<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ky">
	<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3</id>
	<title>АССИРИЯ ТААНУУ - Түзөтүүлөр тарыхы</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-02T07:08:37Z</updated>
	<subtitle>Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.40.0</generator>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70434&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Gulira, 06:12, 19 Февраль (Бирдин айы) 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70434&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-02-19T06:12:07Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;06:12, 19 Февраль (Бирдин айы) 2026 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Жакынкы Чыгыш элдеринин тарыхы, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;маданиятыты &lt;/del&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; тили жөнүндөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ассириялык диалекттери, жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; байыркы Месопотамиянын тарыхы жөнүндөгү илим. Ассирия таануу шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. Ассирия таанууга О. Г. Лейарддын (Англия) &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; П. Э. Боттун (Франция) 19-кылымдын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;б. з. ч. &lt;/del&gt;521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. Ассирия таануу 1857-жылы жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү боюнча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш шаарынын урандыларынан (&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;б. з. ч. &lt;/del&gt;3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-жылдары А. Амьо &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Ассирия таануунун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Вавилониянын бардык маданияты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда Ассирия таануу боюнча эмгектер 19-кылымдын 90-жылдарында жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-кылымда  &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 20-кылымдын 1-жарымында Ассирия таануу илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван университеттери &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А.ссирия &lt;/del&gt;таануу илимин иликтөө борбору болуп калган. Ассирия таануу жөнүндөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , ошондой эле чет өлкөлүк бир нече атайын Ассирия таануу маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. Ассирия таануунун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш университети), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу институту), Санкт-Петербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык институту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. шаарларында жайгашкан. Кийинки жылдарда &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А-ссирия &lt;/del&gt;таанууга Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Жакынкы Чыгыш элдеринин тарыхы, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;маданияты &lt;/ins&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; тили жөнүндөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ассириялык диалекттери, жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; байыркы Месопотамиянын тарыхы жөнүндөгү илим. Ассирия таануу шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. Ассирия таанууга О. Г. Лейарддын (Англия) &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; П. Э. Боттун (Франция) 19-кылымдын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;биздин заманга чейин &lt;/ins&gt;521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. Ассирия таануу 1857-жылы жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү боюнча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш шаарынын урандыларынан (&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;биздин заманга чейин &lt;/ins&gt;3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-жылдары А. Амьо &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Ассирия таануунун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Вавилониянын бардык маданияты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда Ассирия таануу боюнча эмгектер 19-кылымдын 90-жылдарында жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-кылымда  &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 20-кылымдын 1-жарымында Ассирия таануу илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван университеттери &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия &lt;/ins&gt;таануу илимин иликтөө борбору болуп калган. Ассирия таануу жөнүндөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , ошондой эле чет өлкөлүк бир нече атайын Ассирия таануу маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. Ассирия таануунун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш университети), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу институту), Санкт-Петербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык институту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. шаарларында жайгашкан. Кийинки жылдарда &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия &lt;/ins&gt;таанууга Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Gulira</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70433&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Kadyrm: /* top */ категория кошуу</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70433&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-09-12T04:34:41Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;top: &lt;/span&gt; категория кошуу&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;04:34, 12 Сентябрь (Аяк оона) 2024 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Жакынкы Чыгыш элдеринин тарыхы, маданиятыты &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; тили жөнүндөгү илимдердин комплекси. Алгач &amp;#039;&amp;#039;аккад тилинин&amp;#039;&amp;#039; вавилондук &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ассириялык диалекттери, жазуусу &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; байыркы Месопотамиянын тарыхы жөнүндөгү илим. Ассирия таануу шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. Ассирия таанууга О. Г. Лейарддын (Англия) &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; П. Э. Боттун (Франция) 19-кылымдын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. Ассирия таануу 1857-жылы жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;м-н&amp;#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү боюнча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш шаарынын урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-жылдары А. Амьо &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;м-н&amp;#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Ассирия таануунун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Вавилониянын бардык маданияты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда Ассирия таануу боюнча эмгектер 19-кылымдын 90-жылдарында жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-кылымда  &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 20-кылымдын 1-жарымында Ассирия таануу илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван университеттери А.ссирия таануу илимин иликтөө борбору болуп калган. Ассирия таануу жөнүндөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , ошондой эле чет өлкөлүк бир нече атайын Ассирия таануу маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. Ассирия таануунун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш университети), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу институту), Санкт-Петербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык институту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. шаарларында жайгашкан. Кийинки жылдарда А-ссирия таанууга Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Жакынкы Чыгыш элдеринин тарыхы, маданиятыты &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; тили жөнүндөгү илимдердин комплекси. Алгач &amp;#039;&amp;#039;аккад тилинин&amp;#039;&amp;#039; вавилондук &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ассириялык диалекттери, жазуусу &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; байыркы Месопотамиянын тарыхы жөнүндөгү илим. Ассирия таануу шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. Ассирия таанууга О. Г. Лейарддын (Англия) &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; П. Э. Боттун (Франция) 19-кылымдын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. Ассирия таануу 1857-жылы жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;м-н&amp;#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү боюнча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш шаарынын урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-жылдары А. Амьо &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;м-н&amp;#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Ассирия таануунун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Вавилониянын бардык маданияты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда Ассирия таануу боюнча эмгектер 19-кылымдын 90-жылдарында жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-кылымда  &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 20-кылымдын 1-жарымында Ассирия таануу илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван университеттери А.ссирия таануу илимин иликтөө борбору болуп калган. Ассирия таануу жөнүндөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , ошондой эле чет өлкөлүк бир нече атайын Ассирия таануу маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. Ассирия таануунун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш университети), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу институту), Санкт-Петербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык институту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. шаарларында жайгашкан. Кийинки жылдарда А-ссирия таанууга Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70432&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Temirkan, 09:35, 21 Декабрь (Бештин айы) 2023 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70432&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2023-12-21T09:35:21Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;09:35, 21 Декабрь (Бештин айы) 2023 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ж. &lt;/del&gt;Чыгыш элдеринин тарыхы, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;мад-ты &lt;/del&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; тили &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж-дөгү &lt;/del&gt;илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ассириялык диалекттери, жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; байыркы Месопотамиянын тарыхы &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж-дөгү &lt;/del&gt;илим. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А. &lt;/del&gt;шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А-га &lt;/del&gt;О. Г. Лейарддын (Англия) &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; П. Э. Боттун (Франция) 19-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к-дын &lt;/del&gt;орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А. &lt;/del&gt;1857-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж. &lt;/del&gt;жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;б-ча &lt;/del&gt;алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ш. &lt;/del&gt;урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж. &lt;/del&gt;А. Амьо &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А-нун &lt;/del&gt;бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Вавилониянын бардык &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;мад-ты &lt;/del&gt;шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А. б-ча &lt;/del&gt;эмгектер 19-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к-дын &lt;/del&gt;90-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж-да &lt;/del&gt;жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к-да &lt;/del&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 20-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к-дын &lt;/del&gt;1-жарымында &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А. &lt;/del&gt;илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ун-ттери &lt;/del&gt;А. илимин иликтөө борбору болуп калган. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А. ж-дөгү &lt;/del&gt;макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;о. &lt;/del&gt;эле чет өлкөлүк бир нече атайын &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А. &lt;/del&gt;маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А-нун &lt;/del&gt;чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ун-ти&lt;/del&gt;), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ин-ту&lt;/del&gt;), Санкт-Петербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ин-ту&lt;/del&gt;), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ш-ларда &lt;/del&gt;жайгашкан. Кийинки жылдарда А-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;га &lt;/del&gt;Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Жакынкы &lt;/ins&gt;Чыгыш элдеринин тарыхы, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;маданиятыты &lt;/ins&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; тили &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жөнүндөгү &lt;/ins&gt;илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ассириялык диалекттери, жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; байыркы Месопотамиянын тарыхы &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жөнүндөгү &lt;/ins&gt;илим. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия таануу &lt;/ins&gt;шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия таанууга &lt;/ins&gt;О. Г. Лейарддын (Англия) &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; П. Э. Боттун (Франция) 19-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымдын &lt;/ins&gt;орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия таануу &lt;/ins&gt;1857-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жылы &lt;/ins&gt;жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;боюнча &lt;/ins&gt;алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;шаарынын &lt;/ins&gt;урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жылдары &lt;/ins&gt;А. Амьо &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия таануунун &lt;/ins&gt;бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; Вавилониянын бардык &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;маданияты &lt;/ins&gt;шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия таануу боюнча &lt;/ins&gt;эмгектер 19-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымдын &lt;/ins&gt;90-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жылдарында &lt;/ins&gt;жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымда  &lt;/ins&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 20-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымдын &lt;/ins&gt;1-жарымында &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия таануу &lt;/ins&gt;илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;университеттери &lt;/ins&gt;А.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ссирия таануу &lt;/ins&gt;илимин иликтөө борбору болуп калган. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия таануу жөнүндөгү &lt;/ins&gt;макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ошондой &lt;/ins&gt;эле чет өлкөлүк бир нече атайын &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия таануу &lt;/ins&gt;маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ассирия таануунун &lt;/ins&gt;чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;университети&lt;/ins&gt;), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;институту&lt;/ins&gt;), Санкт-Петербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;институту&lt;/ins&gt;), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;шаарларында &lt;/ins&gt;жайгашкан. Кийинки жылдарда А-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ссирия таанууга &lt;/ins&gt;Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Temirkan</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70431&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Kadyrm: /* top */clean up, replaced: м-н → &lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&gt;менен&lt;/span&gt; (2), ж-а → &lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&gt;жана&lt;/span&gt; (10)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70431&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-12-05T11:44:25Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;top: &lt;/span&gt;clean up, replaced: м-н → &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;м-н&amp;#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; (2), ж-а → &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж-а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; (10)&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;11:44, 5 Декабрь (Бештин айы) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты ж-а тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук ж-а ассириялык диалекттери, жазуусу ж-а байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) ж-а П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу м-н эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын ж-а чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо м-н Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан ж-а А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу ж-а Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу ж-а шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да ж-а 20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай ж-а элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-Петербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;ассириялык диалекттери, жазуусу &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;м-н&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;м-н&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж-а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-Петербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70430&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Temirkan, 10:07, 5 Декабрь (Бештин айы) 2022 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70430&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-12-05T10:07:48Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;10:07, 5 Декабрь (Бештин айы) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты ж-а тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук ж-а ассириялык диалекттери, жазуусу ж-а байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) ж-а П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу м-н эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын ж-а чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо м-н Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан ж-а А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу ж-а Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу ж-а шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да ж-а 20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай ж-а элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Пе тербург &lt;/del&gt;(Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты ж-а тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук ж-а ассириялык диалекттери, жазуусу ж-а байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) ж-а П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу м-н эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын ж-а чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо м-н Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан ж-а А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу ж-а Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу ж-а шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да ж-а 20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай ж-а элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Петербург &lt;/ins&gt;(Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Temirkan</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70429&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Temirkan, 10:07, 5 Декабрь (Бештин айы) 2022 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70429&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-12-05T10:07:32Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;10:07, 5 Декабрь (Бештин айы) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &lt;/del&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты ж-а тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук ж-а ассириялык диалекттери, жазуусу ж-а байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) ж-а П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу м-н эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын ж-а чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо м-н Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан ж-а А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу ж-а Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу ж-а шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да ж-а 20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай ж-а элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-Пе тербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты ж-а тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук ж-а ассириялык диалекттери, жазуусу ж-а байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. шумерологияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) ж-а П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу м-н эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын ж-а чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо м-н Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан ж-а А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу ж-а Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу ж-а шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да ж-а 20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай ж-а элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-Пе тербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Temirkan</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70428&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Temirkan, 10:07, 5 Декабрь (Бештин айы) 2022 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70428&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-12-05T10:07:04Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;10:07, 5 Декабрь (Бештин айы) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;‒ &lt;/del&gt;шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты ж-а тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук ж-а ассириялык диалекттери, жазуусу ж-а байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;шумероло гияны&lt;/del&gt;, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) ж-а П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу м-н эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын ж-а чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо м-н Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан ж-а А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу ж-а Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу ж-а шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да ж-а 20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай ж-а элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-Пе тербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;АССИРИЯ ТААНУУ‒&#039;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты ж-а тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук ж-а ассириялык диалекттери, жазуусу ж-а байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;шумерологияны&lt;/ins&gt;, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) ж-а П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу м-н эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын ж-а чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо м-н Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан ж-а А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу ж-а Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу ж-а шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да ж-а 20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай ж-а элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-Пе тербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Temirkan</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70427&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Kerimova-59, 15:03, 25 Февраль (Бирдин айы) 2022 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70427&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-02-25T15:03:08Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;15:03, 25 Февраль (Бирдин айы) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  ‒ шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты ж-а тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук ж-а ассириялык диалекттери, жазуусу ж-а байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. шумероло гияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) ж-а П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу м-н эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция)&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  ‒ шынаа сымал жазууга негизделген жазма системасын пайдаланышкан байыркы Ж. Чыгыш элдеринин тарыхы, мад-ты ж-а тили ж-дөгү илимдердин комплекси. Алгач &#039;&#039;аккад тилинин&#039;&#039; вавилондук ж-а ассириялык диалекттери, жазуусу ж-а байыркы Месопотамиянын тарыхы ж-дөгү илим. А. шумероло гияны, хеттологияны, хурритологияны, эламитологияны, урарту таанууну да камтыйт. А-га О. Г. Лейарддын (Англия) ж-а П. Э. Боттун (Франция) 19-к-дын орто ченинде Иракта жүргүзгөн изилдөөлөрү, Г. Роулинсондун (Англия) Ирандагы ачкан жаӊылыгы (Персия падышасы Дарий Iнин б. з. ч. 521-жылга жакын, Бехустун аскасындагы байыркы фарс элам-вавилон тилиндеги шынаа сымал жазуулары) база болгон. А. 1857-ж. жаӊы илим деп таанылган. Э. Хинкс (Ирландия) вавилон-ассирия шынаа сымал жазуусу м-н эки башка тилдеги тексттер жазылгандыгын аныктаган. Булардын 1-си семит тобуна кирип, 2-си белгисиз болгон. Кийин ал шумер тили экени аныкталган. Шумер тилин изилдеп үйрөнүү б-ча алгачкы иштер П. Хауптка (АКШ), Ж. Оппертке (Франция) таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын ж-а чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо м-н Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан ж-а А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу ж-а Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу ж-а шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да ж-а 20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай ж-а элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-Пе тербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;таандык. Э. де Сарзек (Франция) байыркы Лагаш ш. урандыларынан (б. з. ч. 3-жылдагы) чыныгы шумер жазууларын ж-а чарбалык документтерин таап, аларды 1884‒1905-ж. А. Амьо м-н Ф. Тюро-Данжен (Франция) чечмелеп, окуп чыгышкан ж-а А-нун бир тармагы катарында шумер таануу илимине негиз салынган; вавилон-ассириялык шынаа сымал жазуусу ж-а Вавилониянын бардык мад-ты шумерден чыккандыгы далилденген. Россияда А. б-ча эмгектер 19-к-дын 90-ж-да жарыялана баштаган (В. С. Голенищев, Б. А. Тураев). Орустун 1-ассириологу ж-а шумерологу М. В. Никольский тарабынан чогултулган шумерге таандык документтерди бастырып чыгарган. 19-к-да ж-а 20-к-дын 1-жарымында А. илимин изилдеп үйрөтүүчү тилдердин катарына урарту, хетт, хуррит, луви, палай ж-а элам тилдери кошулган. Урартолог Б. Б. Пиотровский археология тармагында да ийгиликтерге жетишкен. Санкт-Петербург, Тбилиси, Ереван ун-ттери А. илимин иликтөө борбору болуп калган. А. ж-дөгү макалалар россиялык «Вестник древней истории» (1937-жылдан чыгат), «Кавказско-ближневосточный сборник» , о. эле чет өлкөлүк бир нече атайын А. маселелерине арналган журналдарда жарыяланып турат. А-нун чет мамлекеттердеги негизги борборлору Чикаго (Чыгыш ун-ти), Москва (Россия ИАнын Чыгыш таануу ин-ту), Санкт-Пе тербург (Эрмитаж), Багдад (Багдад музейи), Рим (Папанын библиялык ин-ту), Стамбул (Стамбул музейи), Анкара, Берлин, Мюнхен, Гейделберг, Прага ж. б. ш-ларда жайгашкан. Кийинки жылдарда А-га Ирактын илимпоздору да өз салымдарын кошууда.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Kerimova-59</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70425&amp;oldid=prev</id>
		<title>556-684&gt;KadyrM, 08:22, 20 Февраль (Бирдин айы) 2022 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70425&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-02-20T08:22:26Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;08:22, 20 Февраль (Бирдин айы) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>556-684&gt;KadyrM</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70426&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Kadyrm: 1 версия</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%A1%D0%A1%D0%98%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%A2%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%A3%D0%A3&amp;diff=70426&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-02-19T19:03:40Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;1 версия&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;19:03, 19 Февраль (Бирдин айы) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Kadyrm</name></author>
	</entry>
</feed>