https://encyclopedia.edu.kg/index.php?action=history&feed=atom&title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2 2026-05-01T17:07:50Z Уикидеги бул барактын өзгөртүү тарыхы MediaWiki 1.40.0 https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=44926&oldid=prev 2025-12-22T03:55:47Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">03:55, 22 Декабрь (Бештин айы) 2025 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АВТОМАТ''' (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; пайдалануу процесстерин берилген программа боюнча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер &lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кибернетикада </del>дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) математикалык  үлгүсү. Анын түрү көп (мисалы, аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ж. б.</del>). Автомат  технологиялык, энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. Автоматтын айрым түрү (жөнөкөй, механикалык оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-кылым) &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу механикалык  автоматтардын өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-кылымдагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы автоматтарды өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасынын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик автоматтардын негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-кылымда илим &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; техниканын өсүшү электрондук автоматтарды түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал автоматтык түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша автоматтар механикалык, гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы автоматтар энергия &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, башкача  айтканда  автоматтын иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-кылымдын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу автоматтар (маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; операциялар ''компьютер ''&lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; башкарылып жатат.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АВТОМАТ''' (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; пайдалануу процесстерин берилген программа боюнча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер &lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к и б е р н е т и к а д а </ins>дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) математикалык  үлгүсү. Анын түрү көп (мисалы, аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">жана башка</ins>). Автомат  технологиялык, энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. Автоматтын айрым түрү (жөнөкөй, механикалык оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-кылым) &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу механикалык  автоматтардын өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-кылымдагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы автоматтарды өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасынын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик автоматтардын негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-кылымда илим &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; техниканын өсүшү электрондук автоматтарды түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал автоматтык түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша автоматтар механикалык, гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы автоматтар энергия &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, башкача  айтканда  автоматтын иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-кылымдын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу автоматтар (маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; операциялар ''компьютер ''&lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; башкарылып жатат.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:1-Том]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Категория:1-Том]]</div></td></tr> </table>

imported>Gulira https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=50144&oldid=prev 2024-09-12T02:15:36Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">top: </span> категория кошуу</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">02:15, 12 Сентябрь (Аяк оона) 2024 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">2 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">2 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[Категория:1-Том]]</ins></div></td></tr> </table>

imported>Kadyrm https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=50143&oldid=prev 2023-12-04T05:33:36Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">05:33, 4 Декабрь (Бештин айы) 2023 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АВТОМАТ''' (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; пайдалануу процесстерин берилген программа боюнча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер &lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) математикалык  үлгүсү. Анын түрү көп (мисалы, аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). Автомат  технологиялык, энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. Автоматтын айрым түрү (жөнөкөй, механикалык оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-кылым) &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу механикалык  <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтардын </del>өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-кылымдагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтарды </del>өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасынын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтардын </del>негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-кылымда илим &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; техниканын өсүшү электрондук <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтарды </del>түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтык </del>түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтар </del>механикалык, гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтар </del>энергия &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, башкача  айтканда  <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтын </del>иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-кылымдын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтар </del>(маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; операциялар ''компьютер ''&lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; башкарылып жатат.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АВТОМАТ''' (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; пайдалануу процесстерин берилген программа боюнча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер &lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) математикалык  үлгүсү. Анын түрү көп (мисалы, аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). Автомат  технологиялык, энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. Автоматтын айрым түрү (жөнөкөй, механикалык оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-кылым) &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу механикалык  <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">автоматтардын </ins>өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-кылымдагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">автоматтарды </ins>өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасынын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">автоматтардын </ins>негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-кылымда илим &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; техниканын өсүшү электрондук <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">автоматтарды </ins>түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">автоматтык </ins>түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">автоматтар </ins>механикалык, гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">автоматтар </ins>энергия &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, башкача  айтканда  <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">автоматтын </ins>иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-кылымдын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">автоматтар </ins>(маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; операциялар ''компьютер ''&lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; башкарылып жатат.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td></tr> </table>

imported>Adina https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=50142&oldid=prev 2023-08-14T03:16:54Z

<p>Temirkan moved page <a href="/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C_%D0%90%D0%A2&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="АВТОМ АТ (мындай барак жок)">АВТОМ АТ</a> to <a href="/index.php/%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2" title="АВТОМАТ">АВТОМАТ</a></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">03:16, 14 Август (Баш оона) 2023 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div> </td></tr></table>

imported>Temirkan https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=50141&oldid=prev 2023-08-14T03:16:31Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">03:16, 14 Август (Баш оона) 2023 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АВТОМАТ''' (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; пайдалануу процесстерин берилген программа <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">б-ча </del>адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер &lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">матем. </del>үлгүсү. Анын түрү көп (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">мис.</del>, аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А. технол.</del>, энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А-тын </del>айрым түрү (жөнөкөй, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">мех. </del>оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к.</del>) &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">мех. А-тардын </del>өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-дагы </del>өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А-тарды </del>өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасынын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А-тардын </del>негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-да </del>илим &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; техниканын өсүшү электрондук <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А-тарды </del>түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А-тык </del>түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А-тар мех.</del>, гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А-тар </del>энергия &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">б. а. А-тын </del>иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">к-дын </del>ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">А-тар </del>(маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; операциялар ''компьютер ''&lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; башкарылып жатат.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АВТОМАТ''' (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; пайдалануу процесстерин берилген программа <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">боюнча </ins>адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер &lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">математикалык  </ins>үлгүсү. Анын түрү көп (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">мисалы</ins>, аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автомат  технологиялык</ins>, энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтын </ins>айрым түрү (жөнөкөй, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">механикалык </ins>оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылым</ins>) &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">механикалык  Автоматтардын </ins>өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдагы </ins>өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтарды </ins>өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасынын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтардын </ins>негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымда </ins>илим &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; техниканын өсүшү электрондук <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтарды </ins>түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтык </ins>түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтар механикалык</ins>, гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтар </ins>энергия &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">башкача  айтканда  Автоматтын </ins>иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">кылымдын </ins>ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Автоматтар </ins>(маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине &lt;span cat='ж.кыск' oldv='ж-а'&gt;жана&lt;/span&gt; операциялар ''компьютер ''&lt;span cat='ж.кыск' oldv='м-н'&gt;менен&lt;/span&gt; башкарылып жатат.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td></tr> </table>

imported>Temirkan https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=50140&oldid=prev 2022-12-05T08:38:54Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">top: </span>clean up, replaced: м-н → &lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;м-н&#039;&gt;менен&lt;/span&gt; (2), ж-а → &lt;span cat=&#039;ж.кыск&#039; oldv=&#039;ж-а&#039;&gt;жана&lt;/span&gt; (6)</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">08:38, 5 Декабрь (Бештин айы) 2022 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АВТОМАТ''' (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү ж-а пайдалануу процесстерин берилген программа б-ча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер м-н түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) матем. үлгүсү. Анын түрү көп (мис., аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). А. технол., энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү ж-а эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. А-тын айрым түрү (жөнөкөй, мех. оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-к.) ж-а маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу мех. А-тардын өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-к-дагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы А-тарды өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасынын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик А-тардын негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-к-да илим ж-а техниканын өсүшү электрондук А-тарды түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал А-тык түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша А-тар мех., гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы А-тар энергия ж-а материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, б. а. А-тын иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-к-дын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу А-тар (маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине ж-а операциялар ''компьютер ''м-н башкарылып жатат.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''АВТОМАТ''' (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;span cat='ж.кыск' oldv='</ins>ж-а<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'&gt;жана&lt;/span&gt; </ins>пайдалануу процесстерин берилген программа б-ча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;span cat='ж.кыск' oldv='</ins>м-н<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'&gt;менен&lt;/span&gt; </ins>түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) матем. үлгүсү. Анын түрү көп (мис., аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). А. технол., энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;span cat='ж.кыск' oldv='</ins>ж-а<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'&gt;жана&lt;/span&gt; </ins>эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. А-тын айрым түрү (жөнөкөй, мех. оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-к.) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;span cat='ж.кыск' oldv='</ins>ж-а<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'&gt;жана&lt;/span&gt; </ins>маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу мех. А-тардын өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-к-дагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы А-тарды өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасынын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик А-тардын негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-к-да илим <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;span cat='ж.кыск' oldv='</ins>ж-а<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'&gt;жана&lt;/span&gt; </ins>техниканын өсүшү электрондук А-тарды түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал А-тык түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша А-тар мех., гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы А-тар энергия <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;span cat='ж.кыск' oldv='</ins>ж-а<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'&gt;жана&lt;/span&gt; </ins>материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, б. а. А-тын иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-к-дын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу А-тар (маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;span cat='ж.кыск' oldv='</ins>ж-а<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'&gt;жана&lt;/span&gt; </ins>операциялар ''компьютер '<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'&lt;span cat='ж.кыск' oldv=</ins>'м-н<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'&gt;менен&lt;/span&gt; </ins>башкарылып жатат.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td></tr> </table>

imported>Kadyrm https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=50139&oldid=prev 2022-10-05T10:10:56Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">10:10, 5 Октябрь (Тогуздун айы) 2022 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">  </del>(гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү ж-а пайдалануу процесстерин берилген программа б-ча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер м-н түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) матем. үлгүсү. Анын түрү көп (мис., аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). А. технол., энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү ж-а эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. А-тын айрым түрү (жөнөкөй, мех. оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-к.) ж-а маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу мех. А-тардын өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-к-дагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы А-тарды өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">техникасы нын </del>өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик А-тардын негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-к-да илим ж-а техниканын өсүшү электрондук А-тарды түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал А-тык түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша А-тар мех., гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы А-тар энергия ж-а материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, б. а. А-тын иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-к-дын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу А-тар (маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине ж-а операциялар ''компьютер ''м-н башкарылып жатат.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''АВТОМАТ''' </ins>(гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү ж-а пайдалануу процесстерин берилген программа б-ча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер м-н түзүлмөлөрдүн (электрондук, электрдик, пневматикалык, гидравликалык) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) матем. үлгүсү. Анын түрү көп (мис., аныкталган, ыктымалдык, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). А. технол., энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү ж-а эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. А-тын айрым түрү (жөнөкөй, мех. оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-к.) ж-а маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу мех. А-тардын өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-к-дагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы А-тарды өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">техникасынын </ins>өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда колдонулушу) электрдик А-тардын негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-к-да илим ж-а техниканын өсүшү электрондук А-тарды түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал А-тык түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша А-тар мех., гидравликалык, пневматикалык, электрдик (электрондук), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы А-тар энергия ж-а материалдардан тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, б. а. А-тын иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-к-дын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу А-тар (маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине ж-а операциялар ''компьютер ''м-н башкарылып жатат.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td></tr> </table>

imported>Jortbek https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=50138&oldid=prev 2022-02-17T05:18:56Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">05:18, 17 Февраль (Бирдин айы) 2022 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">1 сап:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">1 сап:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>   (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү ж-а пайдалануу процесстерин берилген программа б-ча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер м-н түзүлмөлөрдүн (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">электрон дук</del>, электрдик, пневматикалык, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">гидравлика лык</del>) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) матем. үлгүсү. Анын түрү көп (мис., аныкталган, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ыктымал дык</del>, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). А. технол., энергетикалык, транспорттук, турмуш-</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>   (гр. automatos ‒ өзү аракетке келүүчү) т е х н и к а д а ‒ өзү аракеттенүүчү түзүлмө. Ал эки түшүнүктө каралат: 1) материалды, энергияны, информацияны кабыл алуу, өзгөртүү ж-а пайдалануу процесстерин берилген программа б-ча адамды түздөн-түз катыштырбай аткаруучу механизмдер м-н түзүлмөлөрдүн (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">электрондук</ins>, электрдик, пневматикалык, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">гидравликалык</ins>) системасы; 2) кибернетикада дискреттүү (санариптик) информацияны кайра иштетүүчү түзүлмөнүн (процесстин) матем. үлгүсү. Анын түрү көп (мис., аныкталган, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ыктымалдык</ins>, комбинациялык, Милли, Мур ж. б.). А. технол., энергетикалык, транспорттук, турмуш-тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү ж-а эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. А-тын айрым түрү (жөнөкөй, мех. оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-к.) ж-а маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу мех. А-тардын өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-к-дагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы А-тарды өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасы нын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">колдонулушу</ins>) электрдик А-тардын негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-к-да илим ж-а техниканын өсүшү электрондук А-тарды түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал А-тык түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша А-тар мех., гидравликалык, пневматикалык, электрдик (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">электрондук</ins>), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы А-тар энергия ж-а <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">материалдардан </ins>тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, б. а. А-тын иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-к-дын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу А-тар (маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине ж-а операциялар ''компьютер ''м-н башкарылып жатат.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>тиричиликке керектелүүчү, эсептөөчү ж-а эсептеп чыгаруучу, аскердик болуп бөлүнөт. А-тын айрым түрү (жөнөкөй, мех. оюнчук) байыркы доордо эле жасалган. Пружиналуу (П. Хенлейн, Германия, 16-к.)</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ж-а маятниктүү (X. Гюйгенс, Голландия, 1657) сааттын пайда болушу мех. А-тардын өркүндөшүнө түрткү берген. 18‒19-к-дагы өндүрүштүн өркүндөшү, эмгек куралына, адамга коюлган талаптардын жогорулашы А-тарды өндүрүштө пайдаланууга алып келген. Электр техникасы нын өнүгүшү (электрдик байланышта, транспортто, аскер ишинде, өнөр жайда <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">колдонулу шу</del>) электрдик А-тардын негизин түзгөн ачылыштарга, ойлоп табууларга жол ачкан. 20-к-да илим ж-а техниканын өсүшү электрондук А-тарды түзүүгө мүмкүндүк берген. Ал кандайдыр ишти аткаруучу механизмден текшерүү, эсөптөө, жөндөө, башкаруу милдеттерин аткарган татаал</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>А-тык түзүлмөгө айланган. Пайдаланылган энергиянын түрүнө жараша А-тар мех., гидравликалык, пневматикалык, электрдик (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">электрон дук</del>), комплекстүү (пневмоэлектрдик) болуп бөлүнөт. Азыркы А-тар энергия ж-а <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">материал дардан </del>тышкары ''информацияны ''кабыл алып, өзгөртүп, иштеп чыгат, б. а. А-тын иштеши үчүн информация чоӊ мааниге ээ. 20-к-дын ортосунан баштап адамдын айрым акыл эмгегин алмаштыруучу А-тар (маалыматтарды шифрлөө, шифр чечмелөө, бөлүштүргүч, сорттогуч) пайда болгон. Бир түрдөгү, өтө коркунучтуу, зыяндуу же эмгекти көп талап кылган жумуштарды аткарууда ''роботтоштуруу'' улам көп колдонулууда. Азыркы күндө көп процесстер толук автоматташтырылган, машине ж-а операциялар ''компьютер ''м-н башкарылып жатат.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ад.: Логика. Автоматы. Алгоритмы. М., 1963.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> </table>

imported>Jortbek https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=50137&oldid=prev 2022-01-17T05:37:08Z

<p>1 revision imported</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">05:37, 17 Январь (Үчтүн айы) 2022 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div> </td></tr></table>

imported>Kadyrm https://encyclopedia.edu.kg/index.php?title=%D0%90%D0%92%D0%A2%D0%9E%D0%9C%D0%90%D0%A2&diff=50135&oldid=prev 2022-01-17T05:27:54Z

<p>1 revision imported</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <tr class="diff-title" lang="ky"> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Мурунку нускасы</td> <td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">05:27, 17 Январь (Үчтүн айы) 2022 -деги абалы</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="ky"><div class="mw-diff-empty">(Айырма жок)</div> </td></tr></table>

imported>Kadyrm