ИБН ХАУКАЛ - Түзөтүүлөр тарыхы

Турганбаев Элебай, 06:25, 7 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 карата

2025-10-07T06:25:45Z

← Мурунку нускасы		06:25, 7 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	<b type='title'>ИБН ХАУКАЛ</b> , А б у-л К а с ы м ан-Насиби и б н Х а у к а л (туулган, өлгөн жылы белгисиз) – араб тарыхчысы, географ. Саякатчы катары да белгилүү. Ибн Хаукал жөнүндө маалымат өтө аз. Кээ бир маалыматтар боюнча Ибн Хаукал Жогорку Месопотамиянын Насибин шаарында туулган. Ал Азия, Африка, Ев~~ропанын~~ көп жерин кыдырган, бирок Маве~~раннахрда~~ болгону так эмес. Ибн Хаукал өз китебин Истахри Абу Исках сыяктуу «Китаб ал-масалик ва-л-мамалик» («Өлкөлөр менен жолдордун китеби») деп атаганы ~~м-н~~, кээ бир бөлүмдөрүндө «Китаб сурат ал-ард» («Жердин турпаты жөнүндө китеп») деген аталышты колдонгон. Бул китеп биринчи жолу ~~952–67~~-жылдарда аралыгында, экинчи жолу 977-жылы редакцияланган. Түрк уруулары жашаган жер чегинин жалпы абалына кошуп, Орто Азия элдеринин тарыхый географиялык, этнографиялык абалы, жаратылышы тууралуу маанилүү кабар берет. «Мавераннахр» деген бөлүмүндө Бухара, ~~Самаркан~~, Ушрусан, Исфижаб, Шаш, Фергана, Хорезм жерлеринин борбору, шаар-кыштактар да сүрөттөлөт. Китептин акыркы бөлүмүндө азыркы Кыргызстан аймагындагы шаарлар, жолдор, жер байлыктары жөнүндө маалыматтар бар. Ибн Хаукал өз эмгегинде Орто Азия элдери тууралуу кабарларды башка авторлордун эмгегинен (ибн Хордадбек, ал-Жайхани, Кудама ибн-Жафар) тандап алганына карабай, ал китептеги көп маалыматтар башка авторлордо жолукпайт. Мисалы, Ибн Хаукал боюнча хирхиздердин (кыргыз) жери түрк уруулары ~~м-н,~~ тактап айтканда огуздарга чектешкени ал-Истахриде жок. Ибн Хаукалдын эмгеги алгач 1873-жылы француз, кийин 1938-жылы латын тилинде жарык көргөн.		<b type='title'>ИБН ХАУКАЛ</b> , А б у-л К а с ы м ан-Насиби и б н Х а у к а л (туулган, өлгөн жылы белгисиз) – [[араб]] тарыхчысы, географ. Саякатчы катары да белгилүү. Ибн Хаукал жөнүндө маалымат өтө аз. Кээ бир маалыматтар боюнча Ибн Хаукал Жогорку Месопотамиянын Насибин шаарында туулган. Ал [[Азия]], [[Африка]], [[Европа\|Европа]]нын көп жерин кыдырган, бирок [[Мавераннахр\|Мавераннахр]]да болгону так эмес. Ибн Хаукал өз китебин Истахри Абу Исках сыяктуу «Китаб ал-масалик ва-л-мамалик» («Өлкөлөр менен жолдордун китеби») деп атаганы менен, кээ бир бөлүмдөрүндө «Китаб сурат ал-ард» («Жердин турпаты жөнүндө китеп») деген аталышты колдонгон. Бул китеп биринчи жолу 952–967-жылдарда аралыгында, экинчи жолу 977-жылы редакцияланган. [[Түрк уруулары]] жашаган жер чегинин жалпы абалына кошуп, [[Орто Азия]] элдеринин тарыхый географиялык, этнографиялык абалы, жаратылышы тууралуу маанилүү кабар берет. «Мавераннахр» деген бөлүмүндө Бухара, [[Самарканд]], Ушрусан, Исфижаб, Шаш, [[Фергана]], [[Хорезм]] жерлеринин борбору, шаар-кыштактар да сүрөттөлөт. Китептин акыркы бөлүмүндө азыркы [[Кыргызстан]]дын аймагындагы шаарлар, жолдор, жер байлыктары жөнүндө маалыматтар бар. Ибн Хаукал өз эмгегинде Орто Азия элдери тууралуу кабарларды башка авторлордун эмгегинен ([[ибн Хордадбек]], ал-Жайхани, [[Кудама]] ибн-Жафар) тандап алганына карабай, ал китептеги көп маалыматтар башка авторлордо жолукпайт. Мисалы, Ибн Хаукал боюнча хирхиздердин (кыргыз) жери түрк уруулары менен тактап айтканда огуздарга чектешкени ал-Истахриде жок. Ибн Хаукалдын эмгеги алгач 1873-жылы француз, кийин 1938-жылы [[Латын\|латын]] тилинде жарык көргөн.

	Ад.: <i>Крачковский И. Ю.</i> Арабская географическая литература // Изб. соч. Т. IV. М.; Л., 1957; Источниковедение Кыргызстана. Б., 1996; 2-е доп. изд. 2004.		Ад.: <i>Крачковский И. Ю.</i> Арабская географическая литература // Изб. соч. Т. IV. М.; Л., 1957; Источниковедение Кыргызстана. Б., 1996; 2-е доп. изд. 2004.

Турганбаев Элебай, 06:22, 7 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 карата

2025-10-07T06:22:16Z

← Мурунку нускасы		06:22, 7 Октябрь (Тогуздун айы) 2025 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	<b type='title'>ИБН ХАУКАЛ</b> , А б у-л К а с ы м ан-Насиби и б н Х а у к а л (туулган, өлгөн жылы белгисиз) – араб тарыхчысы, географ. Саякатчы катары да белгилүү. Ибн Хаукал жөнүндө маалымат өтө аз. Кээ бир маалыматтар боюнча Ибн Хаукал Жогорку Месопотамиянын Насибин шаарында туулган. Ал Азия, Африка, Европанын көп жерин кыдырган, бирок Мавераннахрда болгону так эмес. Ибн Хаукал өз китебин Истахри Абу Исках сыяктуу «Китаб ал-масалик ва-л-мамалик» («Өлкөлөр менен жолдордун китеби») деп атаганы м-н, кээ бир бөлүмдөрүндө «Китаб сурат ал-ард» («Жердин турпаты жөнүндө китеп») деген аталышты колдонгон. Бул китеп биринчи жолу 952–67-жылдарда аралыгында, экинчи жолу 977-жылы редакцияланган. Түрк уруулары жашаган жер чегинин жалпы абалына кошуп, Орто Азия элдеринин тарыхый географиялык, этнографиялык абалы, жаратылышы тууралуу маанилүү кабар берет. «Мавераннахр» деген бөлүмүндө Бухара, Самаркан, Ушрусан, Исфижаб, Шаш, Фергана, Хорезм жерлеринин борбору, шаар-кыштактар да сүрөттөлөт. Китептин акыркы бөлүмүндө азыркы Кыргызстан аймагындагы шаарлар, жолдор, жер байлыктары жөнүндө маалыматтар бар. Ибн Хаукал өз эмгегинде Орто Азия элдери тууралуу кабарларды башка авторлордун эмгегинен (ибн Хордадбек, ал-Жайхани, Кудама ибн-Жафар) тандап алганына карабай, ал китептеги көп маалыматтар башка авторлордо жолукпайт. Мисалы, Ибн Хаукал боюнча хирхиздердин (кыргыз) жери түрк уруулары м-н, тактап айтканда огуздарга чектешкени ал-Истахриде жок. Ибн Хаукалдын эмгеги алгач 1873-жылы француз, кийин 1938-жылы латын тилинде жарык көргөн.		<b type='title'>ИБН ХАУКАЛ</b> , А б у-л К а с ы м ан-Насиби и б н Х а у к а л (туулган, өлгөн жылы белгисиз) – араб тарыхчысы, географ. Саякатчы катары да белгилүү. Ибн Хаукал жөнүндө маалымат өтө аз. Кээ бир маалыматтар боюнча Ибн Хаукал Жогорку Месопотамиянын Насибин шаарында туулган. Ал Азия, Африка, Европанын көп жерин кыдырган, бирок Мавераннахрда болгону так эмес. Ибн Хаукал өз китебин Истахри Абу Исках сыяктуу «Китаб ал-масалик ва-л-мамалик» («Өлкөлөр менен жолдордун китеби») деп атаганы м-н, кээ бир бөлүмдөрүндө «Китаб сурат ал-ард» («Жердин турпаты жөнүндө китеп») деген аталышты колдонгон. Бул китеп биринчи жолу 952–67-жылдарда аралыгында, экинчи жолу 977-жылы редакцияланган. Түрк уруулары жашаган жер чегинин жалпы абалына кошуп, Орто Азия элдеринин тарыхый географиялык, этнографиялык абалы, жаратылышы тууралуу маанилүү кабар берет. «Мавераннахр» деген бөлүмүндө Бухара, Самаркан, Ушрусан, Исфижаб, Шаш, Фергана, Хорезм жерлеринин борбору, шаар-кыштактар да сүрөттөлөт. Китептин акыркы бөлүмүндө азыркы Кыргызстан аймагындагы шаарлар, жолдор, жер байлыктары жөнүндө маалыматтар бар. Ибн Хаукал өз эмгегинде Орто Азия элдери тууралуу кабарларды башка авторлордун эмгегинен (ибн Хордадбек, ал-Жайхани, Кудама ибн-Жафар) тандап алганына карабай, ал китептеги көп маалыматтар башка авторлордо жолукпайт. Мисалы, Ибн Хаукал боюнча хирхиздердин (кыргыз) жери түрк уруулары м-н, тактап айтканда огуздарга чектешкени ал-Истахриде жок. Ибн Хаукалдын эмгеги алгач 1873-жылы француз, кийин 1938-жылы латын тилинде жарык көргөн.

			Ад.: <i>Крачковский И. Ю.</i> Арабская географическая литература // Изб. соч. Т. IV. М.; Л., 1957; Источниковедение Кыргызстана. Б., 1996; 2-е доп. изд. 2004.



	Ад.: <i>Крачковский И. Ю.</i> Арабская географическая литература // Изб. соч. Т. IV. М.; Л., 1957; Источниковедение Кыргызстана. Б., 1996; 2-е доп. изд. 2004.

Temirkan, 10:22, 11 Август (Баш оона) 2025 карата

2025-08-11T10:22:20Z

← Мурунку нускасы		10:22, 11 Август (Баш оона) 2025 -деги абалы
1 сап:		1 сап:
	<b type='title'>ИБН ХАУКАЛ</b> , А б у-л К а с ы м ан-Насиби и б н Х а у к а л (туулган, ~~ө. ж. б.~~) – араб		<b type='title'>ИБН ХАУКАЛ</b> , А б у-л К а с ы м ан-Насиби и б н Х а у к а л (туулган, өлгөн жылы белгисиз) – араб тарыхчысы, географ. Саякатчы катары да белгилүү. Ибн Хаукал жөнүндө маалымат өтө аз. Кээ бир маалыматтар боюнча Ибн Хаукал Жогорку Месопотамиянын Насибин шаарында туулган. Ал Азия, Африка, Европанын көп жерин кыдырган, бирок Мавераннахрда болгону так эмес. Ибн Хаукал өз китебин Истахри Абу Исках сыяктуу «Китаб ал-масалик ва-л-мамалик» («Өлкөлөр менен жолдордун китеби») деп атаганы м-н, кээ бир бөлүмдөрүндө «Китаб сурат ал-ард» («Жердин турпаты жөнүндө китеп») деген аталышты колдонгон. Бул китеп биринчи жолу 952–67-жылдарда аралыгында, экинчи жолу 977-жылы редакцияланган. Түрк уруулары жашаган жер чегинин жалпы абалына кошуп, Орто Азия элдеринин тарыхый географиялык, этнографиялык абалы, жаратылышы тууралуу маанилүү кабар берет. «Мавераннахр» деген бөлүмүндө Бухара, Самаркан, Ушрусан, Исфижаб, Шаш, Фергана, Хорезм жерлеринин борбору, шаар-кыштактар да сүрөттөлөт. Китептин акыркы бөлүмүндө азыркы Кыргызстан аймагындагы шаарлар, жолдор, жер байлыктары жөнүндө маалыматтар бар. Ибн Хаукал өз эмгегинде Орто Азия элдери тууралуу кабарларды башка авторлордун эмгегинен (ибн Хордадбек, ал-Жайхани, Кудама ибн-Жафар) тандап алганына карабай, ал китептеги көп маалыматтар башка авторлордо жолукпайт. Мисалы, Ибн Хаукал боюнча хирхиздердин (кыргыз) жери түрк уруулары м-н, тактап айтканда огуздарга чектешкени ал-Истахриде жок. Ибн Хаукалдын эмгеги алгач 1873-жылы француз, кийин 1938-жылы латын тилинде жарык көргөн.
	тарыхчысы, географ. Саякатчы катары да белгилүү. ~~И. Х. ж-дө~~ маалымат өтө аз. Кээ бир маалыматтар ~~б-ча И. Х.~~ Жогорку Месопотамиянын Насибин ~~ш-нда~~ туулган. Ал Азия, Африка, Европанын көп жерин кыдырган, бирок Мавераннахрда болгону так эмес. ~~И. Х.~~ өз китебин Истахри Абу Исках сыяктуу «Китаб ал-масалик ва-л-мамалик» («Өлкөлөр менен жолдордун китеби») деп атаганы м-н, кээ бир бөлүмдөрүндө «Китаб сурат ал-ард» («Жердин турпаты жөнүндө китеп») деген аталышты колдонгон. Бул китеп биринчи жолу 952–67-ж. аралыгында, экинчи жолу 977-ж. редакцияланган. Түрк уруулары жашаган жер чегинин жалпы абалына кошуп, О. Азия элдеринин тарыхый~~геогр.~~, ~~этногр.~~ абалы, жаратылышы тууралуу маанилүү кабар берет. «Мавераннахр» деген бөлүмүндө Бухара, Самаркан, Ушрусан, Исфижаб, Шаш, Фергана, Хорезм жерлеринин борбору, шаар-кыштактар да сүрөттөлөт. Китептин акыркы бөлүмүндө азыркы ~~Кырг-н~~ аймагындагы шаарлар, жолдор, жер байлыктары ~~ж-дө~~ маалыматтар бар. ~~И. Х.~~ өз эмгегинде О. Азия элдери тууралуу кабарларды башка авторлордун эмгегинен (ибн Хордадбек, ал-Жайхани, Кудама ибн-Жафар) тандап алганына карабай, ал китептеги көп маалыматтар башка авторлордо жолукпайт. ~~Мис.~~, ~~И. Х. б-ча~~ хирхиздердин (кыргыз) жери түрк уруулары м-н, ~~т. а.~~ огуздарга
	чектешкени ал-Истахриде жок. ~~И. Х-дын~~ эмгеги алгач 1873-ж. француз, кийин 1938-ж. латын тилинде жарык көргөн.


10 сап:		10 сап:
	<p align='right'><i type='author'>Т. Жуманалиев.</i></p>		<p align='right'><i type='author'>Т. Жуманалиев.</i></p>
	[[Категория:3-том, 449-543 бб]]		[[Категория:3-том, 449-543 бб]]

Kadyrm: 1 версия

2025-05-06T16:48:25Z

1 версия

← Мурунку нускасы	16:48, 6 Май (Бугу) 2025 -деги абалы
(Айырма жок)

vol3>KadyrM, 10:36, 6 Май (Бугу) 2025 карата

2025-05-06T10:36:46Z

Жаңы барак

ИБН ХАУКАЛ , А б у-л К а с ы м ан-Насиби и б н Х а у к а л (туулган, ө. ж. б.) – араб
тарыхчысы, географ. Саякатчы катары да белгилүү. И. Х. ж-дө маалымат өтө аз. Кээ бир маалыматтар б-ча И. Х. Жогорку Месопотамиянын Насибин ш-нда туулган. Ал Азия, Африка, Европанын көп жерин кыдырган, бирок Мавераннахрда болгону так эмес. И. Х. өз китебин Истахри Абу Исках сыяктуу «Китаб ал-масалик ва-л-мамалик» («Өлкөлөр менен жолдордун китеби») деп атаганы м-н, кээ бир бөлүмдөрүндө «Китаб сурат ал-ард» («Жердин турпаты жөнүндө китеп») деген аталышты колдонгон. Бул китеп биринчи жолу 952–67-ж. аралыгында, экинчи жолу 977-ж. редакцияланган. Түрк уруулары жашаган жер чегинин жалпы абалына кошуп, О. Азия элдеринин тарыхыйгеогр., этногр. абалы, жаратылышы тууралуу маанилүү кабар берет. «Мавераннахр» деген бөлүмүндө Бухара, Самаркан, Ушрусан, Исфижаб, Шаш, Фергана, Хорезм жерлеринин борбору, шаар-кыштактар да сүрөттөлөт. Китептин акыркы бөлүмүндө азыркы Кырг-н аймагындагы шаарлар, жолдор, жер байлыктары ж-дө маалыматтар бар. И. Х. өз эмгегинде О. Азия элдери тууралуу кабарларды башка авторлордун эмгегинен (ибн Хордадбек, ал-Жайхани, Кудама ибн-Жафар) тандап алганына карабай, ал китептеги көп маалыматтар башка авторлордо жолукпайт. Мис., И. Х. б-ча хирхиздердин (кыргыз) жери түрк уруулары м-н, т. а. огуздарга
чектешкени ал-Истахриде жок. И. Х-дын эмгеги алгач 1873-ж. француз, кийин 1938-ж. латын тилинде жарык көргөн.

Ад.: Крачковский И. Ю. Арабская географическая литература // Изб. соч. Т. IV. М.; Л., 1957; Источниковедение Кыргызстана. Б., 1996; 2-е доп. изд. 2004.

Т. Жуманалиев.
[[Категория:3-том, 449-543 бб]]