https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%9A%D0%9E%D0%A1%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%9E%D0%93%D0%98%D0%AFКОСМОЛОГИЯ - Түзөтүүлөр тарыхы2026-06-20T03:15:59ZУикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхыMediaWiki 1.40.0https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%9E%D0%A1%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%9E%D0%93%D0%98%D0%AF&diff=80946&oldid=prevTemirkan, 03:41, 3 Июнь (Кулжа) 2026 карата2026-06-03T03:41:43Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">03:41, 3 Июнь (Кулжа) 2026 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><b type='title'>КОСМОЛО&#769;ГИЯ</b> (<i>космос</i> ж-а ...<i>логия</i>) – бүтүндөй</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><b type='title'>КОСМОЛО&#769;ГИЯ</b> (<i>космос</i> ж-а ...<i>логия</i>) – бүтүндөй Ааламдын түзүлүшү ж-а эволюциясы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жөнүндөгү </ins>илим. Мейкиндик м-н убакыттын <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">геометриялык </ins>түзү&shy;лүшү, Аалам <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>эволюциясы, анын ар кандай объектилеринин (айрыкча галлактикалардын) ж-а алардын топторунун пайда болушу ж-а өсүшү болуп эсептелет. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Космология </ins>эмпирикалык маалы&shy;маттарды галактикадан тышкаркы астрономия&shy;дан алса, анын <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">теориялык </ins>негизи физиканын жалпы закондоруна таянат. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Космологияда </ins>үлгү ыкмасы ж-а эсептөөлөрдү жүргүзүүдө ЭЭМ кеңири колдону&shy;лат. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Космологиянын </ins>корутундулары <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">илимий </ins>ж-а <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">философиялык </ins>чоң мааниге ээ. Ааламдын түзүлүшү тууралуу көп&shy;төгөн жоромол бар. Алардын негизинде Копер&shy;ник теориясы, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">башкача айтканда </ins>бардык планеталар Күндү айланат ж-а алардын өз ара байланышы тар&shy;тылуу (гравитация) деген. Бирок 20-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымда </ins>гана Ааламды бир жалпы ж-а кеңейүүчү өлчөмдө кароо түшүнүгү орун алган. Азыркы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">космологияда </ins>ысык Аалам үлгүсү кеңири тараган. Бул үлгү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">боюнча </ins>Аалам кеңейе баштаган баштапкы мезгилде зат ж-а нурлануу өтө жогорку <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">температурага </ins>ж-а ты&shy;гыздыкка жетет. Кеңейүү акырындык м-н гра&shy;витациялык конденсациянын натыйжасында галактикалардын башталышын, галактикалар&shy;ды, жылдыздарды ж. б. космос телолорун пай&shy;да кылат. Ааламдын чечиле элек маанилүү про&shy;блемалары: сингулярдуулук деп аталган Аалам&shy;дын алгачкы өтө жогорку тыгыздыктагы аба&shy;лы ж-а анын жашоосунун акыркы фазасы (син&shy;гулярдуулук абалга кайра келүүсү).</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ааламдын түзүлүшү ж-а эволюциясы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж-дөгү </del>илим. Мейкиндик м-н убакыттын <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">геом. </del>түзү&shy;лүшү, Аалам<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </del>эволюциясы, анын ар кандай объектилеринин (айрыкча галлактикалардын) ж-а алардын топторунун пайда болушу ж-а</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>өсүшү болуп эсептелет. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К. </del>эмпирикалык маалы&shy;маттарды галактикадан тышкаркы астрономия&shy;дан алса, анын <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">теор. </del>негизи физиканын жалпы закондоруна таянат. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К-да </del>үлгү ыкмасы ж-а эсептөөлөрдү жүргүзүүдө ЭЭМ кеңири колдону&shy;лат. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К-нын </del>корутундулары <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ил. </del>ж-а <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">филос. </del>чоң мааниге ээ. Ааламдын түзүлүшү тууралуу көп&shy;төгөн жоромол бар. Алардын негизинде Копер&shy;ник теориясы, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">б. а. </del>бардык планеталар Күндү айланат ж-а алардын өз ара байланышы тар&shy;тылуу (гравитация) деген. Бирок 20-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-да </del>гана Ааламды бир жалпы ж-а кеңейүүчү өлчөмдө кароо түшүнүгү орун алган. Азыркы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">К-да </del>ысык Аалам үлгүсү кеңири тараган. Бул үлгү <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">б-ча </del>Аалам кеңейе баштаган баштапкы мезгилде зат ж-а нурлануу өтө жогорку <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">темп-рага </del>ж-а ты&shy;гыздыкка жетет. Кеңейүү акырындык м-н гра&shy;витациялык конденсациянын натыйжасында галактикалардын башталышын, галактикалар&shy;ды, жылдыздарды ж. б. космос телолорун пай&shy;да кылат. Ааламдын чечиле элек маанилүү про&shy;блемалары: сингулярдуулук деп аталган Аалам&shy;дын алгачкы өтө жогорку тыгыздыктагы аба&shy;лы ж-а анын жашоосунун акыркы фазасы (син&shy;гулярдуулук абалга кайра келүүсү).</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:4-том,_453-496_бб]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:4-том,_453-496_бб]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>Temirkanhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%9E%D0%A1%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%9E%D0%93%D0%98%D0%AF&diff=41303&oldid=prevKadyrm: 1 версия2025-12-29T07:02:31Z<p>1 версия</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="ky">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">07:02, 29 Декабрь (Бештин айы) 2025 -деги абалы</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div>
</td></tr></table>Kadyrmhttps://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%9E%D0%A1%D0%9C%D0%9E%D0%9B%D0%9E%D0%93%D0%98%D0%AF&diff=41302&oldid=prevvol4>KadyrM, 01:00, 29 Декабрь (Бештин айы) 2025 карата2025-12-29T01:00:24Z<p></p>
<p><b>Жаңы барак</b></p><div><b type='title'>КОСМОЛО&#769;ГИЯ</b> (<i>космос</i> ж-а ...<i>логия</i>) – бүтүндөй<br />
Ааламдын түзүлүшү ж-а эволюциясы ж-дөгү илим. Мейкиндик м-н убакыттын геом. түзү&shy;лүшү, Аалам. эволюциясы, анын ар кандай объектилеринин (айрыкча галлактикалардын) ж-а алардын топторунун пайда болушу ж-а<br />
өсүшү болуп эсептелет. К. эмпирикалык маалы&shy;маттарды галактикадан тышкаркы астрономия&shy;дан алса, анын теор. негизи физиканын жалпы закондоруна таянат. К-да үлгү ыкмасы ж-а эсептөөлөрдү жүргүзүүдө ЭЭМ кеңири колдону&shy;лат. К-нын корутундулары ил. ж-а филос. чоң мааниге ээ. Ааламдын түзүлүшү тууралуу көп&shy;төгөн жоромол бар. Алардын негизинде Копер&shy;ник теориясы, б. а. бардык планеталар Күндү айланат ж-а алардын өз ара байланышы тар&shy;тылуу (гравитация) деген. Бирок 20-к-да гана Ааламды бир жалпы ж-а кеңейүүчү өлчөмдө кароо түшүнүгү орун алган. Азыркы К-да ысык Аалам үлгүсү кеңири тараган. Бул үлгү б-ча Аалам кеңейе баштаган баштапкы мезгилде зат ж-а нурлануу өтө жогорку темп-рага ж-а ты&shy;гыздыкка жетет. Кеңейүү акырындык м-н гра&shy;витациялык конденсациянын натыйжасында галактикалардын башталышын, галактикалар&shy;ды, жылдыздарды ж. б. космос телолорун пай&shy;да кылат. Ааламдын чечиле элек маанилүү про&shy;блемалары: сингулярдуулук деп аталган Аалам&shy;дын алгачкы өтө жогорку тыгыздыктагы аба&shy;лы ж-а анын жашоосунун акыркы фазасы (син&shy;гулярдуулук абалга кайра келүүсү).<br />
[[Категория:4-том,_453-496_бб]]<br />
</div>vol4>KadyrM