https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%91%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9C%D0%A2%D0%90 2026-04-18T11:00:48Z Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы MediaWiki 1.40.0 https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9C%D0%A2%D0%90&diff=21914&oldid=prev 2025-04-23T03:47:05Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">03:47, 23 Апрель (Чын куран) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''БАРЫМТА''' – өткөн <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">доорлордогу </del>кыргыз, казак, башкырт ж. б. көчмөн элдердин турмушунда урук, уруу, уруу бирикмелеринин ортосундагы араздашууларды чечүү жолдорунун бири. Төлөнбөй калган <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</del>кун<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'' </del>же <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</del>калың<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'' </del>үчүн үчүн каршы тарапка кармалып калган адам, мал, мүлк. Уруулук, каракчылык, киши өлтүрүү же бирөөнүн малын айдап кеткен <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылмыштар </del>үчүн жөн гана <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</del>айып<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'' </del>тагылган. Эгер күнөөлү адам тагылган айыптан баш тартып, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">бийлердин </del>чечими аткарылбаса, анда доогер тарап барымта алууга укуктуу болгон жана каршылаш тарапка ал ачык айтылган. Барымта алуу көбүнчө мал аркылуу эсептелген. Кун же калың мал төлөнсө, барымтага алынган мал, мүлк кайтарылып, төлөнбөй калса, доогердин пайдасына чегерилип, ал үчүн ага эч кандай айып тагылган эмес. 19-кылымдын аяк ченинде барымта алуунун мааниси бир аз өзгөрүүгө учурап, жөнөкөй уруулук, каракчылык, талап-тоноочулуктар менен маанилеш түшүнүккө айланган.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''БАРЫМТА''' – өткөн <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[доор]]лордогу </ins>кыргыз, казак, башкырт ж. б. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>көчмөн<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>элдердин турмушунда <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>урук<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>уруу<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, уруу бирикмелеринин ортосундагы араздашууларды чечүү жолдорунун бири. Төлөнбөй калган <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>кун<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>же <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>калың<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>үчүн үчүн каршы тарапка кармалып калган <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>адам<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>мал<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>мүлк<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>Уруулук<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>каракчылык<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>, киши өлтүрүү же бирөөнүн малын айдап кеткен <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[кылмыш]]тар </ins>үчүн жөн гана <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>айып<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>тагылган. Эгер күнөөлү адам тагылган айыптан баш тартып, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[бий]]лердин </ins>чечими аткарылбаса, анда <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>доогер<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>тарап барымта алууга укуктуу болгон жана каршылаш тарапка ал ачык айтылган. Барымта алуу көбүнчө мал аркылуу эсептелген. Кун же калың мал төлөнсө, барымтага алынган мал, мүлк кайтарылып, төлөнбөй калса, доогердин пайдасына чегерилип, ал үчүн ага эч кандай айып тагылган эмес. 19-кылымдын аяк ченинде барымта алуунун мааниси бир аз өзгөрүүгө учурап, жөнөкөй уруулук, каракчылык, талап-тоноочулуктар менен маанилеш түшүнүккө айланган.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Валиханов Ч. Ч. Собр. соч. в 5и томах. Т. 4. А.-А., 1985.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Валиханов Ч. Ч. Собр. соч. в 5и томах. Т. 4. А.-А., 1985.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td></tr> </table>

Турганбаев Элебай https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9C%D0%A2%D0%90&diff=8889&oldid=prev 2024-04-09T08:47:50Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">08:47, 9 Апрель (Чын куран) 2024 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''БАРЫМТА ''' – өткөн доорлордогу кыргыз, казак, башкырт ж.б. көчмөн <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">элдерде жоолашкан уруулардын өз ара доосу </del>үчүн кармалып калган адам, мал, мүлк. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымта кыргыздын салттуу турмушунда орун алган уруулар</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">уруу бирикмелеринин ортосундагы араздашууларды чечүүнүн каражаттарынын бири </del>болгон. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымтанын себеби ар түрдүү – өч </del>алуу, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жайыт талашуу ж. б. Кээде чоӊ уруш чыгарууну көздөшүп</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">бир уруунун мүчөлөрү 2-уруунун мүчөлөрүн атайы Барымталаган</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">18–19</del>-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдарда өз ара Барымтачылык күч алып</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">элге бир топ бүлүк салган</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">айылдар талоонго учурап</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">мал кырылган</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Анткени Барымтага келген мал эсепсиз союлуп, сатылган</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымтачылар</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">өзгөчө жылкыга тийген. Ошондуктан жылкыны Барымтачыларга сокку бере ала турган эр жүрөк адамдар кайтарышкан</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''БАРЫМТА''' – өткөн доорлордогу кыргыз, казак, башкырт ж. б. көчмөн <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">элдердин турмушунда урук, уруу, уруу бирикмелеринин ортосундагы араздашууларды чечүү жолдорунун бири. Төлөнбөй калган ''кун'' же ''калың'' </ins>үчүн <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">үчүн каршы тарапка </ins>кармалып калган адам, мал, мүлк. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Уруулук, каракчылык, киши өлтүрүү же бирөөнүн малын айдап кеткен кылмыштар үчүн жөн гана ''айып'' тагылган. Эгер күнөөлү адам тагылган айыптан баш тартып, бийлердин чечими аткарылбаса</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">анда доогер тарап барымта алууга укуктуу </ins>болгон <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана каршылаш тарапка ал ачык айтылган</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымта </ins>алуу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">көбүнчө мал аркылуу эсептелген. Кун же калың мал төлөнсө, барымтага алынган мал, мүлк кайтарылып, төлөнбөй калса</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">доогердин пайдасына чегерилип</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ал үчүн ага эч кандай айып тагылган эмес</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">19</ins>-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдын аяк ченинде барымта алуунун мааниси бир аз өзгөрүүгө учурап</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жөнөкөй уруулук</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">каракчылык</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">талап-тоноочулуктар менен маанилеш түшүнүккө айланган. </ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Ад.: Валиханов Ч. Ч. Собр. соч. в 5и томах. Т. 4. А</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">-А</ins>., <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1985</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td></tr> </table>

Турганбаев Элебай https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9C%D0%A2%D0%90&diff=8823&oldid=prev 2024-04-08T03:24:54Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">03:24, 8 Апрель (Чын куран) 2024 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''БАРЫМТА ''' – өткөн доорлордогу кыргыз, казак, башкырт ж.б. көчмөн элдерде жоолашкан уруулардын өз ара доосу үчүн кармалып калган адам, мал, мүлк. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Б. </del>кыргыздын салттуу турмушунда орун алган уруулар, уруу бирикмелеринин ортосундагы араздашууларды чечүүнүн каражаттарынын бири болгон. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Б-нын </del>себеби ар түрдүү – өч алуу, жайыт талашуу ж. б. Кээде чоӊ уруш чыгарууну көздөшүп, бир уруунун мүчөлөрү 2-уруунун мүчөлөрүн атайы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Б-лаган</del>. 18–19-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-да </del>өз ара <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Б-чылык </del>күч алып, элге бир топ бүлүк салган, айылдар талоонго учурап, мал кырылган. Анткени <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Б-га </del>келген мал эсепсиз союлуп, сатылган. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Б-чылар</del>, өзгөчө <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылкы </del>тийген. Ошондуктан жылкыны <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Б-чыларга </del>сокку бере ала турган эр жүрөк адамдар кайтарышкан.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''БАРЫМТА ''' – өткөн доорлордогу кыргыз, казак, башкырт ж.б. көчмөн элдерде жоолашкан уруулардын өз ара доосу үчүн кармалып калган адам, мал, мүлк. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымта </ins>кыргыздын салттуу турмушунда орун алган уруулар, уруу бирикмелеринин ортосундагы араздашууларды чечүүнүн каражаттарынын бири болгон. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымтанын </ins>себеби ар түрдүү – өч алуу, жайыт талашуу ж. б. Кээде чоӊ уруш чыгарууну көздөшүп, бир уруунун мүчөлөрү 2-уруунун мүчөлөрүн атайы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымталаган</ins>. 18–19-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдарда </ins>өз ара <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымтачылык </ins>күч алып, элге бир топ бүлүк салган, айылдар талоонго учурап, мал кырылган. Анткени <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымтага </ins>келген мал эсепсиз союлуп, сатылган. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымтачылар</ins>, өзгөчө <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жылкыга </ins>тийген. Ошондуктан жылкыны <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Барымтачыларга </ins>сокку бере ала турган эр жүрөк адамдар кайтарышкан.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Category: 2-том]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> </table>

Temirkan https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9C%D0%A2%D0%90&diff=8172&oldid=prev 2024-03-29T11:02:45Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">11:02, 29 Март (Жалган куран) 2024 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div> </td></tr></table>

vol2_>KadyrM https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%91%D0%90%D0%A0%D0%AB%D0%9C%D0%A2%D0%90&diff=8173&oldid=prev 2024-03-29T05:07:53Z

<p>1 версия</p> <p><b>Жаңы барак</b></p><div>&#039;&#039;&#039;БАРЫМТА &#039;&#039;&#039; – өткөн доорлордогу кыргыз, казак, башкырт ж.б. көчмөн элдерде жоолашкан уруулардын өз ара доосу үчүн кармалып калган адам, мал, мүлк. Б. кыргыздын салттуу турмушунда орун алган уруулар, уруу бирикмелеринин ортосундагы араздашууларды чечүүнүн каражаттарынын бири болгон. Б-нын себеби ар түрдүү – өч алуу, жайыт талашуу ж. б. Кээде чоӊ уруш чыгарууну көздөшүп, бир уруунун мүчөлөрү 2-уруунун мүчөлөрүн атайы Б-лаган. 18–19-к-да өз ара Б-чылык күч алып, элге бир топ бүлүк салган, айылдар талоонго учурап, мал кырылган. Анткени Б-га келген мал эсепсиз союлуп, сатылган. Б-чылар, өзгөчө жылкы тийген. Ошондуктан жылкыны Б-чыларга сокку бере ала турган эр жүрөк адамдар кайтарышкан.<br /> [[Category: 2-том]]<br /> </div>

Kadyrm