<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ky">
	<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB</id>
	<title>АЖАРИЯ АВТОНОМИЯЛЫК РЕСПУБЛИКАСЫ - Түзөтүүлөр тарыхы</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;action=history"/>
	<updated>2026-04-22T06:53:46Z</updated>
	<subtitle>Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.40.0</generator>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=78717&amp;oldid=prev</id>
		<title>Gulira, 10:33, 26 Март (Жалган куран) 2026 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=78717&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-03-26T10:33:48Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;10:33, 26 Март (Жалган куран) 2026 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара)&#039;&#039;&#039;, Ажар Автономия Республикасы&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039; &lt;/del&gt;(Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан‑чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%ден ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян жана башка улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ди түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Биздин   заманга чейин 6–4‑кылымдарда Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Биздин замандын 4‑кылымынан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8‑кылымдан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10‑кылымда бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11‑кылымда селжук, 13-кылымда монгол‑татар жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. 1878‑жылы Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–1921‑жылдары Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921‑жылы Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. 1921‑жылы16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922‑жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990‑жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, та­мак‑аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак‑аш (чай, тамеки, шарап, консерва жана башкалар), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара)&#039;&#039;&#039;,&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан‑чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%ден ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;  &lt;/ins&gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян жана башка улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ди түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &lt;/ins&gt;Биздин   заманга чейин 6–4‑кылымдарда Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Биздин замандын 4‑кылымынан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8‑кылымдан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10‑кылымда бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11‑кылымда селжук, 13-кылымда монгол‑татар жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. 1878‑жылы Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–1921‑жылдары Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921‑жылы Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. 1921‑жылы16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922‑жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990‑жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &lt;/ins&gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, та­мак‑аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак‑аш (чай, тамеки, шарап, консерва жана башкалар), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Gulira</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=45191&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Gulira, 05:58, 25 Декабрь (Бештин айы) 2025 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=45191&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-12-25T05:58:07Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;05:58, 25 Декабрь (Бештин айы) 2025 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара), Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан‑чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%ден ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян жана башка улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ди түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Биздин   заманга чейин 6–4‑кылымдарда Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Биздин замандын 4‑кылымынан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8‑кылымдан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10‑кылымда бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11‑кылымда селжук, 13-кылымда монгол‑татар жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. 1878‑жылы Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–1921‑жылдары Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921‑жылы Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. 1921‑жылы16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922‑жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990‑жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, та­мак‑аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак‑аш (чай, тамеки, шарап, консерва жана башкалар), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;, Ажар Автономия Республикасы&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;(Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан‑чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%ден ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян жана башка улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ди түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Биздин   заманга чейин 6–4‑кылымдарда Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Биздин замандын 4‑кылымынан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8‑кылымдан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10‑кылымда бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11‑кылымда селжук, 13-кылымда монгол‑татар жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. 1878‑жылы Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–1921‑жылдары Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921‑жылы Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. 1921‑жылы16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922‑жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990‑жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, та­мак‑аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак‑аш (чай, тамеки, шарап, консерва жана башкалар), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Gulira</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52409&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Gulira, 05:16, 25 Декабрь (Бештин айы) 2025 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52409&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-12-25T05:16:12Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;05:16, 25 Декабрь (Бештин айы) 2025 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара), Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан‑чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;дан &lt;/del&gt;ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж. б. &lt;/del&gt;улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ды &lt;/del&gt;түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Б. з. ч. &lt;/del&gt;6–4‑кылымдарда Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Б. з. &lt;/del&gt;4‑кылымынан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8‑кылымдан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10‑кылымда бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11‑кылымда селжук, 13-кылымда монгол‑татар жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1878‑ж. &lt;/del&gt;Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1918–21‑ж. &lt;/del&gt;Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1921‑ж. &lt;/del&gt;Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1921‑ж. 16­&lt;/del&gt;-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922‑жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990‑жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, та­мак‑аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак‑аш (чай, тамеки, шарап, консерва &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж. б.&lt;/del&gt;), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара), Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан‑чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ден &lt;/ins&gt;ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жана башка &lt;/ins&gt;улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ди &lt;/ins&gt;түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Биздин   заманга чейин &lt;/ins&gt;6–4‑кылымдарда Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Биздин замандын &lt;/ins&gt;4‑кылымынан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8‑кылымдан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10‑кылымда бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11‑кылымда селжук, 13-кылымда монгол‑татар жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж‑а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1878‑жылы &lt;/ins&gt;Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1918–1921‑жылдары &lt;/ins&gt;Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1921‑жылы &lt;/ins&gt;Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м‑н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1921‑жылы16­&lt;/ins&gt;-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922‑жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990‑жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, та­мак‑аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак‑аш (чай, тамеки, шарап, консерва &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жана башкалар&lt;/ins&gt;), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Gulira</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52408&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Kadyrm: /* top */ категория кошуу</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52408&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-09-12T02:34:05Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;top: &lt;/span&gt; категория кошуу&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;02:34, 12 Сентябрь (Аяк оона) 2024 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара), Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;м&amp;amp;#8209;н&lt;/del&gt;&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;/del&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;/del&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;/del&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жаан&amp;amp;#8209;чачыны &lt;/del&gt;1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;/del&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%дан ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;/del&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ды түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;6–4&amp;amp;#8209;кылымдарда &lt;/del&gt;Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;4&amp;amp;#8209;кылымынан &lt;/del&gt;Лазика мамлекетине карап, андан соң, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;8&amp;amp;#8209;кылымдан &lt;/del&gt;Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;10&amp;amp;#8209;кылымда &lt;/del&gt;бириккен Грузия мамлекетине кирген. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;11&amp;amp;#8209;кылымда &lt;/del&gt;селжук, 13-кылымда &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;монгол&amp;amp;#8209;татар &lt;/del&gt;жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;/del&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1878&amp;amp;#8209;ж&lt;/del&gt;. Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1918–21&amp;amp;#8209;ж&lt;/del&gt;. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1921&amp;amp;#8209;ж&lt;/del&gt;. Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;м&amp;amp;#8209;н&lt;/del&gt;&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1921&amp;amp;#8209;ж&lt;/del&gt;. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1922&amp;amp;#8209;жылдын &lt;/del&gt;декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1990&amp;amp;#8209;жылдын &lt;/del&gt;декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;та­мак&amp;amp;#8209;аш &lt;/del&gt;өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;та­мак&amp;amp;#8209;аш &lt;/del&gt;(чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара), Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;м‑н&lt;/ins&gt;&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж‑а&lt;/ins&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж‑а&lt;/ins&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж‑а&lt;/ins&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жаан‑чачыны &lt;/ins&gt;1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж‑а&lt;/ins&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%дан ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж‑а&lt;/ins&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ды түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;6–4‑кылымдарда &lt;/ins&gt;Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;4‑кылымынан &lt;/ins&gt;Лазика мамлекетине карап, андан соң, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;8‑кылымдан &lt;/ins&gt;Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;10‑кылымда &lt;/ins&gt;бириккен Грузия мамлекетине кирген. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;11‑кылымда &lt;/ins&gt;селжук, 13-кылымда &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;монгол‑татар &lt;/ins&gt;жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ж‑а&lt;/ins&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1878‑ж&lt;/ins&gt;. Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1918–21‑ж&lt;/ins&gt;. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1921‑ж&lt;/ins&gt;. Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;м‑н&lt;/ins&gt;&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1921‑ж&lt;/ins&gt;. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1922‑жылдын &lt;/ins&gt;декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1990‑жылдын &lt;/ins&gt;декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;та­мак‑аш &lt;/ins&gt;өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;та­мак‑аш &lt;/ins&gt;(чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Категория:1-Том]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52407&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Adina, 05:45, 25 Сентябрь (Аяк оона) 2023 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52407&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2023-09-25T05:45:50Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;05:45, 25 Сентябрь (Аяк оона) 2023 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара), Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;тен &lt;/del&gt;ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ти &lt;/del&gt;түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;кылымдарда Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;кылымынан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;кылымдан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;кылымда бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;кылымда селжук, 13-кылымда монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара), Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика) Грузин Республикасынын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). Ажарияда 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми шаары. Закавказьенин түштүк-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда республиканы аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орточо температурасы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары таралган. Аймагынын 50%&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;дан &lt;/ins&gt;ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботаникалык багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), ошондой эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ды &lt;/ins&gt;түзөт. Калкынын орточо жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;кылымдарда Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;кылымынан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;кылымдан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;кылымда бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;кылымда селжук, 13-кылымда монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-кылымдын ортосунда Батум (Батуми) облусунун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жергиликтүү калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум облусу) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими боюнча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Советтик Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-техникалык буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү айыл чарба өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми шаары. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Adina</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52406&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Begay, 11:41, 16 Август (Баш оона) 2023 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52406&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2023-08-16T11:41:47Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;11:41, 16 Август (Баш оона) 2023 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара) Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика)&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/del&gt;Грузин &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Респ&amp;amp;#8209;нын &lt;/del&gt;курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;А&amp;amp;#8209;да &lt;/del&gt;5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ш&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика) Грузин &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Республикасынын &lt;/ins&gt;курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ажарияда &lt;/ins&gt;5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;шаары&lt;/ins&gt;. Закавказьенин &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;түштүк&lt;/ins&gt;-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;республиканы &lt;/ins&gt;аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;орточо температурасы &lt;/ins&gt;деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;таралган&lt;/ins&gt;. Аймагынын 50%тен ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ботаникалык &lt;/ins&gt;багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ошондой &lt;/ins&gt;эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ти түзөт. Калкынын &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;орточо &lt;/ins&gt;жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымдарда &lt;/ins&gt;Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымынан &lt;/ins&gt;Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымдан &lt;/ins&gt;Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымда &lt;/ins&gt;бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымда &lt;/ins&gt;селжук, 13-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымда &lt;/ins&gt;монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;кылымдын &lt;/ins&gt;ортосунда Батум (Батуми) &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;облусунун &lt;/ins&gt;борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жергиликтүү &lt;/ins&gt;калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;облусу&lt;/ins&gt;) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;боюнча &lt;/ins&gt;Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Советтик &lt;/ins&gt;Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;техникалык &lt;/ins&gt;буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;айыл чарба &lt;/ins&gt;өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;шаары&lt;/ins&gt;. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Закавказьенин &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;түш.&lt;/del&gt;-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;респ&amp;amp;#8209;ны &lt;/del&gt;аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;орт. темп&amp;amp;#8209;расы &lt;/del&gt;деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу аймактарында аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;та­ралган&lt;/del&gt;. Аймагынын 50%тен ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ботан. &lt;/del&gt;багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;о. &lt;/del&gt;эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ти түзөт. Калкынын &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;орт. &lt;/del&gt;жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к&amp;amp;#8209;да &lt;/del&gt;Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к&amp;amp;#8209;нан &lt;/del&gt;Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к&amp;amp;#8209;дан &lt;/del&gt;Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к&amp;amp;#8209;да &lt;/del&gt;бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к&amp;amp;#8209;да &lt;/del&gt;селжук, 13-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к&amp;amp;#8209;да &lt;/del&gt;монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;к&amp;amp;#8209;дын &lt;/del&gt;ортосунда Батум (Батуми) &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;обл&amp;amp;#8209;нун &lt;/del&gt;борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;жерг. &lt;/del&gt;калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;обл.&lt;/del&gt;) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;б&amp;amp;#8209;ча &lt;/del&gt;Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Сов. &lt;/del&gt;Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;тех. &lt;/del&gt;буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;а. ч. &lt;/del&gt;өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ш&lt;/del&gt;. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Begay</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52405&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Begay: Begay moved page АЖАРИЯ to АЖАРИЯ АВТОНОМИЯЛЫК РЕСПУБЛИКАСЫ</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52405&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2023-08-16T11:28:52Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Begay moved page &lt;a href=&quot;/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF&amp;amp;action=edit&amp;amp;redlink=1&quot; class=&quot;new&quot; title=&quot;АЖАРИЯ (мындай барак жок)&quot;&gt;АЖАРИЯ&lt;/a&gt; to &lt;a href=&quot;/index.php/%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&quot; title=&quot;АЖАРИЯ АВТОНОМИЯЛЫК РЕСПУБЛИКАСЫ&quot;&gt;АЖАРИЯ АВТОНОМИЯЛЫК РЕСПУБЛИКАСЫ&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;1&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;11:28, 16 Август (Баш оона) 2023 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-notice&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;&lt;div class=&quot;mw-diff-empty&quot;&gt;(Айырма жок)&lt;/div&gt;
&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Begay</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52404&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Temirkan, 07:36, 20 Декабрь (Бештин айы) 2022 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52404&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-12-20T07:36:28Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;07:36, 20 Декабрь (Бештин айы) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;АЖАРИЯ&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (Ачара) Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика), Грузин Респ&amp;amp;#8209;нын курамында. Аянты 2,9 миң &amp;#039;&amp;#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&amp;#039;&amp;#039;лкы 36,5 миң (2015). А&amp;amp;#8209;да 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми ш.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;АЖАРИЯ&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (Ачара) Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика), Грузин Респ&amp;amp;#8209;нын курамында. Аянты 2,9 миң &amp;#039;&amp;#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&amp;#039;&amp;#039;лкы 36,5 миң (2015). А&amp;amp;#8209;да 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми ш.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Закавказьенин түш.-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда респ&amp;amp;#8209;ны аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орт. темп&amp;amp;#8209;расы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ай мактарында &lt;/del&gt;аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары та­ралган. Аймагынын 50%тен ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботан. багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), о. эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ти түзөт. Калкынын орт. жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;нан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;дан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да селжук, 13-к&amp;amp;#8209;да монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-к&amp;amp;#8209;дын ортосунда Батум (Батуми) обл&amp;amp;#8209;нун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жерг. калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум обл.) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими б&amp;amp;#8209;ча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Сов. Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Закавказьенин түш.-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда респ&amp;amp;#8209;ны аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; тоо этектеринин климаты жылуу &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; суук. Январдын орт. темп&amp;amp;#8209;расы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; 16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;аймактарында &lt;/ins&gt;аллювий &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; саз топурактары та­ралган. Аймагынын 50%тен ашыгын жазы &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботан. багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), о. эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ти түзөт. Калкынын орт. жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;нан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;дан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да селжук, 13-к&amp;amp;#8209;да монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-к&amp;amp;#8209;дын ортосунда Батум (Батуми) обл&amp;amp;#8209;нун борбору &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;amp;#8209;а&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жерг. калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум обл.) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими б&amp;amp;#8209;ча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;amp;#8209;н&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; Сов. Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-тех. буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү а. ч. өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми ш. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-тех. буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү а. ч. өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми ш. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Temirkan</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52403&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Kadyrm: /* top */clean up, replaced: м&amp;#8209;н → &lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м&amp;#8209;н&#039;&gt;менен&lt;/span&gt; (2), ж&amp;#8209;а → &lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж&amp;#8209;а&#039;&gt;жана&lt;/span&gt; (6)</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52403&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-12-05T08:59:10Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span dir=&quot;auto&quot;&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;top: &lt;/span&gt;clean up, replaced: м‑н → &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;м‑н&amp;#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; (2), ж‑а → &amp;lt;span cat=&amp;#039;ж.кыск&amp;#039; oldv=&amp;#039;ж‑а&amp;#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; (6)&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;08:59, 5 Декабрь (Бештин айы) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;АЖАРИЯ&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (Ачара) Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика), Грузин Респ&amp;amp;#8209;нын курамында. Аянты 2,9 миң &amp;#039;&amp;#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&amp;#039;&amp;#039;лкы 36,5 миң (2015). А&amp;amp;#8209;да 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми ш.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;АЖАРИЯ&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (Ачара) Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика), Грузин Респ&amp;amp;#8209;нын курамында. Аянты 2,9 миң &amp;#039;&amp;#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&amp;#039;&amp;#039;лкы 36,5 миң (2015). А&amp;amp;#8209;да 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми ш.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Закавказьенин түш.-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда респ&amp;amp;#8209;ны аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги м&amp;amp;#8209;н тоо этектеринин климаты жылуу ж&amp;amp;#8209;а нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн ж&amp;amp;#8209;а суук. Январдын орт. темп&amp;amp;#8209;расы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С ж&amp;amp;#8209;а 16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу ай мактарында аллювий ж&amp;amp;#8209;а саз топурактары та­ралган. Аймагынын 50%тен ашыгын жазы ж&amp;amp;#8209;а ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботан. багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), о. эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ти түзөт. Калкынын орт. жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;нан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;дан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да селжук, 13-к&amp;amp;#8209;да монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-к&amp;amp;#8209;дын ортосунда Батум (Батуми) обл&amp;amp;#8209;нун борбору ж&amp;amp;#8209;а анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жерг. калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум обл.) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими б&amp;amp;#8209;ча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия м&amp;amp;#8209;н Сов. Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Закавказьенин түш.-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда респ&amp;amp;#8209;ны аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;м&amp;amp;#8209;н&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;тоо этектеринин климаты жылуу &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;суук. Январдын орт. темп&amp;amp;#8209;расы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &#039;&#039;мм&#039;&#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу ай мактарында аллювий &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;саз топурактары та­ралган. Аймагынын 50%тен ашыгын жазы &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботан. багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), о. эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ти түзөт. Калкынын орт. жыштыгы 1 &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&#039;&#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;нан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;дан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да селжук, 13-к&amp;amp;#8209;да монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-к&amp;amp;#8209;дын ортосунда Батум (Батуми) обл&amp;amp;#8209;нун борбору &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;ж&amp;amp;#8209;а&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;жана&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жерг. калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум обл.) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими б&amp;amp;#8209;ча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;&lt;/ins&gt;м&amp;amp;#8209;н&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&amp;gt;менен&amp;lt;/span&amp;gt; &lt;/ins&gt;Сов. Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-тех. буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү а. ч. өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми ш. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-тех. буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү а. ч. өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми ш. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Kadyrm</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52402&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Roza, 09:43, 28 Сентябрь (Аяк оона) 2022 карата</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%96%D0%90%D0%A0%D0%98%D0%AF_%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9D%D0%9E%D0%9C%D0%98%D0%AF%D0%9B%D0%AB%D0%9A_%D0%A0%D0%95%D0%A1%D0%9F%D0%A3%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%9A%D0%90%D0%A1%D0%AB&amp;diff=52402&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-09-28T09:43:09Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;ky&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Мурунку нускасы&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;09:43, 28 Сентябрь (Аяк оона) 2022 -деги абалы&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;1 сап:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара) Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика), Грузин Респ&amp;amp;#8209;нын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). А&amp;amp;#8209;да 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми ш.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;АЖАРИЯ&#039;&#039;&#039; (Ачара) Ажар Автономия Республикасы (Ачарис Автономиури Республика), Грузин Респ&amp;amp;#8209;нын курамында. Аянты 2,9 миң &#039;&#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;lt;/sup&amp;gt;. Ка&#039;&#039;лкы 36,5 миң (2015). А&amp;amp;#8209;да 5 район, 2 шаар, 7 шаарча бар. Борбору – Батуми ш.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Закавказьенин түш.-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда респ&amp;amp;#8209;ны аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги м&amp;amp;#8209;н тоо этектеринин климаты жылуу ж&amp;amp;#8209;а нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн ж&amp;amp;#8209;а суук. Январдын орт. темп&amp;amp;#8209;расы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С ж&amp;amp;#8209;а 16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &amp;#039;&amp;#039;мм&amp;#039;&amp;#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу ай мактарында аллювий ж&amp;amp;#8209;а саз топурактары та­ралган. Аймагынын 50%тен ашыгын жазы ж&amp;amp;#8209;а ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботан. багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), о. эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ти түзөт. Калкынын орт. жыштыгы 1 &amp;#039;&amp;#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;#039;&amp;#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;нан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;дан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да селжук, 13-к&amp;amp;#8209;да монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-к&amp;amp;#8209;дын ортосунда Батум (Батуми) обл&amp;amp;#8209;нун борбору ж&amp;amp;#8209;а анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жерг. калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум обл.) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими б&amp;amp;#8209;ча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия м&amp;amp;#8209;н Сов. Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Закавказьенин түш.-батышынан орун ал­ган. Деңиз боюнда респ&amp;amp;#8209;ны аралап, Колхида ой­дуңунун ичке тилкеси созулуп жатат. Деңиз жээги м&amp;amp;#8209;н тоо этектеринин климаты жылуу ж&amp;amp;#8209;а нымдуу субтропиктик, тоолуу аймактары нымдуу, мелүүн ж&amp;amp;#8209;а суук. Январдын орт. темп&amp;amp;#8209;расы деңиз жээктеринде 4–6°С, тоолорун­да 2°Сден –2°Сге чейин, июлдуку 22–23°С ж&amp;amp;#8209;а 16–20°С. Жылдык жаан&amp;amp;#8209;чачыны 1000–2800 &amp;#039;&amp;#039;мм&amp;#039;&amp;#039;ге чейин. Негизги дарыясы – Чорох. Ойдуңдуу ай мактарында аллювий ж&amp;amp;#8209;а саз топурактары та­ралган. Аймагынын 50%тен ашыгын жазы ж&amp;amp;#8209;а ийне жалбырактуу токой ээлейт. Жээк тилкелеринде субтропик өсүмдүктөрү өсөт. Кинтри­ши коругу, Батуми ботан. багы уюшулган.&amp;lt;br&amp;gt;Негизинен ажар, грузин (325 миң, 1993), о. эле орус, армян ж. б. улут өкүлдөрү жашайт. Шаар­лары: Батуми, Кобулети. Шаар калкы 48%ти түзөт. Калкынын орт. жыштыгы 1 &amp;#039;&amp;#039;км&amp;lt;sup&amp;gt;2&amp;#039;&amp;#039; 103,2 жерге киши.&amp;lt;br&amp;gt;Б. з. ч. 6–4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да Колхида падышачылыгынын, кийин Иберия падышачылыгынын курамына кирген. Б. з. 4&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;нан Лазика мамлекетине карап, андан соң, 8&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;дан Абхаз падышачылыгынын бир бөлүгү болуп калган. 10&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да бириккен Грузия мамлекетине кирген. 11&amp;amp;#8209;к&amp;amp;#8209;да селжук, 13-к&amp;amp;#8209;да монгол&amp;amp;#8209;татар жапырыгына учураган. 16­-к&amp;amp;#8209;дын ортосунда Батум (Батуми) обл&amp;amp;#8209;нун борбору ж&amp;amp;#8209;а анын округдары Осмон империясынын курамына кирип, жерг. калк ислам динин тута баштаган. 1878&amp;amp;#8209;ж. Россияга (Батум обл.) кошу­луп, Кутаиси губерниясынын курамына кирги­зилген. 1918–21&amp;amp;#8209;ж. Батумда бир нече жолу бий­лик алмашылган. 1921&amp;amp;#8209;ж. Карсск тынчтык ке­лишими б&amp;amp;#8209;ча Грузиянын курамындагы Батуми­нин автономия статусун сактап калууга Түркия м&amp;amp;#8209;н Сов. Россия гарант болушкан. 1921&amp;amp;#8209;ж. 16­-июлда ГССРдин курамында Ажар АССРи түзүл­гөн. 1922&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан Грузиянын бир бөлүгү катары СССРге кирген. 1990&amp;amp;#8209;жылдын декабрынан азыркыдай аталат.&amp;lt;br&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-тех. буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү а. ч. өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми ш. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Негизги өнөр жай тармактары: нефть ажыра­туу, машина куруу (электр-тех. буюмдар, та­мак&amp;amp;#8209;аш өнөр жайына жабдуу, кеме куруу), та­мак&amp;amp;#8209;аш (чай, тамеки, шарап, консерва ж. б.), жеңил, жыгаччылык. Ажарисцкали ГЭСи ку­рулган. Маанилүү а. ч. өсүмдүктөрү – чай, цитрус, тамеки, тунг. Жүзүмчүлүк өнүккөн; жүгөрү, лавр, эвкалипт, бамбук да өстүрүлөт. Башкы деңиз порту – Батуми ш. Деңиз жээгинде Батуми, Кобулети, Цихисдзири, Жашыл Тумшук, Махинжаури курорттору жайгашкан.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Roza</name></author>
	</entry>
</feed>