<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ky">
	<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9A%D0%95%D0%9F%D0%A2%D3%A8%D3%A8%D0%A0</id>
	<title>КЕПТӨӨР - Түзөтүүлөр тарыхы</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%9A%D0%95%D0%9F%D0%A2%D3%A8%D3%A8%D0%A0"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%95%D0%9F%D0%A2%D3%A8%D3%A8%D0%A0&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-03T19:41:50Z</updated>
	<subtitle>Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.40.0</generator>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%95%D0%9F%D0%A2%D3%A8%D3%A8%D0%A0&amp;diff=39608&amp;oldid=prev</id>
		<title>Temirkan, 10:13, 22 Декабрь (Бештин айы) 2025 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%95%D0%9F%D0%A2%D3%A8%D3%A8%D0%A0&amp;diff=39608&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-12-22T10:13:06Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;10:13, 22 Декабрь (Бештин айы) 2025 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;b type=&#039;title&#039;&amp;gt;КЕПТӨӨР&amp;lt;/b&amp;gt; , д и ф т е р и я – көмөкөй ж-а коко&amp;amp;shy;нун былжыр челин сезгендирип, түрдүү орган&amp;amp;shy;дарды жабыркатуучу катуу кармаган жугуштуу оору. Тамакта катуу өңөр пайда болуп, орга&amp;amp;shy;низмдин жалпы уулануусу байкалат. 4–6 жаш&amp;amp;shy;тагы балдар ооруйт. Аны &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;К. &lt;/del&gt;таякчасы козгойт. Козгогуч суукка, кургакчылыкка байымдуу. Оорулуу же бактерия алып жүрүүчү жөтөлгөндө,&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;b type=&#039;title&#039;&amp;gt;КЕПТӨӨР&amp;lt;/b&amp;gt; , д и ф т е р и я – көмөкөй ж-а коко&amp;amp;shy;нун былжыр челин сезгендирип, түрдүү орган&amp;amp;shy;дарды жабыркатуучу катуу кармаган жугуштуу оору. Тамакта катуу өңөр пайда болуп, орга&amp;amp;shy;низмдин жалпы уулануусу байкалат. 4–6 жаш&amp;amp;shy;тагы балдар ооруйт. Аны &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кептөөр &lt;/ins&gt;таякчасы козгойт. Козгогуч суукка, кургакчылыкка байымдуу. Оорулуу же бактерия алып жүрүүчү жөтөлгөндө, чүчкүргөндө, сүйлөгөндө шилекей м-н абага ча&amp;amp;shy;чырап, соо адамга жугат. Кээде тамак-аш, түрдүү буюмдар аркылуу да жугушу мүмкүн. Козгогуч былжыр челге түшкөндө, токсин (уу зат) бөлүп чыгарып, ал эпителийдин некрозун пайда кы&amp;amp;shy;лат да, кан тамырларды жабыркатат ж-а фиб&amp;amp;shy;рин торчосун түзүп, өңөр пайда болот. Токсин канга өтүп, организм жалпы ууланат. Мында көбүнчө нерв ж-а жүрөк-кан тамыр системасы, бөйрөк жабыркайт. Жашыруун мезгили 2–10 күн. Оору козгогучу алкым бездерин, көз, му&amp;amp;shy;рун, кекиртектин, чанда кыздын жыныс &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;мүчөсүнүн &lt;/ins&gt;былжыр челин, ымыркайдын киндигин жабыркатат. Алкым &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кептөөрүндө &lt;/ins&gt;эт ысып, тамак шилекей, тамак-аш жуткурбай ооруйт. Тамак&amp;amp;shy;тагы бездер, жумшак таңдай, таңдайдын кичи&amp;amp;shy;не тилчеси, коко боз, жука өңөр м-н капталат, шишийт. 5–6-күнү дененин жалпы уулануусу башталат. Жүрөктүн кагуусу начарлайт, боор чоңоюп, нерв системасынын иши бузулат, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;температу&lt;/ins&gt;&amp;amp;shy;ра 39°–40°Сге чейин жетет. Оорулуунун жалпы абалы начарлап, тамыр жай согот, өңү бозорот. Жаак алдындагы лимфа түйүндөрү шишип, ичи өтөт. Мурун &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кептөөрүндө &lt;/ins&gt;мурун бүтүп, суу агат. Оору&amp;amp;shy;луунун абалы көп өзгөрбөйт. Кекиртек &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кептү &lt;/ins&gt;көп учурда жаш балдарда кезигет. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Кептөөр &lt;/ins&gt;таякчасынын уусу көпчүлүк органдарга (өпкө, бөйрөк, жүрөк ж-а нервге) таасир этип, оор кабылдоого дуу&amp;amp;shy;шар кылат. Дарылоодо кан сары суусу куюлат. Алдын алууда негизинен &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кептөөргө &lt;/ins&gt;каршы бардык дени соо балдар (5–6 айлыктан 12 жашка че&amp;amp;shy;йин) эмделет. Ооруну эрте аныктап, ооруканага жаткырып, үйгө дезинфекция жасоо да оору&amp;amp;shy;нун таралышын алдын алат.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;чүчкүргөндө, сүйлөгөндө шилекей м-н абага ча&amp;amp;shy;чырап, соо адамга жугат. Кээде тамак-аш, түрдүү буюмдар аркылуу да жугушу мүмкүн. Козгогуч былжыр челге түшкөндө, токсин (уу зат) бөлүп&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;чыгарып, ал эпителийдин некрозун пайда кы&amp;amp;shy;лат да, кан тамырларды жабыркатат ж-а фиб&amp;amp;shy;рин торчосун түзүп, өңөр пайда болот. Токсин канга өтүп, организм жалпы ууланат. Мында көбүнчө нерв ж-а жүрөк-кан тамыр системасы,&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;бөйрөк жабыркайт. Жашыруун мезгили 2–10&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;күн. Оору козгогучу алкым бездерин, көз, му&amp;amp;shy;рун, кекиртектин, чанда кыздын жыныс &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;мү-&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;чөсүнүн &lt;/del&gt;былжыр челин, ымыркайдын киндигин жабыркатат. Алкым &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;К-үндө &lt;/del&gt;эт ысып, тамак шилекей, тамак-аш жуткурбай ооруйт. Тамак&amp;amp;shy;тагы бездер, жумшак таңдай, таңдайдын кичи&amp;amp;shy;не тилчеси, коко боз, жука өңөр м-н капталат,&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;шишийт. 5–6-күнү дененин жалпы уулануусу&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;башталат. Жүрөктүн кагуусу начарлайт, боор&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;чоңоюп, нерв системасынын иши бузулат, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;темп&lt;/del&gt;&amp;amp;shy;ра 39°–40°Сге чейин жетет. Оорулуунун жалпы&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;абалы начарлап, тамыр жай согот, өңү бозорот. Жаак алдындагы лимфа түйүндөрү шишип, ичи&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;өтөт. Мурун &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;К-үндө &lt;/del&gt;мурун бүтүп, суу агат. Оору&amp;amp;shy;луунун абалы көп өзгөрбөйт. Кекиртек &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;К-ү &lt;/del&gt;көп учурда жаш балдарда кезигет. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;К. &lt;/del&gt;таякчасынын уусу көпчүлүк органдарга (өпкө, бөйрөк, жүрөк ж-а нервге) таасир этип, оор кабылдоого дуу&amp;amp;shy;шар кылат. Дарылоодо кан сары суусу куюлат. Алдын алууда негизинен &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;К-гө &lt;/del&gt;каршы бардык&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;дени соо балдар (5–6 айлыктан 12 жашка че&amp;amp;shy;йин) эмделет. Ооруну эрте аныктап, ооруканага жаткырып, үйгө дезинфекция жасоо да оору&amp;amp;shy;нун таралышын алдын алат.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:4-том, 204-256 бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:4-том, 204-256 бб]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Temirkan</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%95%D0%9F%D0%A2%D3%A8%D3%A8%D0%A0&amp;diff=35481&amp;oldid=prev</id>
		<title>Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%95%D0%9F%D0%A2%D3%A8%D3%A8%D0%A0&amp;diff=35481&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-11-10T08:30:03Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;08:30, 10 Ноябрь (Жетинин айы) 2025 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%95%D0%9F%D0%A2%D3%A8%D3%A8%D0%A0&amp;diff=35480&amp;oldid=prev</id>
		<title>vol4&gt;KadyrM, 02:24, 10 Ноябрь (Жетинин айы) 2025 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%9A%D0%95%D0%9F%D0%A2%D3%A8%D3%A8%D0%A0&amp;diff=35480&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-11-10T02:24:58Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Жаңы барак&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;b type=&amp;#039;title&amp;#039;&amp;gt;КЕПТӨӨР&amp;lt;/b&amp;gt; , д и ф т е р и я – көмөкөй ж-а коко&amp;amp;shy;нун былжыр челин сезгендирип, түрдүү орган&amp;amp;shy;дарды жабыркатуучу катуу кармаган жугуштуу оору. Тамакта катуу өңөр пайда болуп, орга&amp;amp;shy;низмдин жалпы уулануусу байкалат. 4–6 жаш&amp;amp;shy;тагы балдар ооруйт. Аны К. таякчасы козгойт. Козгогуч суукка, кургакчылыкка байымдуу. Оорулуу же бактерия алып жүрүүчү жөтөлгөндө,&lt;br /&gt;
чүчкүргөндө, сүйлөгөндө шилекей м-н абага ча&amp;amp;shy;чырап, соо адамга жугат. Кээде тамак-аш, түрдүү буюмдар аркылуу да жугушу мүмкүн. Козгогуч былжыр челге түшкөндө, токсин (уу зат) бөлүп&lt;br /&gt;
чыгарып, ал эпителийдин некрозун пайда кы&amp;amp;shy;лат да, кан тамырларды жабыркатат ж-а фиб&amp;amp;shy;рин торчосун түзүп, өңөр пайда болот. Токсин канга өтүп, организм жалпы ууланат. Мында көбүнчө нерв ж-а жүрөк-кан тамыр системасы,&lt;br /&gt;
бөйрөк жабыркайт. Жашыруун мезгили 2–10&lt;br /&gt;
күн. Оору козгогучу алкым бездерин, көз, му&amp;amp;shy;рун, кекиртектин, чанда кыздын жыныс мү-&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
чөсүнүн былжыр челин, ымыркайдын киндигин жабыркатат. Алкым К-үндө эт ысып, тамак шилекей, тамак-аш жуткурбай ооруйт. Тамак&amp;amp;shy;тагы бездер, жумшак таңдай, таңдайдын кичи&amp;amp;shy;не тилчеси, коко боз, жука өңөр м-н капталат,&lt;br /&gt;
шишийт. 5–6-күнү дененин жалпы уулануусу&lt;br /&gt;
башталат. Жүрөктүн кагуусу начарлайт, боор&lt;br /&gt;
чоңоюп, нерв системасынын иши бузулат, темп&amp;amp;shy;ра 39°–40°Сге чейин жетет. Оорулуунун жалпы&lt;br /&gt;
абалы начарлап, тамыр жай согот, өңү бозорот. Жаак алдындагы лимфа түйүндөрү шишип, ичи&lt;br /&gt;
өтөт. Мурун К-үндө мурун бүтүп, суу агат. Оору&amp;amp;shy;луунун абалы көп өзгөрбөйт. Кекиртек К-ү көп учурда жаш балдарда кезигет. К. таякчасынын уусу көпчүлүк органдарга (өпкө, бөйрөк, жүрөк ж-а нервге) таасир этип, оор кабылдоого дуу&amp;amp;shy;шар кылат. Дарылоодо кан сары суусу куюлат. Алдын алууда негизинен К-гө каршы бардык&lt;br /&gt;
дени соо балдар (5–6 айлыктан 12 жашка че&amp;amp;shy;йин) эмделет. Ооруну эрте аныктап, ооруканага жаткырып, үйгө дезинфекция жасоо да оору&amp;amp;shy;нун таралышын алдын алат.&lt;br /&gt;
[[Категория:4-том, 204-256 бб]]&lt;br /&gt;
&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>vol4&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
</feed>