt;/p&amp;gt;&amp;lt;p&amp;gt;Ад.: &amp;lt;em&amp;gt;Погребысский И. Б.&amp;lt;/em&amp;gt; Г. В. Лейбниц. 2-е изд. М., 2004; &amp;lt;em&amp;gt;Фишер К.&amp;lt;/em&amp;gt; История новой философии: Лейбниц. М., 2005.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p anomaly-ttl-fixed=&quot;True&quot;&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;ЛЕЙБНИЦ &amp;lt;/strong&amp;gt;Готфрид Вильгельм (1. 7. 1646, Лейпциг - 14. 11. 1716, Ганновер) - немис иде­алист-философу, математик, физик, ойлоп табуучу, юрист, тарыхчы, тилчи. Лейпциг ж-а Йен ун-тинде философияны ж-а юриспруденци­яны, 1672-76-ж. Парижде математика ж-а та­бият таанууну окуп-үйрөнгөн. 1676-жылдан өмү­рүнүн аягына чейин Германияда, адегенде ган­новердик герцогдордун сарай китепканачысы, кийин герцогдордун тарых жазгычы, юстиция­нын жашыруун кеңешчиси болуп иштеген. 1700- жылдан Берлин ил. коомунун алгачкы прези­денти. 1711-12 ж-а 1716-жылдарда Пётр I м-н кезигип, Россияда билим берүүнү ж-а мамл. баш­карууну өнүктүрүүнүн долбоорлорун иштеп чык­кан. Л. мейкиндиктин, убакыттын ж-а кый­мылдын салыштырмалуулугу ж-дөгү окууну өнүктүргөн. Л. энергиянын сакталуу законунун 1-формулировкасы болуп эсептелген «жандуу күчтөрдүн» сакталуу законун ачкан. Физиканын атайын бөлүктөрүндө (серпилгичтик теориясы, термелүүлөр теориясы ж. б.) да Л-тин ачылыш­тарыбар. Математика б-ча эмгектери: «Тегерек­тин квадратка анык катышы тууралуу» (1682), «Максимум жана минимумдардын жаңы мето­ду» (1684) ж. б. Математикага «дифференциал», «дифференциалдык эсептөөлөр», «дифферен­циалдык тендеме», «функция», «өзгөрмө», «ту­руктуу», «координаталар», «абсцисса», «алгеб­ралык ж-а трансценденттик ийри сызыктар», «алгоритм» ж. б. терминдерди киргизген. Л. оп­тикалык приборлорду ж-а гидравликалык ма­шиналардын долбоорлорун түзгөн, интегралдоо­чу алгачкы машинаны ж-а эсептөөчү машина­ны ойлоп тапкан.&amp;lt;/p&amp;gt;&amp;lt;p&amp;gt;Ад.: &amp;lt;em&amp;gt;Погребысский И. Б.&amp;lt;/em&amp;gt; Г. В. Лейбниц. 2-е изд. М., 2004; &amp;lt;em&amp;gt;Фишер К.&amp;lt;/em&amp;gt; История новой философии: Лейбниц. М., 2005.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Категория:5-том,_2-50_бб]] &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=82658&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=82658&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-27T17:00:12Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;17:00, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=82229&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=82229&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-27T16:53:23Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;16:53, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p anomaly-ttl-fixed=&quot;True&quot;&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;ЛЕЙБНИЦ &amp;lt;/strong&amp;gt;Готфрид Вильгельм (1. 7. 1646, Лейпциг - 14. 11. 1716, Ганновер) - немис иде­алист-философу, математик, физик, ойлоп табуучу, юрист, тарыхчы, тилчи. Лейпциг ж-а Йен ун-тинде философияны ж-а юриспруденци­яны, 1672-76-ж. Парижде математика ж-а та­бият таанууну окуп-үйрөнгөн. 1676-жылдан өмү­рүнүн аягына чейин Германияда, адегенде ган­новердик герцогдордун сарай китепканачысы, кийин герцогдордун тарых жазгычы, юстиция­нын жашыруун кеңешчиси болуп иштеген. 1700- жылдан Берлин ил. коомунун алгачкы прези­денти. 1711-12 ж-а 1716-жылдарда Пётр I м-н кезигип, Россияда билим берүүнү ж-а мамл. баш­карууну өнүктүрүүнүн долбоорлорун иштеп чык­кан. Л. мейкиндиктин, убакыттын ж-а кый­мылдын салыштырмалуулугу ж-дөгү окууну өнүктүргөн. Л. энергиянын сакталуу законунун 1-формулировкасы болуп эсептелген «жандуу күчтөрдүн» сакталуу законун ачкан. Физиканын атайын бөлүктөрүндө (серпилгичтик теориясы, термелүүлөр теориясы ж. б.) да Л-тин ачылыш­тарыбар. Математика б-ча эмгектери: «Тегерек­тин квадратка анык катышы тууралуу» (1682), «Максимум жана минимумдардын жаңы мето­ду» (1684) ж. б. Математикага «дифференциал», «дифференциалдык эсептөөлөр», «дифферен­циалдык тендеме», «функция», «өзгөрмө», «ту­руктуу», «координаталар», «абсцисса», «алгеб­ралык ж-а трансценденттик ийри сызыктар», «алгоритм» ж. б. терминдерди киргизген. Л. оп­тикалык приборлорду ж-а гидравликалык ма­шиналардын долбоорлорун түзгөн, интегралдоо­чу алгачкы машинаны ж-а эсептөөчү машина­ны ойлоп тапкан.&amp;lt;/p&amp;gt;&amp;lt;p&amp;gt;Ад.: &amp;lt;em&amp;gt;Погребысский И. Б.&amp;lt;/em&amp;gt; Г. В. Лейбниц. 2-е изд. М., 2004; &amp;lt;em&amp;gt;Фишер К.&amp;lt;/em&amp;gt; История новой философии: Лейбниц. М., 2005.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Категория:5-том,_2-50_бб]] &lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p anomaly-ttl-fixed=&quot;True&quot;&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;ЛЕЙБНИЦ &amp;lt;/strong&amp;gt;Готфрид Вильгельм (1. 7. 1646, Лейпциг - 14. 11. 1716, Ганновер) - немис иде­алист-философу, математик, физик, ойлоп табуучу, юрист, тарыхчы, тилчи. Лейпциг ж-а Йен ун-тинде философияны ж-а юриспруденци­яны, 1672-76-ж. Парижде математика ж-а та­бият таанууну окуп-үйрөнгөн. 1676-жылдан өмү­рүнүн аягына чейин Германияда, адегенде ган­новердик герцогдордун сарай китепканачысы, кийин герцогдордун тарых жазгычы, юстиция­нын жашыруун кеңешчиси болуп иштеген. 1700- жылдан Берлин ил. коомунун алгачкы прези­денти. 1711-12 ж-а 1716-жылдарда Пётр I м-н кезигип, Россияда билим берүүнү ж-а мамл. баш­карууну өнүктүрүүнүн долбоорлорун иштеп чык­кан. Л. мейкиндиктин, убакыттын ж-а кый­мылдын салыштырмалуулугу ж-дөгү окууну өнүктүргөн. Л. энергиянын сакталуу законунун 1-формулировкасы болуп эсептелген «жандуу күчтөрдүн» сакталуу законун ачкан. Физиканын атайын бөлүктөрүндө (серпилгичтик теориясы, термелүүлөр теориясы ж. б.) да Л-тин ачылыш­тарыбар. Математика б-ча эмгектери: «Тегерек­тин квадратка анык катышы тууралуу» (1682), «Максимум жана минимумдардын жаңы мето­ду» (1684) ж. б. Математикага «дифференциал», «дифференциалдык эсептөөлөр», «дифферен­циалдык тендеме», «функция», «өзгөрмө», «ту­руктуу», «координаталар», «абсцисса», «алгеб­ралык ж-а трансценденттик ийри сызыктар», «алгоритм» ж. б. терминдерди киргизген. Л. оп­тикалык приборлорду ж-а гидравликалык ма­шиналардын долбоорлорун түзгөн, интегралдоо­чу алгачкы машинаны ж-а эсептөөчү машина­ны ойлоп тапкан.&amp;lt;/p&amp;gt;&amp;lt;p&amp;gt;Ад.: &amp;lt;em&amp;gt;Погребысский И. Б.&amp;lt;/em&amp;gt; Г. В. Лейбниц. 2-е изд. М., 2004; &amp;lt;em&amp;gt;Фишер К.&amp;lt;/em&amp;gt; История новой философии: Лейбниц. М., 2005.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=82657&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 16:33, 27 Август (Баш оона) 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=82657&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-27T16:33:08Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;16:33, 27 Август (Баш оона) 2026 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p anomaly-ttl-fixed=&quot;True&quot;&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;ЛЕЙБНИЦ &amp;lt;/strong&amp;gt;Готфрид Вильгельм (1. 7. 1646, Лейпциг - 14. 11. 1716, Ганновер) - немис иде­алист-философу, математик, физик, ойлоп табуучу, юрист, тарыхчы, тилчи. Лейпциг ж-а Йен ун-тинде философияны ж-а юриспруденци­яны, 1672-76-ж. Парижде математика ж-а та­бият таанууну окуп-үйрөнгөн. 1676-жылдан өмү­рүнүн аягына чейин Германияда, адегенде ган­новердик герцогдордун сарай китепканачысы, кийин герцогдордун тарых жазгычы, юстиция­нын жашыруун кеңешчиси болуп иштеген. 1700- жылдан Берлин ил. коомунун алгачкы прези­денти. 1711-12 ж-а 1716-жылдарда Пётр I м-н кезигип, Россияда билим берүүнү ж-а мамл. баш­карууну өнүктүрүүнүн долбоорлорун иштеп чык­кан. Л. мейкиндиктин, убакыттын ж-а кый­мылдын салыштырмалуулугу ж-дөгү окууну өнүктүргөн. Л. энергиянын сакталуу законунун 1-формулировкасы болуп эсептелген «жандуу күчтөрдүн» сакталуу законун ачкан. Физиканын атайын бөлүктөрүндө (серпилгичтик теориясы, термелүүлөр теориясы ж. б.) да Л-тин ачылыш­тарыбар. Математика б-ча эмгектери: «Тегерек­тин квадратка анык катышы тууралуу» (1682), «Максимум жана минимумдардын жаңы мето­ду» (1684) ж. б. Математикага «дифференциал», «дифференциалдык эсептөөлөр», «дифферен­циалдык тендеме», «функция», «өзгөрмө», «ту­руктуу», «координаталар», «абсцисса», «алгеб­ралык ж-а трансценденттик ийри сызыктар», «алгоритм» ж. б. терминдерди киргизген. Л. оп­тикалык приборлорду ж-а гидравликалык ма­шиналардын долбоорлорун түзгөн, интегралдоо­чу алгачкы машинаны ж-а эсептөөчү машина­ны ойлоп тапкан.&amp;lt;/p&amp;gt;&amp;lt;p&amp;gt;Ад.: &amp;lt;em&amp;gt;Погребысский И. Б.&amp;lt;/em&amp;gt; Г. В. Лейбниц. 2-е изд. М., 2004; &amp;lt;em&amp;gt;Фишер К.&amp;lt;/em&amp;gt; История новой философии: Лейбниц. М., 2005.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p anomaly-ttl-fixed=&quot;True&quot;&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&quot;type_1_article_title&quot;&amp;gt;ЛЕЙБНИЦ &amp;lt;/strong&amp;gt;Готфрид Вильгельм (1. 7. 1646, Лейпциг - 14. 11. 1716, Ганновер) - немис иде­алист-философу, математик, физик, ойлоп табуучу, юрист, тарыхчы, тилчи. Лейпциг ж-а Йен ун-тинде философияны ж-а юриспруденци­яны, 1672-76-ж. Парижде математика ж-а та­бият таанууну окуп-үйрөнгөн. 1676-жылдан өмү­рүнүн аягына чейин Германияда, адегенде ган­новердик герцогдордун сарай китепканачысы, кийин герцогдордун тарых жазгычы, юстиция­нын жашыруун кеңешчиси болуп иштеген. 1700- жылдан Берлин ил. коомунун алгачкы прези­денти. 1711-12 ж-а 1716-жылдарда Пётр I м-н кезигип, Россияда билим берүүнү ж-а мамл. баш­карууну өнүктүрүүнүн долбоорлорун иштеп чык­кан. Л. мейкиндиктин, убакыттын ж-а кый­мылдын салыштырмалуулугу ж-дөгү окууну өнүктүргөн. Л. энергиянын сакталуу законунун 1-формулировкасы болуп эсептелген «жандуу күчтөрдүн» сакталуу законун ачкан. Физиканын атайын бөлүктөрүндө (серпилгичтик теориясы, термелүүлөр теориясы ж. б.) да Л-тин ачылыш­тарыбар. Математика б-ча эмгектери: «Тегерек­тин квадратка анык катышы тууралуу» (1682), «Максимум жана минимумдардын жаңы мето­ду» (1684) ж. б. Математикага «дифференциал», «дифференциалдык эсептөөлөр», «дифферен­циалдык тендеме», «функция», «өзгөрмө», «ту­руктуу», «координаталар», «абсцисса», «алгеб­ралык ж-а трансценденттик ийри сызыктар», «алгоритм» ж. б. терминдерди киргизген. Л. оп­тикалык приборлорду ж-а гидравликалык ма­шиналардын долбоорлорун түзгөн, интегралдоо­чу алгачкы машинаны ж-а эсептөөчү машина­ны ойлоп тапкан.&amp;lt;/p&amp;gt;&amp;lt;p&amp;gt;Ад.: &amp;lt;em&amp;gt;Погребысский И. Б.&amp;lt;/em&amp;gt; Г. В. Лейбниц. 2-е изд. М., 2004; &amp;lt;em&amp;gt;Фишер К.&amp;lt;/em&amp;gt; История новой философии: Лейбниц. М., 2005.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Категория:5-том,_2-50_бб]] &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=82228&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol5_&gt;KadyrM, 16:33, 27 Август (Баш оона) 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9B%D0%95%D0%99%D0%91%D0%9D%D0%98%D0%A6&amp;diff=82228&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-08-27T16:33:08Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Жаңы барак&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;p anomaly-ttl-fixed=&amp;quot;True&amp;quot;&amp;gt;&amp;lt;strong data-text-type=&amp;quot;type_1_article_title&amp;quot;&amp;gt;ЛЕЙБНИЦ &amp;lt;/strong&amp;gt;Готфрид Вильгельм (1. 7. 1646, Лейпциг - 14. 11. 1716, Ганновер) - немис иде­алист-философу, математик, физик, ойлоп табуучу, юрист, тарыхчы, тилчи. Лейпциг ж-а Йен ун-тинде философияны ж-а юриспруденци­яны, 1672-76-ж. Парижде математика ж-а та­бият таанууну окуп-үйрөнгөн. 1676-жылдан өмү­рүнүн аягына чейин Германияда, адегенде ган­новердик герцогдордун сарай китепканачысы, кийин герцогдордун тарых жазгычы, юстиция­нын жашыруун кеңешчиси болуп иштеген. 1700- жылдан Берлин ил. коомунун алгачкы прези­денти. 1711-12 ж-а 1716-жылдарда Пётр I м-н кезигип, Россияда билим берүүнү ж-а мамл. баш­карууну өнүктүрүүнүн долбоорлорун иштеп чык­кан. Л. мейкиндиктин, убакыттын ж-а кый­мылдын салыштырмалуулугу ж-дөгү окууну өнүктүргөн. Л. энергиянын сакталуу законунун 1-формулировкасы болуп эсептелген «жандуу күчтөрдүн» сакталуу законун ачкан. Физиканын атайын бөлүктөрүндө (серпилгичтик теориясы, термелүүлөр теориясы ж. б.) да Л-тин ачылыш­тарыбар. Математика б-ча эмгектери: «Тегерек­тин квадратка анык катышы тууралуу» (1682), «Максимум жана минимумдардын жаңы мето­ду» (1684) ж. б. Математикага «дифференциал», «дифференциалдык эсептөөлөр», «дифферен­циалдык тендеме», «функция», «өзгөрмө», «ту­руктуу», «координаталар», «абсцисса», «алгеб­ралык ж-а трансценденттик ийри сызыктар», «алгоритм» ж. б. терминдерди киргизген. Л. оп­тикалык приборлорду ж-а гидравликалык ма­шиналардын долбоорлорун түзгөн, интегралдоо­чу алгачкы машинаны ж-а эсептөөчү машина­ны ойлоп тапкан.&amp;lt;/p&amp;gt;&amp;lt;p&amp;gt;Ад.: &amp;lt;em&amp;gt;Погребысский И. Б.&amp;lt;/em&amp;gt; Г. В. Лейбниц. 2-е изд. М., 2004; &amp;lt;em&amp;gt;Фишер К.&amp;lt;/em&amp;gt; История новой философии: Лейбниц. М., 2005.&amp;lt;/p&amp;gt;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>vol5_&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
</feed>