КРУЗЕНШТЕРН

Кыргыз Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
10:05, 29 Январь (Үчтүн айы) 2026 карата Kadyrm (талкуу | салымы) (1 версия) тарабынан жасалган версия
(айырма) ← Мурунку нускасы | Соңку нускасы (айырма) | Жаңыраак нускасы → (айырма)
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү

КРУЗЕНШТЕ́РН Иван Фёдо­рович (Адам Иоганн) [8(19). 11. 1770, Ревель губерниясы, Хадуги мызасы – 12(24). 8.1846, Ревелге жакын Асс чарбагы] – орус деңиз саякатчысы, адмирал, океанограф. Аскер-деңиз академиясын уюштурган. Орус гео­графия коомун түзүүчүлөрдүн бири. Дүйнөнү айланган алгачкы орус экспедициясынын (1803– 06) начальниги. Алар «Надежда», «Нева» кеме­леринде сүзүшкөн. Атлантика менен Тынч океан­дарындагы пассат аралык каршы агымдарды ач­кан. Тынч жана И нди ок еа нда­рында океаногр., метеорол. комп­лекстүү иштерди аткарган. Дүйнө­лүк океандын те­реңдигин система­л у у и зи л дө ө гө жол салган. Ал­гачкылардан бо­луп Сахалин а-нын 1000 кмге жак ын жер ин картага түшүрүп,

Курил а-нын бир бөлүгүн сүрөттөп жазган. «Дүйнөгө саякат» үч томдугунун (1803, 1804, 1805 жана 1806) жана «Түштүк деңиздин атласы» 2 томдугунун (1823– 26) автору.


Ад.: Свердлов Л. М. Крузенштерн и Рязанов. М., 2006.