Колдонуучу:Buffer

Кыргыз Энциклопедия жана Терминология Борбору дан
07:27, 27 Декабрь (Бештин айы) 2025 карата Kadyrm (талкуу | салымы) тарабынан жасалган версия
Навигацияга өтүү Издөөгө өтүү

позиторлук, дирижёрлук класстарын бүтүргөн. Окуу м-н бирге «Семетей», «Наристе», «Ариет» аваздык-аспаптык топторунда, К. Орозов ати. эл аспаптар, А. Малдыбаев атн. Кыргыз мамл. опера ж-а балет театрынын оркестрлеринде иш-теген. 1991-ж. «Энесай» тобун уюштурган, Ан-самблдин өзгөчөлүгү кыргыздын элдик, о. эле улуттук композиторлорунун чыгармаларын за манбап эстраданын стилинде, көркөм боёктор-до, көп түстүүлүктө бергендигинде. К. флейта дан башка кыргыздын чоор, чопо чоор, сыбыз гы, добулбас, ооз комуз, комуз ж. б. 22 муз. аспа бында ойнойт. Алар үчүн элдик обон-күүлөрдү, обончулардын, композиторлордун чыгармаларын иштеп чыгат, аваздык, аспаптык чыгармаларды жазат. «Энесай» тобу Бүткүл дүйнөлүк «ЭКСПО-93» көргөзмөсүнө, 1994-ж. Берлиндеги Борб. Азия-нын муз. фестивалына катышкан. Түркия, Ма-лайзия, Индия, Италия, АКШ, Япония, Индо-незия ж. б. чет өлкөлөрдө гастролдо болгон. 2003-жылдан Аламүдүн р-ндук акимиатынын алдын-да уюшулган «Арка сыры» аттуу жаштардын фольклордук-эстрада тобун жетектейт.

КУРМАНГАЗЫ Сагырбай уулу (1823, Жанака-ла аймагы, Жидели конушу, азыр Батыш Ка-закстан обл., 1889, Россия, Астрахань обл., «Шайтан батага» конушу; сөөгү Астрахань обл нун Володар р-нундагы Ал-тын-Жар айылына коюл-ган) казактын күүчү-ком-позитору, домбрачысы. Ал-гачкы устаты Узак күүчү болгон, кийин атактуу дом-брачылар Байжума, Бала-майсан, Есжан, Шеркештен таалим алып, өнөрүн өркүн деткон. К-нын бүткүл өмүрү ж-а чыг-лыгы казак жерин Данктоого ж-а адилетсиз-дик м-н зордук-зомбулукка каршы күрөшкө ар-налган. К. 70тен ашык күүнүн автору: «Акбай», «Аксак кийик», «Көбүк чачкан», «Түрмөдөн кач кан», «Адай», «Сары Арка», «Кызыл кайың», «Балбыраун», «Кайран энем», «Балкаймак», «Терс какмай» ж. б. Кийин күүлөрүнүн көбү жый налып, нотага жазылган ж-а казак эл аспаптар ж-а симф. оркестрлер үчүн иштелип чыккан. Ка-зактын айрым композиторлору К-нын чыгарма» ларын өздөрүнүн опера, хор, симфония, камера лык музыкасына пайдаланган (мис., А. Жуба новдун «Курмангазы» операсы, Е. Брусиловский-дия «Курмангазы» симфониясы). Казак эл аспап-тар оркестри ж-а Алматы мамл. консерватория-

сы К-нын ысмында.


Ад.: Курмангазы и традиционная музыка на ру-беже тысячелетий. Алматы, 1998.

КУРМАНЖАН ДАТКА Маматбай кызы (1811, Алай 1. 2. 1907, Ош ш-на жакын Мады кыш.) кыргыз аялдарынан чыккан коомдук